Liên hợp quốc thông qua sáng kiến "Thập kỷ quốc tế về Văn hóa vì Phát triển bền vững" do Việt Nam khởi xướng

Việc sáng kiến được thông qua có ý nghĩa đặc biệt đối với Việt Nam khi đây là sáng kiến đa phương quy mô lớn đầu tiên do Việt Nam khởi xướng trong lĩnh vực văn hóa tại UNESCO và Liên hợp quốc. Thành công này tiếp tục khẳng định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa, đồng thời thể hiện vai trò ngày càng chủ động của Việt Nam trong đóng góp sáng kiến, xây dựng đồng thuận và tham gia định hình các chương trình nghị sự quốc tế.

Việc Việt Nam đề xuất và thúc đẩy sáng kiến cũng là hành động thiết thực góp phần triển khai đồng bộ các định hướng lớn của Đảng: Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24-1-2025 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới, trong đó xác định hội nhập quốc tế là một động lực chiến lược; Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7-1-2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, khẳng định văn hóa là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng và động lực cho sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước; và Nghị quyết số 06-NQ/TW ngày 19-5-2026 của Bộ Chính trị về triển khai đường lối đối ngoại Đại hội XIV của Đảng, thể hiện tinh thần chủ động đóng góp, tham gia định hình các chương trình nghị sự quốc tế và phát huy vai trò tiên phong của đối ngoại phục vụ phát triển. Qua đó, sáng kiến kết nối chặt chẽ giữa ưu tiên phát triển của Việt Nam với nỗ lực chung của cộng đồng quốc tế, phát huy thế mạnh văn hóa, tri thức và sáng tạo của Việt Nam trong tiến trình hội nhập sâu rộng.

Việc Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua sáng kiến khẳng định sự đồng thuận ngày càng sâu rộng của cộng đồng quốc tế về vai trò then chốt của văn hóa trong thực hiện Chương trình nghị sự 2030. Nghị quyết nhìn nhận văn hóa là một thành tố thiết yếu của phát triển con người; là nguồn của bản sắc, đổi mới và sáng tạo; đồng thời là nhân tố quan trọng thúc đẩy gắn kết và hòa nhập xã hội, xóa đói giảm nghèo, tăng trưởng kinh tế bền vững và sự tham gia chủ động của người dân vào tiến trình phát triển.

Từ góc độ phát triển bền vững, nghị quyết nhấn mạnh sức mạnh của văn hóa trong việc tạo thu nhập, việc làm bền vững và một khu vực kinh tế có sức sống; phát huy giá trị của di sản văn hóa cùng các ngành văn hóa và sáng tạo; đồng thời đóng góp các giải pháp đổi mới cho những vấn đề liên ngành như giáo dục, y tế, bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ, công nghệ và môi trường. Đại hội đồng Liên hợp quốc cũng tái khẳng định yêu cầu lồng ghép hiệu quả văn hóa vào các chính sách và chiến lược phát triển kinh tế, xã hội và môi trường, đi đôi với bảo đảm đầu tư công thích đáng cho bảo vệ và phát huy văn hóa.

“

"Thập kỷ quốc tế về Văn hóa vì Phát triển bền vững" hướng tới tạo chuyển biến căn bản trong nhận thức và hành động về vai trò của văn hóa ở mọi cấp độ; thúc đẩy huy động nguồn lực và gia tăng đầu tư cho giáo dục di sản, giáo dục văn hóa - nghệ thuật, công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo gắn với sinh kế bền vững. Sáng kiến cũng khuyến khích tăng cường tiếp cận văn hóa bình đẳng, đối thoại liên văn hóa, phát triển văn hóa số, cũng như vận dụng tri thức văn hóa trong thích ứng với biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường, qua đó đóng góp vào một tương lai bao trùm, bền vững và thịnh vượng cho mọi người dân.

Sáng kiến được thông qua là kết quả của quá trình chuẩn bị, tham vấn và vận động kéo dài của Việt Nam tại UNESCO và Liên hợp quốc. Trước đó, tháng 11-2025, Đại hội đồng UNESCO lần thứ 43 tại Samarkand (Uzbekistan) đã thông qua Nghị quyết 43C/41, đề xuất Liên hợp quốc xem xét phát động Thập kỷ. Khi đó, sáng kiến nhận được sự đồng bảo trợ của 72 quốc gia thành viên UNESCO. Đến khi được Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua, Nghị quyết đã có 102 quốc gia thuộc nhiều khu vực trên thế giới cùng đồng bảo trợ

Việc sáng kiến nhận được sự đồng tác giả và ủng hộ rộng rãi tại UNESCO, sau đó tiếp tục nhận được sự đồng bảo trợ rộng rãi tại Liên hợp quốc như vậy đã cho thấy văn hóa vì phát triển bền vững phù hợp với mối quan tâm chung của cộng đồng quốc tế; đồng thời khẳng định vị thế, uy tín và vai trò chủ động của Việt Nam trong đóng góp sáng kiến tại các diễn đàn đa phương cũng như hiệu quả của quá trình tích cực trao đổi, tham vấn và vận động nhằm tập hợp sự ủng hộ, xây dựng đồng thuận quốc tế.

Theo nghị quyết, UNESCO được mời chủ trì triển khai Thập kỷ, phối hợp với các quốc gia thành viên, các tổ chức trong hệ thống Liên hợp quốc và các đối tác liên quan xây dựng kế hoạch hành động cũng như các chương trình cụ thể. Nghị quyết cũng kêu gọi các chính phủ, tổ chức quốc tế, khu vực tư nhân, giới học thuật, truyền thông và các tổ chức xã hội tham gia, thúc đẩy hợp tác quốc tế, chia sẻ tri thức, tăng cường hỗ trợ kỹ thuật và xây dựng năng lực, đặc biệt đối với các nước đang phát triển.

Với tư cách quốc gia khởi xướng, Việt Nam thời gian tới sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với UNESCO, các cơ quan của Liên hợp quốc cùng các nước thành viên để xây dựng kế hoạch hành động và triển khai Thập kỷ, hướng tới đưa các cam kết chính trị thành những chương trình hợp tác cụ thể, qua đó phát huy vai trò của văn hóa như một nguồn lực nội sinh, động lực đổi mới sáng tạo và cầu nối vì hòa bình, phát triển bền vững trên phạm vi toàn cầu.