Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tại Thủ đô: Mệnh lệnh từ trái tim, hành động bằng tinh thần “6 rõ”

Đây là bước đi quan trọng trong chiến dịch cao điểm đầy tính nhân văn, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027). Với tinh thần trách nhiệm cao trước lịch sử và sự tri ân sâu sắc, Thủ đô Hà Nội quyết tâm triển khai chiến dịch bằng phương pháp khoa học, bài bản, huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị.

Tổ chức lấy mẫu diện rộng để giám định ADN

Công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ luôn là chủ trương lớn, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” sâu sắc của Đảng và Nhà nước ta. Tiếp nối những kết quả đã đạt được, Kế hoạch số 10/KH-BCĐ đặt ra mục tiêu cốt lõi: Tổ chức lấy mẫu đối với các mộ chưa xác định được thông tin trong các nghĩa trang liệt sĩ trên toàn địa bàn thành phố để giám định ADN. Từ kết quả này, cơ quan chức năng sẽ từng bước xác nhận, hoàn thiện dữ liệu thông tin, đáp ứng niềm mong mỏi khắc khoải của hàng vạn gia đình thân nhân liệt sĩ.

Theo số liệu tổng hợp từ phụ lục lịch điều hành kèm theo kế hoạch, quy mô triển khai đợt này là vô cùng lớn. Toàn thành phố có tổng số 49.614 mộ liệt sĩ nằm trong danh mục rà soát. Trong đó, có 15.607 mộ đã đủ thông tin và 22.025 mộ có một phần thông tin. Số lượng mộ chưa xác định được thông tin là 4.675 mộ, qua sàng lọc có 4.605 mộ đủ điều kiện để tiến hành lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ.

Chiến dịch sẽ phủ rộng từ các nghĩa trang lớn do thành phố trực tiếp quản lý đến các nghĩa trang cấp cơ sở. Cụ thể, Ban Chỉ đạo thành phố sẽ trực tiếp điều hành việc lấy mẫu tại 03 nghĩa trang lớn gồm: Nghĩa trang liệt sĩ Mai Dịch (phường Phúc Diễn), Nghĩa trang liệt sĩ Nhổn và Nghĩa trang liệt sĩ Ngọc Hồi. Đồng thời, các địa phương sẽ đồng loạt ra quân tại 337 nghĩa trang liệt sĩ thuộc địa bàn 126 xã, phường. Bên cạnh đó, thành phố cũng đặt mục tiêu hoàn thành chỉ tiêu tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính đối với 14 mộ liệt sĩ còn lại trên địa bàn 4 xã (Suối Hai, Vật Lại, Bất Bạt, Cổ Đô).

Để bảo đảm tiến độ, Ban Chỉ đạo đã vạch rõ lộ trình rất cụ thể. Trước đó, vào tháng 6-2026, việc lấy mẫu thí điểm rút kinh nghiệm tại Nghĩa trang liệt sĩ Yên Viên (xã Phù Đổng) đã hoàn thành tốt đẹp, lấy được 7 mẫu trên tổng số 11 mộ đủ điều kiện. Đây là cơ sở thực tiễn quan trọng để thành phố tự tin bước vào giai đoạn triển khai diện rộng.

Theo dòng thời gian, từ tháng 8-2026, cuộc ra quân quy mô lớn sẽ chính thức bắt đầu. Tiến độ tại 03 nghĩa trang do thành phố quản lý phải hoàn thành trước tháng 11-2026. Đối với các nghĩa trang do xã, phường quản lý, hạn chót hoàn thành toàn bộ công tác lấy mẫu, bàn giao là trước ngày 31-12-2026. Riêng công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính đối với 14 mộ liệt sĩ còn lại trên địa bàn 4 xã (Suối Hai, Vật Lại, Bất Bạt, Cổ Đô) sẽ được hoàn thành trước tháng 4-2027.

Tổ chức chặt chẽ, hiệp đồng bằng phương châm “6 rõ”

Để một chiến dịch có khối lượng công việc khổng lồ và thu hút sự quan tâm của toàn xã hội diễn ra thành công, công tác tổ chức lực lượng được đặt lên hàng đầu. Quyết định số 09/QĐ-BCĐ do Phó Chủ tịch UBND thành phố Đỗ Anh Tuấn ký ban hành đã thiết lập một bộ máy tinh nhuệ, phân nhiệm rõ ràng.

Thành phố quyết định thành lập 20 Tổ lấy mẫu và bàn giao mẫu, bao gồm 16 Tổ chính thức và 04 Tổ dự phòng. Mỗi tổ là một sự kết hợp liên ngành chặt chẽ giữa các sĩ quan chỉ huy thuộc Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội (đảm nhiệm vai trò Phụ trách, Tổng hợp), các giám định viên, kỹ thuật viên dày dặn kinh nghiệm từ Trung tâm Pháp y Hà Nội (đảm nhiệm khâu lấy mẫu sinh phẩm chuyên môn), cùng lực lượng chuyên trách về công nghệ thông tin từ các đơn vị quân đội để thực hiện số hóa ngay tại thực địa.

Yêu cầu chỉ đạo từ Ban Chỉ đạo thành phố là "Quá trình triển khai phải áp dụng nghiêm ngặt phương châm '6 rõ' của thành phố: Rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ kết quả, rõ thẩm quyền. Tuyệt đối không để xảy ra sai sót, nhầm lẫn; mẫu hài cốt sau khi lấy phải bảo đảm tính pháp lý, đúng quy trình kỹ thuật để có khả năng truy xuất nguồn gốc rõ ràng phục vụ giám định".

Kinh phí thực hiện toàn bộ chiến dịch được bảo đảm từ ngân sách nhà nước, bố trí trong nguồn kinh phí tìm kiếm, quy tập do Bộ Quốc phòng phân cấp, kết hợp với sự hỗ trợ từ ngân sách thành phố Hà Nội theo khả năng cân đối, bảo đảm sự thông suốt về mặt nguồn lực.

Thành công của chiến dịch phụ thuộc lớn vào sự vào cuộc thực chất của các cơ quan đầu não. Kế hoạch số 10/KH-BCĐ đã giao nhiệm vụ rất cụ thể cho từng đơn vị. Trong đó, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội (Cơ quan Thường trực) chịu trách nhiệm chỉ đạo Cục Chính trị tham mưu xây dựng lịch điều hành chi tiết trước ngày 12-7-2026; chỉ đạo Bộ Tham mưu điều động lực lượng từ Sư đoàn Bộ binh 301, Tiểu đoàn Công binh 544 tăng cường cho các tổ công tác…

Sở Nội vụ chủ trì hướng dẫn các địa phương rà soát, hoàn chỉnh toàn bộ hồ sơ, sơ đồ tổng thể khu vực nghĩa trang liệt sĩ, danh sách mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin. Đồng thời, Sở sẽ là đầu mối phối hợp tiếp nhận kết quả giám định ADN theo đúng quy trình kỹ thuật...

Sở Y tế chỉ đạo Trung tâm Pháp y huy động tối đa lực lượng, phương tiện bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên sâu và trực tiếp tham gia kỹ thuật lấy mẫu bảo đảm tính khoa học.

Công an thành phố mở đợt cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa có thông tin trên địa bàn.

UBND các xã, phường có trách nhiệm thành lập tổ công tác tại địa phương (không quá 35 người/tổ). Sau khi việc khai quật lấy mẫu hoàn thành, các địa phương phải tổ chức hoàn trả mặt bằng, tu bổ, tôn tạo lại mộ liệt sĩ đúng nguyên trạng ban đầu, giữ gìn sự trang nghiêm, thành kính.

Do tính chất đặc biệt của công tác tâm linh và chính sách, Ban Chỉ đạo Thành phố yêu cầu toàn bộ các lực lượng phải giữ gìn sự tôn nghiêm, trang trọng ở mức cao nhất. Tất cả các buổi lễ triển khai tại nghĩa trang đều bắt đầu bằng Lễ dâng hương thành kính. Trong phần làm công tác tổ chức, điều hành, quán triệt nhiệm vụ tại thực địa, yêu cầu các đại biểu thực hiện nghiêm túc việc không vỗ tay nhằm bảo đảm sự tĩnh lặng, tôn nghiêm nơi các anh hùng liệt sĩ đang yên nghỉ.

"Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ", bao gồm việc triển khai lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được thông tin, là tiếng gọi của lương tri, là nghĩa vụ thiêng liêng của thế hệ hôm nay đối với những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của Đảng bộ, chính quyền, lực lượng vũ trang và nhân dân Thủ đô ngay trong những ngày tháng 7 này là minh chứng rõ nét cho một Hà Nội nghĩa tình, thủy chung và luôn trân trọng những giá trị lịch sử cao cả./.