Những người “gieo” đồng thuận trong công tác giải phóng mặt bằng

Đằng sau sự đồng thuận của các hộ dân, là những đóng góp của cán bộ dân vận khi luôn kiên trì bám cơ sở, lắng nghe và đồng hành cùng người dân.

Khi dân vận trở thành chìa khóa tháo gỡ “điểm nghẽn”

Đối với công tác GPMB, khó khăn lớn nhất không chỉ nằm ở những thủ tục hành chính hay việc xác định nguồn gốc đất đai mà còn là làm sao để người dân hiểu, đồng thuận và tin tưởng vào chủ trương thực hiện dự án.

Với dự án đường Vành đai 2,5 đoạn qua phường Thanh Xuân, yêu cầu ấy càng trở nên cấp thiết khi tuyến đường dài khoảng 950m đi qua khu vực làng cổ Nhân Chính - nơi có lịch sử hình thành lâu đời với nhiều hồ sơ đất đai trải qua các giai đoạn khác nhau. Dự án liên quan tới khoảng 700 hộ dân, trong đó nhiều gia đình đã sinh sống ổn định qua nhiều thế hệ.

Chính vì vậy, ngay từ khi triển khai, địa phương xác định muốn tháo gỡ được những vướng mắc tồn tại nhiều năm thì trước hết phải tạo được sự đồng thuận trong nhân dân. Thay vì chỉ tập trung xử lý các hồ sơ, phương án bồi thường, các lực lượng tham gia dự án đã dành nhiều thời gian cho công tác tuyên truyền, vận động và đối thoại trực tiếp với người dân.

Trong quá trình ấy, ông Mạc Trung Kiên, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng phường Thanh Xuân là một trong những cán bộ trực tiếp tham gia giải quyết những phần việc khó khăn nhất. Với 472 hồ sơ thửa đất và hơn 700 hộ dân thuộc diện ảnh hưởng, mỗi trường hợp đều có đặc điểm riêng. Có những hồ sơ cần rà soát kỹ nguồn gốc đất đai, có trường hợp phát sinh băn khoăn về diện tích, vị trí hoặc chính sách bồi thường. Không ít trường hợp liên quan đến các công trình có ý nghĩa đặc biệt về mặt tinh thần đối với cộng đồng dân cư.

Theo ông Mạc Trung Kiên, muốn vận động được người dân thì trước hết phải hiểu điều người dân đang trăn trở. Bởi phía sau mỗi hồ sơ không đơn thuần là những con số về đất đai hay tài sản mà còn là cuộc sống, tình cảm và sự gắn bó của mỗi gia đình với nơi mình sinh sống.

Từ nhận thức đó, việc lắng nghe luôn được đặt lên hàng đầu trong quá trình triển khai công tác GPMB của dự án. Mọi ý kiến của người dân đều được tiếp nhận, rà soát và tìm hướng giải quyết phù hợp trong khuôn khổ quy định. Không chỉ giải thích chính sách, Ban Quản lý dự án còn chủ động phối hợp với các cơ quan chuyên môn để tham vấn, nghiên cứu các giải pháp nhằm bảo đảm tối đa quyền lợi hợp pháp của người dân.

Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm là các hồ sơ liên quan đến những nhà thờ họ lâu đời nằm trong phạm vi GPMB. Đây là những công trình mang giá trị tinh thần đặc biệt đối với các dòng họ. Trước những băn khoăn của người dân, Ban Quản lý dự án đã tham mưu thuê đơn vị kiểm định, đánh giá giá trị công trình làm cơ sở xây dựng phương án hỗ trợ phù hợp hơn.

Cùng với đó, các tổ điều tra kiểm đếm, tổ phúc tra, tổ xây dựng phương án, tổ giải quyết đơn thư và các lực lượng hỗ trợ người dân di chuyển tài sản luôn duy trì sự phối hợp chặt chẽ. Mỗi ý kiến phát sinh đều được xem xét, phản hồi kịp thời, hạn chế tối đa những vướng mắc kéo dài. “Chính cách làm công khai, minh bạch và lấy người dân làm trung tâm đã góp phần tháo gỡ từng nút thắt tồn tại nhiều năm, tạo nền tảng cho sự đồng thuận trong toàn bộ quá trình GPMB”, ông Mạc Trung Kiên chia sẻ.

Đồng thuận được tạo nên từ những cuộc đối thoại

Nếu những giải pháp về chuyên môn giúp tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến hồ sơ, chính sách thì sự đồng thuận của người dân lại được hình thành từ những cuộc gặp gỡ, đối thoại bền bỉ ngay tại cơ sở. Tại khu dân cư Thọ (phường Thanh Xuân), nơi có 153 hộ dân thuộc diện ảnh hưởng bởi dự án, trong đó khoảng 140 hộ phải di dời hoàn toàn, công tác tuyên truyền, vận động được triển khai liên tục trong suốt quá trình thực hiện GPMB.

Là Bí thư Chi bộ khu dân cư Thọ, bà Phạm Thị Trọng trở thành một trong những cầu nối quan trọng giữa chính quyền và người dân. Hơn 20 năm tham gia công tác tại địa phương từ sau khi nghỉ hưu đã giúp bà hiểu rõ hoàn cảnh, tâm tư của từng hộ dân trong khu dân cư.

Bà Phạm Thị Trọng cho biết, ngay khi dự án được triển khai, bà cùng cán bộ khu dân cư tổ chức các cuộc họp dân để thông tin về chủ trương, chính sách cũng như những lợi ích mà dự án mang lại. Tuy nhiên, bà hiểu rằng chỉ tuyên truyền tại các cuộc họp là chưa đủ vì nhiều hộ dân vẫn còn những băn khoăn riêng liên quan đến nơi ở, tài sản, cuộc sống sau khi di dời. Đặc biệt, trên địa bàn còn có những nhà thờ họ lâu đời gắn bó với đời sống tinh thần của các dòng họ qua nhiều thế hệ.

Trước thực tế đó, bà cùng các cán bộ cơ sở kiên trì đến từng hộ gia đình để gặp gỡ, trao đổi và lắng nghe. Với những trường hợp còn khúc mắc, bà dành thời gian giải thích cặn kẽ, đồng thời phản ánh kịp thời ý kiến của người dân tới các cơ quan chức năng để cùng tìm hướng tháo gỡ. “Muốn dân hiểu thì phải gần dân; muốn dân tin thì phải thực sự lắng nghe dân”, bà Phạm Thị Trọng chia sẻ.

Theo bà Phạm Thị Trọng, chính từ những cuộc gặp gỡ trực tiếp ấy, nhiều vướng mắc đã được giải quyết ngay từ cơ sở. Người dân không chỉ hiểu rõ hơn về chủ trương của dự án mà còn thấy được trách nhiệm và sự cầu thị của chính quyền trong quá trình giải quyết công việc. Bên cạnh đó, vai trò nêu gương của đội ngũ đảng viên cũng góp phần quan trọng tạo nên sự lan tỏa trong cộng đồng. Nhiều đảng viên thuộc diện GPMB đã chủ động cho kiểm đếm trước, bàn giao mặt bằng sớm, từ đó tạo hiệu ứng tích cực và củng cố niềm tin trong nhân dân.

“Khi những người đảng viên đi đầu thực hiện chủ trương, người dân càng thêm tin tưởng và sẵn sàng đồng hành. Sự đồng thuận vì thế không hình thành từ những lời vận động đơn thuần mà được xây dựng từ niềm tin, sự minh bạch trong quá trình thực hiện và từ tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ ở cơ sở”, bà Phạm Thị Trọng cho biết.

Có thể thấy, từ một dự án từng được xem là “điểm nghẽn” kéo dài nhiều năm, đường Vành đai 2,5 đoạn qua địa bàn phường Thanh Xuân đến nay đã hoàn thành công tác GPMB với sự đồng thuận của người dân. Thành công ấy là kết quả của sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, nhưng trên hết là kết quả của một quá trình dân vận kiên trì, trách nhiệm và gần dân.

Những cán bộ như ông Mạc Trung Kiên hay bà Phạm Thị Trọng chỉ là hai trong nhiều gương mặt đã góp phần làm nên thành công ấy. Từ sự thấu hiểu trong từng cuộc đối thoại, sự bền bỉ trong từng lần gặp gỡ người dân, họ đã góp phần cùng chính quyền địa phương xây dựng niềm tin, tạo dựng đồng thuận và biến những khó khăn, vướng mắc kéo dài nhiều năm thành động lực để hoàn thành công tác GPMB tại một dự án trọng điểm của Thủ đô.