Có việc làm ổn định, thu nhập phù hợp và không phải đi xa là mong muốn của nhiều phụ nữ ở khu vực nông thôn Hà Nội. Tuy nhiên, hạn chế về tay nghề, thiếu thông tin tuyển dụng cùng trách nhiệm chăm sóc gia đình khiến hành trình tìm việc của họ gặp không ít khó khăn. Từ thực tế tại xã Thanh Oai, việc mở rộng cơ hội việc làm tại chỗ đang đặt ra yêu cầu tăng cường kết nối doanh nghiệp, đào tạo nghề và hỗ trợ lao động nữ chuyển đổi sinh kế.

Ở tuổi ngoài 40, tìm kiếm một công việc phù hợp không phải chuyện dễ dàng đối với nhiều lao động nữ nông thôn. Không ít người từng làm nông nghiệp, buôn bán nhỏ hoặc làm việc tự do, nay mong muốn có công việc ổn định hơn. Tuy nhiên, hạn chế về tay nghề, độ tuổi cùng trách nhiệm chăm sóc gia đình khiến cơ hội lựa chọn việc làm của họ phần nào bị thu hẹp.
Có mặt tại Ngày hội tư vấn và giao dịch việc làm xã Thanh Oai ngày 8-11, bà Lê Thị Châm (43 tuổi, thôn Tân Kiều) dành thời gian tìm hiểu thông tin tuyển dụng của các doanh nghiệp. Với bà, mong muốn lớn nhất là tìm được công việc ổn định, phù hợp với điều kiện bản thân và không phải đi lại quá xa.
Bà Châm chia sẻ, trước đây, việc tìm kiếm công việc gần nhà gặp nhiều khó khăn. Người lao động tại địa phương ít có cơ hội tiếp cận thông tin tuyển dụng, chủ yếu tìm việc thông qua người quen hoặc nhờ giới thiệu. Những công việc này thường có thu nhập bấp bênh, địa điểm làm việc xa, ảnh hưởng đến việc chăm sóc gia đình.
“Trước đây, việc tìm kiếm việc làm gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt là những việc ổn định thì không có. Chúng tôi là những người ở địa phương thì ít có thông tin tuyển dụng, cần tìm việc làm thường phải qua người quen hoặc người ta giới thiệu”, bà Châm chia sẻ.
Theo bà Châm, những ngày hội việc làm được tổ chức ngay tại địa phương rất cần thiết, nhất là với những người đang gặp khó khăn trong tìm kiếm việc làm. Việc các doanh nghiệp trực tiếp tư vấn, tuyển dụng giúp người lao động có thêm thông tin, lựa chọn công việc phù hợp với khả năng và hoàn cảnh gia đình. Bản thân bà cũng đang tìm hiểu một số vị trí tuyển dụng và nhận thấy có những công việc phù hợp.

Câu chuyện của bà Châm cũng gợi mở những trăn trở của nhiều phụ nữ ở khu vực nông thôn Hà Nội. Trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nhu cầu chuyển từ sản xuất nông nghiệp, buôn bán nhỏ hoặc làm việc thời vụ sang công việc có thu nhập ổn định ngày càng trở nên thiết thực.
Khác với lao động trẻ, phụ nữ trung niên thường phải cân nhắc nhiều yếu tố khi lựa chọn công việc. Bên cạnh mức lương, họ còn quan tâm đến thời gian làm việc, khoảng cách đi lại và khả năng chăm sóc gia đình. Với những người có con nhỏ hoặc phải chăm sóc người thân, công việc ở xa, thường xuyên tăng ca có thể trở thành trở ngại lớn.
Thực tế tại Thanh Oai cho thấy, khi thông tin tuyển dụng được đưa đến gần người dân, cơ hội tiếp cận thị trường lao động cũng được mở rộng.
Theo tổng hợp của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, Ngày hội tư vấn và giao dịch việc làm xã Thanh Oai có 32 doanh nghiệp, đơn vị tham gia với 1.134 chỉ tiêu tuyển dụng và xuất khẩu lao động. Trong đó, nhu cầu tuyển dụng lao động phổ thông chiếm tỷ lệ lớn nhất với 613 chỉ tiêu, tương đương 54,1%; lao động trình độ trung cấp, công nhân kỹ thuật có 412 chỉ tiêu; trình độ cao đẳng, đại học trở lên có 109 chỉ tiêu.
Đáng chú ý, nhóm lao động từ 41 đến 50 tuổi có 248 chỉ tiêu tuyển dụng, nhóm từ 51 đến 60 tuổi có 27 chỉ tiêu. Như vậy, có 275 chỉ tiêu dành cho người từ 41 tuổi trở lên, chiếm khoảng 24,3% tổng nhu cầu.
Về thu nhập, có 97 chỉ tiêu với mức từ 15 triệu đồng/tháng trở lên; 287 chỉ tiêu từ 10 đến 15 triệu đồng; 265 chỉ tiêu dưới 10 triệu đồng và 485 chỉ tiêu có mức thu nhập theo thỏa thuận.
Những con số này cho thấy thị trường vẫn có nhu cầu tuyển dụng lao động phổ thông và lao động trung niên, mở ra cơ hội cho người dân nông thôn, trong đó có phụ nữ đang muốn chuyển đổi nghề nghiệp.

Để lao động nữ nông thôn có việc làm ổn định, bên cạnh sự chủ động của người lao động, vai trò của doanh nghiệp trong tuyển dụng, đào tạo nghề và xây dựng chính sách phù hợp có ý nghĩa quan trọng.
Ông Đỗ Danh Huy, Giám đốc Công ty Sản xuất thương mại Trung Anh, cho biết, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất thiết bị đông lạnh, có nhu cầu sử dụng cả lao động phổ thông và lao động đã qua đào tạo. Công ty ưu tiên tuyển dụng lao động nữ tại địa phương vào những vị trí phù hợp với yêu cầu công việc.
Đối với người chưa có tay nghề, doanh nghiệp tổ chức hướng dẫn, đào tạo để từng bước thích nghi với các công đoạn sản xuất. Đây là điều kiện thuận lợi cho những phụ nữ trước đây chủ yếu làm nông nghiệp hoặc công việc tự do, chưa có kinh nghiệm làm việc tại doanh nghiệp.
Theo ông Đỗ Danh Huy, công ty có cơ chế đánh giá tay nghề và xem xét nâng lương theo năng lực thực tế. Sau khoảng ba tháng làm việc ổn định, người lao động có thể được đánh giá để điều chỉnh thu nhập nếu đáp ứng yêu cầu. Cách làm này tạo động lực để người lao động nâng cao kỹ năng, gắn bó với doanh nghiệp.
Ở góc độ khác, ông Nguyễn Trung Kiên, Giám đốc Công ty TNHH Rosaki Việt Nam, cho rằng, việc bố trí công việc phù hợp với đặc điểm từng nhóm lao động là yếu tố giúp doanh nghiệp sử dụng nhân lực hiệu quả.
Tại doanh nghiệp, lao động nữ được ưu tiên tuyển dụng vào một số bộ phận như kế toán, truyền thông, chăm sóc khách hàng. Công ty cũng quan tâm sắp xếp thời gian làm việc linh hoạt, tạo điều kiện để người lao động giải quyết công việc gia đình khi cần thiết.
Từ thực tế tại Thanh Oai, ông Nguyễn Hồng Hải, Phó Chủ tịch UBND xã, nhìn nhận, một bộ phận người lao động, nhất là lao động nông thôn, lao động trung niên và người chưa qua đào tạo, vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận thông tin tuyển dụng, lựa chọn nghề nghiệp phù hợp.
Theo ông Nguyễn Hồng Hải, việc tổ chức ngày hội tư vấn và giao dịch việc làm ngay tại địa phương xuất phát từ mong muốn tạo việc làm ổn định, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống người dân. Sự tham gia của doanh nghiệp và các đơn vị tín dụng chính sách giúp người lao động tiếp cận đồng thời ba cơ hội: Tìm kiếm việc làm, học nghề và nguồn vốn phát triển sản xuất, kinh doanh.
Đối với lao động nông thôn, việc được tư vấn học nghề, hỗ trợ vay vốn ưu đãi và tiếp cận các vị trí tuyển dụng phù hợp sẽ tạo điều kiện chủ động chuyển đổi nghề nghiệp, mở rộng sinh kế. Về lâu dài, đây cũng là giải pháp góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động từ nông nghiệp sang công nghiệp, thương mại, dịch vụ.

Từ cách làm tại Thanh Oai, việc đưa hoạt động tư vấn, giới thiệu việc làm về tận cơ sở là hướng đi đáng quan tâm đối với các xã ngoại thành Hà Nội. Tuy nhiên, để mang lại hiệu quả lâu dài, hoạt động kết nối cần được duy trì thường xuyên, gắn với nhu cầu thực tế của từng nhóm lao động, đặc biệt là phụ nữ trung niên và người chưa qua đào tạo.
Giải quyết việc làm cho phụ nữ nông thôn không chỉ là tạo thêm những vị trí tuyển dụng mà quan trọng hơn là giúp họ lựa chọn công việc phù hợp với năng lực, điều kiện gia đình và có khả năng gắn bó lâu dài. Khi chính quyền, doanh nghiệp và người lao động cùng chủ động kết nối, mong muốn có một công việc ổn định ngay trên quê hương của nhiều phụ nữ nông thôn sẽ có thêm điều kiện trở thành hiện thực.
(*) Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội.