Khơi thông động lực tăng trưởng, chú trọng chăm lo an sinh xã hội

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Trần Đức Thắng chủ trì, điều hành phiên thảo luận.

Quan tâm đến các vấn đề xã hội

Phát biểu thảo luận, đại biểu Nguyễn Văn Thắng nhận định, 9 tháng qua, kinh tế xã hội tiếp tục đạt được những kết quả quan trọng, trong đó, tăng trưởng ở mức 9,01% đã giúp việc làm, thu nhập của người lao động tiếp tục được cải thiện; các chính sách xã hội, an sinh xã hội đã được quan tâm triển khai; đặc biệt là khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số có nhiều kết quả nổi bật.

Quan tâm đến vấn đề lao động, đại biểu Nguyễn Văn Thắng cho biết, đối với Thủ đô Hà Nội, 9 tháng năm 2026 đã tăng trưởng 8,85%, riêng trong quý III-2026 đã tăng trưởng trên 10%. Đây là những con số thể hiện sự nỗ lực, cố gắng rất lớn của cả hệ thống chính trị và cộng đồng doanh nghiệp, đội ngũ công nhân viên chức và người lao động. Trong thời gian đã qua của năm 2026, đại biểu cho biết thành phố đã giải quyết việc làm cho trên 160 nghìn lao động; thu nhập bình quân của người lao động trên cả nước đạt khoảng 9,06 triệu đồng/tháng.

Đưa ra số liệu chỉ số giá tiêu dùng bình quân 9 tháng tại Hà Nội tăng là 4,91%, đại biểu đề nghị khi đánh giá về kết quả phát triển kinh tế xã hội cần làm rõ hơn mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế, năng suất lao động, thu nhập thực tế và chất lượng thực tế của người dân được hưởng.

Về nhiệm vụ phát triển kinh tế xã hội năm 2027, đại biểu đề nghị, tăng trưởng phải dựa vào nhiều hơn vào năng suất lao động, khoa học công nghệ và chất lượng nguồn nhân lực, hiệu quả sử dụng các nguồn lực. Từ đó đề nghị Chính phủ quan tâm bổ sung các giải pháp đo lường và nâng cao chất lượng việc làm, thu nhập thực tế của người lao động, có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng suất gắn với cải thiện tiền lương, điều kiện việc làm và phúc lợi.

Đại biểu cũng đề nghị Chính phủ nghiên cứu cơ chế ưu tiên phát triển nhà ở xã hội cho thuê dài hạn tại các khu vực tập trung đông công nhân; bố trí quỹ đất và kết nối hạ tầng giao thông, trường học, nhà trẻ, y tế, thiết chế văn hóa ngay ở khâu quy hoạch khu công nghiệp, khu đô thị và các dự án nhà ở. Cùng với đó, cần đơn giản hóa các thủ tục tiếp cận nhà ở xã hội, công khai điều kiện thuê, giá thuê và các chi phí liên quan.

Nhấn mạnh chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, tự động hóa và chuyển đổi xanh mở ra cơ hội nâng cao năng suất lao động nhưng cũng làm thay đổi cơ cấu việc làm và yêu cầu về kỹ năng nghề nghiệp, đại biểu Nguyễn Văn Thắng nhận định, thực tế này đòi hỏi cần có chính sách hỗ trợ người lao động nâng cao kỹ năng chuyển đổi nghề nghiệp trước nguy cơ mất việc thay vì chỉ hỗ trợ sau khi thất nghiệp.

Về chăm lo người cao tuổi và các đối tượng yếu thế trong xã hội, đại biểu Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm cho rằng, đây là định hướng rất quan trọng, cần được cụ thể hóa mạnh mẽ hơn trong chính sách phát triển kinh tế - xã hội năm 2027.

Đại biểu đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát, hoàn thiện chính sách trợ giúp xã hội theo hướng mở rộng diện bao phủ, nâng cao mức hỗ trợ phù hợp với điều kiện ngân sách và mức sống thực tế; ưu tiên nguồn lực cho y tế cơ sở, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại cộng đồng, nhất là những địa bàn khó khăn. Đồng thời, xác định rõ trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong việc nắm chắc hoàn cảnh của từng đối tượng, bảo đảm chính sách đến đúng người, kịp thời, thuận tiện, không để người dân gặp khó khăn trong tiếp cận các chế độ, chính sách.

Đối với chăm sóc trẻ mầm non, đại biểu đề nghị quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, giải quyết tình trạng thiếu trường, lớp, giáo viên, nhất là tại các khu công nghiệp, khu vực đông dân cư và địa bàn khó khăn. Đặc biệt, phải coi trọng chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc trẻ, bảo đảm dinh dưỡng, vệ sinh an toàn thực phẩm và an toàn trong các cơ sở giáo dục mầm non.

Đối với học sinh phổ thông, bên cạnh nâng cao chất lượng dạy và học, đại biểu đề xuất, quan tâm hơn đến sức khỏe thể chất, tinh thần; giảm áp lực học tập, thi cử; phòng, chống bạo lực học đường; nâng cao chất lượng y tế trường học và bảo đảm môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh.

Kiến nghị thêm nhiều giải pháp thúc đẩy tăng trưởng

Đóng góp ý kiến vào mục tiêu tăng trưởng của thành phố Hà Nội – một trong những đầu tàu kinh tế của cả nước, đại biểu Nguyễn Ngọc Việt cho biết, cơ cấu tăng trưởng các ngành dịch vụ, công nghiệp, xuất khẩu trong nước và xuất khẩu khu vực có vốn đầu tư nước ngoài cho thấy sức bật giữa các khu vực chưa đều. Đại biểu đề nghị thành phố xác định rõ danh mục ngành hàng, doanh nghiệp và hoạt động dịch vụ có khả năng tạo thêm giá trị trong quý IV-2026.

Đối với sản xuất kinh doanh ở cơ sở, từ kinh nghiệm công tác tại cơ sở, đại biểu cho rằng còn nhiều vướng mắc ở thủ tục kéo dài, mặt bằng sản xuất, chi phí đầu vào, khả năng tiếp cận thông tin và đơn hàng. Từ đó, đại biểu đề nghị thành phố cần yêu cầu từng sở, ngành phối hợp với các xã, phường lập danh sách những việc có thể tháo gỡ ngay với một đầu mối giải quyết; có các đường găng tiến độ cụ thể với thương mại, dịch vụ và du lịch.

Đại biểu cũng đề nghị đánh giá giá trị tăng thêm trong mức chi tiêu của khách du lịch và hiệu quả lưu trú thay vì chỉ tính tổng số lượt khách đến với Thủ đô; bên cạnh quan tâm đến sức mua của người dân. Về khoa học, công nghệ chuyển đổi số, đại biểu cho rằng, cần xác định giải ngân không phải mục đích cuối cùng mà phải xác định giải pháp tăng trưởng bền vững. Mỗi một nhiệm vụ cần chỉ rõ sản phẩm đã tiết kiệm thời gian hay chi phí, năng suất được cải thiện ra sao.

Đánh giá cao nỗ lực thúc đẩy đầu tư công và tháo gỡ các dự án tồn đọng của Chính phủ, bên cạnh đó, đại biểu Dương Đức Hải đặt ra vấn đề việc chi tạm ứng có đi cùng với hiệu quả thực hiện hay không? Đại biểu cho rằng, giải ngân đầu tư công 9 tháng năm 2026 ước đạt gần 643 nghìn tỷ đồng, bằng 62,9% kế hoạch, trong đó tiền tạm ứng và chưa thu hồi là khoảng 237 nghìn tỷ đồng, chiếm 37% tổng số giải ngân. Đây là khoản tiền trả trước để các nhà thầu chuẩn bị các nội dung thi công dự án.

Cho rằng việc tạm ứng là cần thiết, đại biểu Dương Đức Hải đề nghị, làm rõ tiền tạm ứng được sử dụng như thế nào, công việc có tiến triển tương ứng với khoản tiền tạm ứng hay không. “Tôi đề nghị phải phân tích thêm: Bao nhiêu tiền đã được thanh toán cho công việc hoàn thành, bao nhiêu tiền tạm ứng trước chưa được thu hồi. Trong số chưa được thu hồi, có bao nhiêu đúng thời hạn, bao nhiêu quá thời hạn”, đại biểu đề nghị.

Đại biểu Dương Đức Hải đề nghị phải phân loại rõ từng nhóm dự án đang vướng mắc ở đâu, dự án nào chờ thủ tục giải quyết, dự án nào thiếu mặt bằng, thiếu nguyên vật liệu, dự án nào chậm vì chủ đầu tư hoặc nhà thầu không đủ năng lực thi công. “Chúng ta phải phân tích, đánh giá rất rõ và xác định đúng nguyên nhân thì mới có thể giao được đúng người, đúng việc và đúng tiến độ được”, đại biểu nói. Đồng thời đề nghị, quan tâm đến vấn đề các dự án thực hiện xong có sử dụng được ngay và có phát huy hiệu quả ngay không.

Đại biểu cũng đánh giá cao nỗ lực cắt giảm thủ tục hành chính của Chính phủ, tuy nhiên để những nỗ lực này phát huy đủ tác dụng, cần đo đếm thêm toàn bộ thời gian từ khi người dân, doanh nghiệp bắt đầu làm thủ tục đến khi hoàn thành thủ tục.