Chính trị

Đại đoàn kết - quy tụ lòng dân, tạo sức bật phát triển Thủ đô:Bài cuối: Đổi mới để gần dân, trọng dân

Lê Dung • 18/11/2026 - 06:28

Trước yêu cầu phát triển mới của Thủ đô, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp của thành phố Hà Nội tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động, hướng mạnh về cơ sở, để gần dân, lắng nghe và phát huy vai trò chủ thể của nhân dân. Qua đó củng cố niềm tin, tăng cường đồng thuận, quy tụ sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.

mot-lop-boi-duong-cong-tac-mat-tran-do-uy-ban-mat-tran-to-quoc-viet-nam-thanh-pho-ha-noi-to-chuc.-anh-dung-le.jpg
Một lớp bồi dưỡng công tác Mặt trận do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội tổ chức. Ảnh: Dung Lê

Lấy địa bàn dân cư làm nơi kiểm chứng hiệu quả đổi mới

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, địa bàn quản lý mở rộng. Một cán bộ có thể phụ trách địa bàn rộng hơn, tiếp xúc với nhiều nhóm dân cư có nghề nghiệp, điều kiện sống và nhu cầu khác nhau. Vì vậy, muốn Mặt trận Tổ quốc thực sự gần dân, trước hết phải xây dựng được đội ngũ cán bộ am hiểu địa bàn, có khả năng kết nối và giải quyết vấn đề nảy sinh từ cộng đồng.

Tại tổ dân phố Pháp Vân 5 (phường Yên Sở), đặc thù địa bàn với 4 tòa chung cư, 2 khu biệt thự liền kề, hơn 1.200 hộ dân và khoảng 3.600 nhân khẩu, đặt ra yêu cầu cao về phương thức tập hợp, vận động. Đây là khu dân cư có mật độ dân số lớn, điều kiện sinh hoạt và nhu cầu của các nhóm cư dân đa dạng.

Trong bối cảnh đó, Ban Công tác Mặt trận đã phát huy vai trò kết nối, vận động người dân tham gia các hoạt động chung, từ phong trào xây dựng đời sống văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao đến chăm lo gia đình chính sách, hỗ trợ người khó khăn, bảo vệ môi trường, giữ gìn an ninh trật tự và phòng cháy, chữa cháy.

Năm 2026, tỷ lệ hộ dân đạt danh hiệu Gia đình văn hóa tại khu dân cư là 96%. Đằng sau con số này không chỉ là kết quả của một phong trào thi đua, mà còn phản ánh sự tham gia và trách nhiệm của cộng đồng trong xây dựng môi trường sống văn minh.

Theo Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Yên Sở Giang Chí Trung, đó cũng là kết quả của sự gương mẫu, gắn bó mật thiết với nhân dân, lắng nghe và giải quyết kịp thời những tâm tư, nguyện vọng chính đáng của người dân ngay từ cơ sở.

Từ góc nhìn người dân, ông Nguyễn Mạnh Tường (tổ dân phố Pháp Vân 5) cho rằng, hoạt động của Ban Công tác Mặt trận cần tiếp tục đổi mới theo hướng thiết thực, sát dân, lấy sự hài lòng và hạnh phúc của nhân dân làm thước đo. Việc tuyên truyền nên kết hợp linh hoạt giữa họp dân trực tiếp với các nhóm Zalo, kênh thông tin điện tử; những công việc liên quan đến cộng đồng phải được công khai, minh bạch, các kiến nghị cần được tiếp nhận và phối hợp giải quyết kịp thời.

Thực tế tại tổ dân phố Pháp Vân 5 cho thấy, đổi mới công tác Mặt trận không nhất thiết bắt đầu từ những mô hình quy mô lớn, mà phải được đo bằng khả năng quy tụ người dân, tạo sự gắn kết và biến những vấn đề chung của khu dân cư thành hành động chung.

Từ thực tiễn đó, PGS.TS Bùi Thị An, Chủ tịch Hội Nữ trí thức thành phố Hà Nội cho rằng, điều quan trọng trong phương thức hoạt động của tổ chức Mặt trận Tổ quốc ở Hà Nội là lấy khu dân cư làm địa bàn trọng tâm để tập hợp và phát huy sức mạnh nhân dân.

Theo PGS.TS Bùi Thị An, phát huy vai trò của Ban Công tác Mặt trận, các tổ chức tự quản và những cá nhân tiêu biểu sẽ giúp tổ chức Mặt trận bám sát đời sống, kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, phát hiện và tháo gỡ vướng mắc ngay từ cơ sở.

“Khi hoạt động Mặt trận thực sự xuất phát từ lợi ích của người dân, tiếng nói của nhân dân được lắng nghe và quyền lợi chính đáng được bảo vệ, khối đại đoàn kết toàn dân tộc sẽ có nền tảng vững chắc hơn”, PGS.TS Bùi Thị An khẳng định.

Đưa sức trẻ và công nghệ đổi mới hoạt động

Một hướng đi đáng chú ý của Hà Nội là phát huy vai trò cán bộ trẻ trong đổi mới phương thức hoạt động Mặt trận. Đội ngũ cán bộ trẻ có thế mạnh thích ứng nhanh với đời sống đô thị hiện đại, công nghệ mới.

Tại xã Thanh Trì, cán bộ Đoàn, Hội, đoàn viên thanh niên được huy động tham gia các tổ chuyển đổi số cộng đồng, hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến, cài đặt, sử dụng ứng dụng iHanoi và tiếp cận các tiện ích số.

Đảm nhiệm đồng thời cương vị Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã và Bí thư Đoàn xã Thanh Trì, chị Hoàng Minh Hằng có điều kiện kết nối hoạt động của Mặt trận Tổ quốc với sức trẻ và tinh thần tình nguyện của thanh niên.

Các hoạt động vệ sinh môi trường, xây dựng tranh tường bích họa, sân chơi cho thiếu nhi, hỗ trợ người có hoàn cảnh khó khăn… không chỉ giải quyết những nhu cầu cụ thể của cộng đồng, mà còn tạo môi trường để người dân cùng tham gia, cùng chia sẻ trách nhiệm với nơi mình sinh sống.

Theo chị Hoàng Minh Hằng, xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận, cán bộ Đoàn đáp ứng yêu cầu mới cần hội tụ 3 yếu tố: Bản lĩnh chính trị, trách nhiệm và tinh thần phụng sự nhân dân; năng lực, kỹ năng và tư duy đổi mới; cơ chế phối hợp, phát hiện, đào tạo và sử dụng cán bộ trẻ. Cán bộ Mặt trận phải có tâm với dân, cán bộ Đoàn phải có lửa với phong trào, nhưng dù ở cương vị nào cũng phải có năng lực tổ chức thực hiện và tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm.

Không chỉ phát huy sức trẻ, Hà Nội còn chú trọng củng cố mối liên kết giữa tổ chức Mặt trận với chi bộ và các tổ chức Đoàn thể ngay tại địa bàn dân cư. Tại phường Thượng Cát, việc kiện toàn Ban Công tác Mặt trận, các chi hội đoàn thể được triển khai đồng bộ. Đáng chú ý, tất cả Trưởng ban Công tác Mặt trận đồng thời là Phó Bí thư chi bộ tổ dân phố. Cách bố trí này góp phần gắn hoạt động của Mặt trận với sự lãnh đạo của chi bộ, tạo thuận lợi trong nắm bắt tình hình, tiếp nhận thông tin và vận động nhân dân.

Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phường Thượng Cát Văn Thúy Hoa cho biết, Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội phường Thượng Cát tập trung đổi mới tuyên truyền, vận động theo hướng cán bộ không chỉ truyền tải chủ trương, chính sách, mà còn trực tiếp tiếp nhận, tổng hợp tâm tư, nguyện vọng của cử tri và nhân dân để phản ánh đến cơ quan có thẩm quyền. Phường Thượng Cát cũng tổ chức nhiều lớp tập huấn về kỹ năng tuyên truyền, vận động, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, quản lý thông tin trên mạng xã hội, giám sát, phản biện xã hội và hòa giải ở cơ sở.

Tuy nhiên, theo Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phường Thượng Cát, công nghệ dù hữu ích đến đâu cũng không thể thay thế sự tận tâm của người cán bộ. Những cuộc gặp gỡ trực tiếp, đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với nhân dân vẫn giữ vai trò quan trọng trong lắng nghe, giải tỏa bức xúc và tháo gỡ vấn đề từ sớm. Đây chính là cách Hà Nội kết hợp 2 không gian vận động: Trực tiếp tại cộng đồng và tương tác trên môi trường số, để người dân có thêm cơ hội tiếp cận, tham gia và bày tỏ chính kiến.

Mở rộng không gian tập hợp, củng cố khối đại đoàn kết

Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội Bùi Huyền Mai chia sẻ, trước tốc độ đô thị hóa nhanh và cơ cấu dân cư ngày càng đa dạng, Mặt trận Tổ quốc chủ động đổi mới phương thức tiếp cận, tập hợp và lắng nghe nhân dân. Trong đó, cần xây dựng các kênh tương tác phù hợp với từng nhóm đối tượng, nhất là lao động phi chính thức, người làm việc trên nền tảng công nghệ và các cộng đồng dân cư có đặc thù riêng, bảo đảm mọi tầng lớp nhân dân đều có cơ hội tham gia, đóng góp vào việc xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Cùng với mở rộng đối tượng tập hợp, Mặt trận Tổ quốc cần chủ động nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân ngay từ khi vấn đề mới phát sinh. Bởi đồng thuận không có nghĩa là người dân im lặng hay không bày tỏ chính kiến. Điều quan trọng là phải xây dựng cơ chế lắng nghe thực chất, khuyến khích người dân thẳng thắn phản ánh, tham gia đóng góp ý kiến; đồng thời theo dõi, đôn đốc việc giải quyết kiến nghị, không để những bức xúc nhỏ kéo dài, tích tụ thành mâu thuẫn phức tạp.

Đây cũng là điểm cần nhấn mạnh trong đổi mới công tác Mặt trận ở một đô thị lớn: Không chỉ tập hợp được đông đảo người dân tham gia phong trào, mà còn phải tạo được cơ chế để mọi tiếng nói chính đáng đều có địa chỉ tiếp nhận và được phản hồi. Khi người dân thấy ý kiến của mình được tôn trọng, những vấn đề thiết thân được quan tâm giải quyết, niềm tin và sự gắn bó với cộng đồng, với chính quyền sẽ được củng cố.

Đổi mới công tác tuyên truyền, vận động cũng phải theo kịp sự phát triển của công nghệ và mạng xã hội. Thay vì chỉ truyền đạt một chiều, cán bộ Mặt trận cần chủ động tương tác, tiếp nhận thông tin nhiều chiều, giải đáp những vấn đề người dân quan tâm cả trên không gian mạng và trong đời sống thực tiễn.

Đồng chí Bùi Huyền Mai đã đúc kết: “Nhân dân - đoàn kết - dân chủ - đồng thuận - đổi mới”. Trong đó, nhân dân vừa là chủ thể, vừa là trung tâm; đoàn kết tạo nên sức mạnh; dân chủ tạo điều kiện phát huy quyền làm chủ; đồng thuận là nền tảng để cùng hành động và đổi mới là yêu cầu tất yếu để Mặt trận thích ứng với sự vận động của xã hội.

(0) Bình luận
Nổi bật
    Đừng bỏ lỡ
    Đại đoàn kết - quy tụ lòng dân, tạo sức bật phát triển Thủ đô: Bài cuối: Đổi mới để gần dân, trọng dân

    (*) Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội.