Quản trị bằng dữ liệu: "Chìa khóa" nâng cao hiệu lực thực thi công vụ tại xã Phú Xuyên

Tại xã Phú Xuyên, tinh thần này được cụ thể hóa bằng chiến lược quản trị hiện đại, lấy dữ liệu làm trung tâm và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo.

Để làm rõ hơn những bước đi này, phóng viên đã có cuộc trao đổi với đồng chí Nguyễn Xuân Thanh, Thành ủy viên, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Phú Xuyên.

Chuyển đổi tư duy từ "cấp phép - quản lý" sang "phục vụ - quản trị"

Phóng viên (PV): Thưa đồng chí, Chỉ thị 09-CT/TU ra đời trong thời điểm Hà Nội đang đẩy mạnh chuyển đổi số và sắp xếp đơn vị hành chính. Với Phú Xuyên, việc thực hiện Chỉ thị này có ý nghĩa đột phá như thế nào trong lộ trình định vị lại hình ảnh địa phương?

Đồng chí Nguyễn Xuân Thanh: Chúng tôi xác định việc thực hiện Chỉ thị 09 không chỉ là một nhiệm vụ chính trị theo định kỳ, mà là cuộc cách mạng về tư duy quản trị ở cấp cơ sở. Phú Xuyên đang đứng trước vận hội mới nhưng cũng đối mặt với không ít thách thức về năng lực thực thi của bộ máy.

Tầm nhìn của Đảng ủy xã là định vị lại giá trị cốt lõi dựa trên 9 đặc trưng của Thủ đô, lấy "Văn hiến - bản sắc - sáng tạo" làm trục giá trị xuyên suốt. Chúng tôi muốn xóa bỏ hoàn toàn tư duy "cấp phép - quản lý" mang nặng tính hành chính, quan liêu để chuyển sang tư duy "phục vụ - quản trị", nghĩa là, mọi hoạt động của bộ máy phải xoay quanh trục phục vụ người dân và doanh nghiệp, dựa trên nền tảng dữ liệu số để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả cao nhất.

PV: Thực tế cho thấy, một số nơi vẫn còn tình trạng "trên nóng, dưới lạnh", hoặc cán bộ có tâm lý e dè, né tránh việc khó. Đảng ủy xã đã nhận diện và "điều trị" căn bệnh này như thế nào thông qua kế hoạch mới?

Đồng chí Nguyễn Xuân Thanh: Chúng tôi đã nhìn thẳng vào sự thật và nhận diện rõ 5 hạn chế lớn trong thực thi công vụ. Đó là tình trạng kỷ luật công vụ có lúc bị buông lỏng; một bộ phận cán bộ có biểu hiện đùn đẩy, sợ sai, không dám chịu trách nhiệm và sự phối hợp giữa các đơn vị đôi khi còn rời rạc.

Để "điều trị" tận gốc, chúng tôi áp dụng phương châm "6 rõ, 1 xuyên suốt". Mọi công việc phải rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền; "1 xuyên suốt" chính là trách nhiệm của người đứng đầu. Khi một nhiệm vụ bị chậm trễ, chúng tôi không chấp nhận lý do “chủ quan”, hay "khách quan" chung chung. Người chủ trì phải giải trình được dữ liệu: Tắc ở khâu nào? Ai là người cầm hồ sơ? Tại sao không có cảnh báo sớm?... Chính sự minh bạch của dữ liệu sẽ là phương thuốc hữu hiệu nhất để trị căn bệnh né tránh, đùn đẩy.

"Số hóa" trách nhiệm và thước đo thực chất mang tên OKR/KPI

PV: Trong kế hoạch, xã Phú Xuyên áp dụng phương pháp quản trị OKR và KPI vào bộ máy hành chính xã, vốn là điều thường chỉ thấy ở các doanh nghiệp công nghệ lớn. Tại sao xã lại chọn hướng này, thưa ông?

Đồng chí Nguyễn Xuân Thanh: Quản lý nhà nước hiện đại không thể tách rời công nghệ. Nếu chúng ta vẫn đánh giá cán bộ theo kiểu "hoàn thành tốt nhiệm vụ" một cách cảm tính hằng tháng, quý và cuối năm thì khó có thể tạo ra động lực thực sự.

Chúng tôi đặt mục tiêu 100% cán bộ, công chức phải xây dựng kế hoạch hành động hằng tháng với các chỉ số mục tiêu (OKR) và chỉ số hiệu năng (KPI) cụ thể. Hệ thống bảng điều hành điện tử (Dashboard) sẽ theo dõi sát sao tiến độ này. Khi một hồ sơ, công việc bị trễ hạn, hệ thống sẽ tự động thông báo.

Việc điều hành dựa trên dữ liệu giúp chúng tôi có cái nhìn đa chiều: Cán bộ nào đang quá tải, cán bộ nào đang thong dong; khâu nào là "nút thắt cổ chai" trong quy trình giải quyết thủ tục hành chính. Đây là cơ sở khoa học để chúng tôi thực hiện việc quy hoạch, bổ nhiệm, thậm chí là điều chuyển, thay thế cán bộ một cách thuyết phục, "tâm phục, khẩu phục".

PV: Áp dụng KPI có gây ra áp lực quá lớn cho cán bộ cấp cơ sở không, khi trên thực tế, khối lượng công việc ở cấp xã rất lớn và mang tính chất trực tiếp với dân, thưa đồng chí?

Đồng chí Nguyễn Xuân Thanh: Áp lực là có, nhưng đó là áp lực tích cực để trưởng thành. Chúng tôi không dùng KPI để "làm khó" cán bộ, mà dùng nó để bảo vệ những người làm việc tốt. Trước đây, người làm nhiều cũng như người làm ít, đôi khi người làm nhiều lại dễ sai sót và bị phê bình hơn người không làm gì. Nay, với dữ liệu minh bạch, những đóng góp âm thầm của cán bộ được ghi nhận chính xác.

Chúng tôi thực hiện phương châm "Vì việc tìm người" và "Có vào - có ra, có lên - có xuống". Những cán bộ có năng lực thực thi cao, có kết quả KPI xuất sắc sẽ được ưu tiên quy hoạch, đào tạo. Ngược lại, những người không đáp ứng được yêu cầu, có chỉ số hài lòng của nhân dân thấp, chúng tôi kiên quyết điều chuyển.

Bảo vệ cán bộ dám dấn thân và văn hóa "phụng sự"

PV: Siết chặt kỷ cương là cần thiết, nhưng làm sao để không triệt tiêu sự sáng tạo? Làm thế nào để cán bộ tin rằng nếu họ dám đổi mới, dám dấn thân vào việc khó mà chẳng may có sai sót thì vẫn được Đảng bộ bảo vệ, thưa đồng chí?

Đồng chí Nguyễn Xuân Thanh: Đây là vấn đề cốt lõi mà chúng tôi rất trăn trở khi xây dựng Kế hoạch thực hiện Chỉ thị 09. Chúng tôi quán triệt sâu sắc tinh thần bảo vệ cán bộ "7 dám": Dám nghĩ; dám nói; dám làm; dám chịu trách nhiệm; dám đổi mới, sáng tạo; dám đương đầu với khó khăn, thử thách và dám hành động vì lợi ích chung.

Đảng ủy xã cam kết: Sẽ phân biệt rạch ròi giữa sai sót do trình độ, do khách quan, do quá trình tìm tòi thử nghiệm cái mới vì lợi ích chung, với những sai phạm do tư lợi, cố ý làm trái hoặc thiếu trách nhiệm. Chúng tôi khuyến khích cán bộ lãnh đạo bám sát phương châm "3 trước": Đánh giá nhận định trước; chuẩn bị trước; hành động trước.

Một môi trường làm việc công bằng, nơi mà sự cống hiến được ghi nhận và sự sáng tạo được bảo vệ, sẽ là mảnh đất lành để hình thành nên những "công bộc" đúng nghĩa.

PV: Đồng chí kỳ vọng gì về diện mạo công vụ của xã Phú Xuyên trong thời gian tới?

Đồng chí Nguyễn Xuân Thanh: Tôi kỳ vọng vào ba sự thay đổi lớn. Thứ nhất là sự thay đổi về sắc thái phục vụ: Cán bộ tiếp dân với nụ cười và tinh thần giải quyết việc "nhanh nhất, hiệu quả nhất". Thứ hai là sự thay đổi về hiệu suất: 100% nhiệm vụ phải được thực hiện trên môi trường số, không có hồ sơ trễ hạn không lý do. Thứ ba, và cũng là quan trọng nhất, là niềm tin của nhân dân.

Mọi nỗ lực từ siết chặt kỷ cương, áp dụng KPI, hay chuyển đổi số cuối cùng cũng chỉ nhắm đến một mục tiêu duy nhất: Sự hài lòng của người dân và sự phát triển bền vững của địa phương. Phú Xuyên phải là nơi mà mỗi cán bộ đều tự hào về tinh thần phụng sự và mỗi người dân đều cảm nhận được sự đổi thay tích cực từ bộ máy lãnh đạo.

PV: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí!