Siết chặt biện pháp phòng lây nhiễm Adenovirus

Gia tăng ca mắc

Từ đầu năm đến nay, nhiều cơ sở y tế trên địa bàn Hà Nội ghi nhận số trẻ mắc Adenovirus tăng cao. Riêng tại Bệnh viện Nhi Trung ương đã phát hiện 2.777 ca dương tính với Adenovirus, gấp ba lần so với cùng kỳ năm 2025. Chỉ trong những ngày đầu tháng 7-2026, bệnh viện tiếp nhận thêm 383 trẻ mắc bệnh, cho thấy số ca vẫn tiếp tục tăng.

Tại khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, lượng trẻ đến khám vì các bệnh lý hô hấp và sốt do virus cũng có xu hướng gia tăng, trong đó có nhiều trường hợp nhiễm Adenovirus. Phần lớn trẻ được đưa đến khám sau 2 - 4 ngày xuất hiện sốt cao kéo dài, ho hoặc viêm họng; một số nhập viện muộn khi đã có biểu hiện khó thở, ăn uống kém hoặc sốt kéo dài không thuyên giảm.

Theo Thạc sĩ, bác sĩ Phan Duy Hưng, khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, đa số trẻ mắc Adenovirus có diễn biến nhẹ và có thể điều trị ngoại trú bằng các biện pháp chăm sóc hỗ trợ. Tuy nhiên, trẻ nhỏ hoặc trẻ có bệnh nền sẽ có nguy cơ diễn biến nặng, cần nhập viện để theo dõi và điều trị. Nếu không được phát hiện, xử trí kịp thời, Adenovirus có thể gây nhiều biến chứng như viêm phổi, suy hô hấp, mất nước, viêm kết mạc nặng, viêm gan, viêm não, viêm cơ tim hoặc viêm bàng quang. Sau viêm phổi do Adenovirus, một số trẻ còn có thể gặp các di chứng hô hấp kéo dài như viêm tiểu phế quản tắc nghẽn hoặc giãn phế quản.

Lý giải nguyên nhân số ca mắc gia tăng trong mùa hè, bác sĩ Phan Duy Hưng cho biết Adenovirus là tác nhân lưu hành từ lâu và có thể gây bệnh quanh năm. Tuy nhiên, vào dịp hè, trẻ tham gia nhiều hoạt động tập thể như trại hè, khu vui chơi, bể bơi hoặc sinh hoạt trong không gian kín với mật độ tiếp xúc cao, làm tăng nguy cơ lây nhiễm.

Chủ động giám sát, phòng bệnh

Theo các chuyên gia y tế, bệnh do Adenovirus không có triệu chứng đặc hiệu nên rất dễ nhầm với cúm hoặc các bệnh do virus hô hấp khác. Trẻ thường có biểu hiện sốt, ho, sổ mũi, viêm họng; một số trường hợp đau mắt đỏ, tiêu chảy hoặc nôn. Đặc điểm thường gặp là sốt cao, kéo dài nhiều ngày hơn so với nhiều bệnh do virus thông thường, kèm viêm họng hoặc viêm kết mạc. Tuy nhiên, chỉ dựa vào triệu chứng lâm sàng không thể khẳng định trẻ mắc Adenovirus.

Theo Thạc sĩ, bác sĩ Phan Duy Hưng, điều cha mẹ cần quan tâm hơn cả là các dấu hiệu cảnh báo bệnh diễn biến nặng. Trẻ cần được đưa đến cơ sở y tế ngay khi có một trong các biểu hiện như khó thở, thở nhanh hoặc rút lõm lồng ngực; ly bì, khó đánh thức hoặc co giật; bỏ bú, bỏ ăn hoặc uống rất kém; có dấu hiệu mất nước như tiểu ít, môi khô, mắt trũng; sốt kéo dài không thuyên giảm hoặc tình trạng chung ngày càng xấu đi.

Bên cạnh việc khó nhận biết bệnh từ những triệu chứng ban đầu, nhiều phụ huynh còn mắc sai lầm trong quá trình chăm sóc, làm tăng nguy cơ bệnh diễn biến nặng. "Sai lầm phổ biến nhất là tự ý sử dụng kháng sinh ngay khi trẻ sốt. Adenovirus là bệnh do virus nên kháng sinh không có tác dụng nếu chưa có bằng chứng bội nhiễm. Việc lạm dụng kháng sinh không giúp trẻ khỏi bệnh nhanh hơn mà còn làm tăng nguy cơ kháng kháng sinh" - bác sĩ Phan Duy Hưng cảnh báo.

Đồng quan điểm, Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Thị Mai Hoàn, Trưởng khoa Khám bệnh đa khoa, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, nếu được phát hiện sớm, theo dõi sát và điều trị phù hợp, đa số trẻ nhiễm Adenovirus sẽ hồi phục tốt. Cha mẹ tuyệt đối không tự ý sử dụng kháng sinh hoặc các loại thuốc khác khi chưa có chỉ định của bác sĩ để tránh những tác dụng không mong muốn.

Hiện chưa có vaccine phòng bệnh cũng như thuốc điều trị đặc hiệu đối với Adenovirus, vì vậy phòng bệnh vẫn là biện pháp quan trọng nhất. Các chuyên gia khuyến cáo phụ huynh hướng dẫn trẻ rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, không dùng chung vật dụng cá nhân. Khi trẻ có biểu hiện sốt, đau mắt đỏ, ho hoặc tiêu chảy, cần cho trẻ nghỉ học, hạn chế đến nơi đông người cho đến khi hồi phục hoàn toàn. Đối với hoạt động bơi lội, phụ huynh nên lựa chọn các bể bơi bảo đảm quy trình kiểm soát chất lượng nước và khử khuẩn theo quy định, đồng thời không cho trẻ bơi khi đang mắc bệnh hoặc khi bể bơi quá đông.