Hà Nội - Chung một quyết tâm xây dựng xã, phường không ma tuýBài 2: Những "vùng xanh an toàn" không ma tuý

Xã, phường tiêu biểu đạt tiêu chí “không ma túy”

Tại nhiều địa bàn như xã Minh Châu, Nam Phù, Vĩnh Thanh, phường Ba Đình, Thanh Liệt…, mô hình “Xã, phường không ma túy” được xây dựng dựa trên sự phối hợp giữa chính quyền, lực lượng công an và người dân. Điểm nổi bật là sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị ở cơ sở, từ tổ dân phố, các đoàn thể đến từng hộ gia đình.

Hơn 10 năm trước, xã Minh Châu từng là “điểm nóng” ma túy của huyện Ba Vì (cũ) với hàng trăm người nghiện, hệ lụy từ những năm tháng ngược sông đào vàng. Tuy nhiên, hai năm trở lại đây, an ninh trật tự trên địa bàn đã có nhiều chuyển biến tích cực. Người dân từ bỏ “giấc mơ vàng”, tập trung phát triển kinh tế bằng trồng cỏ, nuôi bò, sản xuất nông nghiệp và buôn bán nông sản, từng bước nâng cao đời sống.

Năm 2025, Minh Châu được công nhận đạt tiêu chuẩn “Xã không ma túy”, đánh dấu kết quả của quá trình xây dựng “lá chắn cộng đồng” thông qua tuyên truyền, vận động và quản lý chặt chẽ. Với đặc thù xã đảo, địa phương xác định phòng, chống ma túy là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn dân; chú trọng tuyên truyền sâu rộng, nâng cao nhận thức, phát hiện sớm nguy cơ, đồng thời phát huy vai trò giám sát của cộng đồng trong đấu tranh với tội phạm và tệ nạn ma túy.

Cùng với việc xây dựng môi trường sống an toàn và củng cố các mô hình tự quản, xã Minh Châu duy trì công tác tuyên truyền đến từng địa bàn, từng gia đình; lồng ghép nội dung phòng, chống ma túy vào các phong trào thi đua, tạo sự đồng thuận trong nhân dân, góp phần xây dựng địa bàn an toàn từ gốc.

Thiếu tá Đào Anh Tuấn, Phó Trưởng Công an xã Minh Châu cho biết: Công an xã đã chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương; phối hợp với các ngành, đoàn thể và thôn, xóm trong công tác phòng, chống ma túy; thường xuyên nắm tình hình địa bàn, giám sát các đối tượng liên quan để kịp thời triển khai các biện pháp phòng ngừa, đấu tranh và xử lý. Công an xã triển khai các kế hoạch cao điểm xây dựng mô hình “Xã không ma túy”; thành lập các tổ công tác rà soát, quản lý người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy, người điều trị Methadone và người chấp hành xong án phạt tù về ma túy; giảm cầu ma túy và phòng, chống ma túy trong bối cảnh thực hiện chính quyền hai cấp.

Bên cạnh đó, Công an xã phối hợp với trường học, các cơ quan, đoàn thể tuyên truyền pháp luật về phòng, chống ma túy; tổ chức các buổi tuyên truyền cho học sinh THCS; vận động cai nghiện và phát động phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc; treo băng rôn tuyên truyền, duy trì phát thanh về phòng, chống ma túy 2 ngày/lần và đẩy mạnh tuyên truyền đường dây nóng 0705.13.13.13 đến từng khu dân cư, tạo điều kiện để người dân tham gia tố giác tội phạm ma túy.

Tại phường Thanh Liệt, Công an phường đã chủ động đăng ký và xây dựng “Phường không ma túy” từ tháng 8-2025. Ban Chỉ huy Công an phường xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài và có ý nghĩa quan trọng trong công tác bảo đảm an ninh trật tự tại cơ sở. Để thực hiện mục tiêu này, Công an phường đã tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương ban hành các kế hoạch, chương trình hành động cụ thể; đồng thời triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trọng tâm.

Theo đó, lực lượng công an chủ động nắm chắc tình hình tại các địa bàn giáp ranh, khu vực đông dân cư, nhà trọ, chung cư; qua đó kịp thời phát hiện, đấu tranh, xử lý các hành vi vi phạm liên quan đến ma túy, không để hình thành các ổ nhóm hoạt động có tổ chức. Các nhiệm vụ phát sinh đều được xử lý ngay tại cơ sở. Công tác rà soát, quản lý người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy, người sau cai nghiện được thực hiện nghiêm túc, đúng quy định; dữ liệu được cập nhật, quản lý chặt chẽ trên hệ thống dữ liệu dân cư quốc gia, phục vụ hiệu quả công tác phòng ngừa. Các đối tượng cơ bản nằm trong diện quản lý, không để phát sinh phức tạp mới.

Song song với đó, công tác tuyên truyền được đẩy mạnh với nhiều hình thức phù hợp với đặc thù địa bàn; phát huy hiệu quả vai trò của các tổ dân phố nòng cốt ở cơ sở, qua đó nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của nhân dân, góp phần phòng ngừa từ sớm, từ xa.

Trung tá Nguyễn Thanh Tuấn, Phó Trưởng Công an phường Thanh Liệt cho biết, xác định công tác phòng, chống ma túy không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng công an, mà là trách nhiệm của toàn xã hội, Công an phường đã chủ động phối hợp chặt chẽ với Ủy ban MTTQ Việt Nam phường, các tổ chức chính trị - xã hội như Đoàn Thanh niên, Hội Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, Hội Người cao tuổi, các nhà trường, tổ dân phố và Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư để triển khai nhiều hình thức tuyên truyền phong phú, thiết thực.

Cụ thể, lực lượng chức năng đã tổ chức các buổi tuyên truyền chuyên đề về tác hại của ma túy tại khu dân cư, trường học, cơ quan, doanh nghiệp; xây dựng các nhóm Zalo, mạng xã hội cộng đồng để tuyên truyền, cảnh báo phương thức, thủ đoạn của tội phạm ma túy; phát huy vai trò của tổ liên gia an toàn, tổ tự quản, lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở trong việc phát hiện, cung cấp thông tin liên quan đến ma túy; vận động các gia đình ký cam kết không có người thân vi phạm pháp luật về ma túy; phối hợp quản lý, giáo dục, giúp đỡ người sau cai tái hòa nhập cộng đồng.

Đặc biệt, quần chúng nhân dân đã tích cực cung cấp nguồn tin có giá trị, giúp lực lượng công an phát hiện, xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật về ma túy. So với trước đây, nhận thức của người dân được nâng cao rõ rệt, số lượng tin báo, tố giác tội phạm liên quan đến ma túy tăng lên, góp phần phòng ngừa từ sớm, từ cơ sở.

“Để giữ vững mục tiêu “Phường không ma túy”, thời gian tới, Công an phường Thanh Liệt tiếp tục tham mưu Đảng ủy, UBND phường lãnh đạo, chỉ đạo cả hệ thống chính trị và tranh thủ sự ủng hộ của nhân dân để thực hiện quyết liệt, hiệu quả các giải pháp phòng, chống ma túy, coi đây là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục. Đồng thời, quản lý chặt chẽ các đối tượng có nguy cơ cao, không để phát sinh phức tạp; duy trì các đợt cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm ma túy; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo quy định của pháp luật; tiếp tục đổi mới công tác tuyên truyền, đặc biệt đối với các nhóm có nguy cơ cao như thanh thiếu niên, sinh viên, người lao động và các cơ sở kinh doanh có điều kiện có nguy cơ phát sinh tụ điểm phức tạp. Phường cũng phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, tổ dân phố và lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở trong công tác quản lý, giám sát, hỗ trợ người nghiện sau cai tái hòa nhập cộng đồng; nghiên cứu, đánh giá thực chất tình hình địa bàn, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và kiểm soát dữ liệu trong quản lý đối tượng”, Trung tá Tuấn nhấn mạnh.

Trung tá Trần Văn Long, cán bộ Cảnh sát khu vực tổ dân phố Tràng, phường Thanh Liệt cho biết, thời gian qua, Công an phường đã giao nhiệm vụ cho cảnh sát khu vực phối hợp với bí thư chi bộ, tổ trưởng tổ dân phố triển khai nhiều biện pháp tuyên truyền, vận động đến từng hộ dân. Lực lượng công an đi từng ngõ, gõ từng nhà để tuyên truyền, vận động các gia đình ký cam kết xây dựng địa bàn không ma túy; không mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy. Các nội dung tuyên truyền cũng được đăng tải thường xuyên trên các nhóm cộng đồng dân cư và phát trên hệ thống loa truyền thanh của phường 2 lần mỗi ngày.

Theo Trung tá Trần Văn Long, trong quá trình triển khai, người dân rất đồng tình và ủng hộ. Đối với người đến thuê trọ, Công an phường phối hợp với tổ dân phố thường xuyên rà soát, quản lý danh sách cư trú; kiểm tra căn cước công dân, đăng ký tạm trú, tạm vắng và xác minh nhân thân tại địa phương để kịp thời phát hiện các trường hợp có dấu hiệu phức tạp. Khi có nghi vấn, lực lượng chức năng tiến hành xác minh nhân thân và hộ khẩu thường trú theo quy định.

“Vai trò của người dân trong công tác phòng, chống ma túy là rất quan trọng. Bản thân tôi là cảnh sát khu vực nên luôn công khai số điện thoại trên các hội, nhóm dân cư để người dân kịp thời phản ánh khi phát hiện các dấu hiệu nghi vấn hoặc các vụ việc phức tạp phát sinh”, Trung tá Trần Văn Long chia sẻ.

Tuần tra khép kín, bám cơ sở để làm sạch địa bàn

Khi màn đêm buông xuống trên những tuyến đường liên thôn của xã Nam Phù, những tổ công tác của Công an xã vẫn miệt mài tuần tra, rà soát địa bàn. Tại các khu dân cư, nhà trọ, cán bộ, chiến sĩ trực tiếp gặp gỡ người dân, nắm bắt tình hình, quản lý chặt chẽ biến động nhân khẩu. Đó là những công việc thường nhật nhưng mang ý nghĩa quan trọng trong hành trình xây dựng địa bàn không ma túy.

Một trong những giải pháp được Công an xã Nam Phù duy trì thường xuyên là tuần tra khép kín. Các tổ công tác gồm Công an xã, lực lượng tham gia bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở được bố trí tại các tuyến đường trọng điểm, khu vực giáp ranh và những nơi tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tội phạm. Không chỉ góp phần bảo đảm an ninh trật tự, hoạt động tuần tra còn có tác dụng răn đe, phòng ngừa các hành vi vi phạm pháp luật.

Thiếu tá Nguyễn Tuấn Anh, cán bộ phụ trách địa bàn thôn Tương Chúc, xã Nam Phù cho biết: "Muốn giữ vững an ninh trật tự, phải hiểu dân, gần dân và nắm chắc tình hình ngay từ cơ sở. Mỗi ngày, chúng tôi đều dành phần lớn thời gian xuống khu dân cư để gặp gỡ người dân, tiếp nhận thông tin, giải quyết các vụ việc phát sinh từ sớm, không để hình thành điểm nóng". Chính từ sự sâu sát đó, nhiều trường hợp sử dụng trái phép chất ma túy đã được phát hiện; nhiều đối tượng được lập hồ sơ quản lý, giáo dục hoặc đưa đi cai nghiện theo quy định.

Ông Nguyễn Văn Thành, người dân thôn Thọ Am chia sẻ: "Chúng tôi rất yên tâm khi lực lượng Công an xã thường xuyên xuống khu dân cư, gần gũi và trách nhiệm với người dân. Các đồng chí Cảnh sát khu vực làm việc rất tận tình, kịp thời nhắc nhở, hướng dẫn bà con chấp hành quy định pháp luật. Nhờ đó, tình hình an ninh trật tự tại địa phương ổn định hơn, người dân cũng nâng cao ý thức trách nhiệm trong giữ gìn an ninh trật tự".

Không chỉ tập trung đấu tranh với tội phạm ma túy, Công an xã Nam Phù còn xác định công tác phòng ngừa là giải pháp căn cơ, lâu dài. Ngay sau khi triển khai kế hoạch xây dựng xã không ma túy giai đoạn 2025 - 2030, Công an xã đã tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị. Từ các chi bộ, thôn xóm đến các đoàn thể như Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, Hội Cựu chiến binh đều tham gia tuyên truyền, vận động người dân nâng cao nhận thức về tác hại của ma túy.

Các buổi tuyên truyền được tổ chức thường xuyên tại nhà văn hóa thôn, khu dân cư, trường học; tập trung phổ biến những phương thức, thủ đoạn mới của tội phạm ma túy và những hệ lụy đối với gia đình, xã hội. Cùng với đó, hệ thống loa truyền thanh cơ sở và các nhóm mạng xã hội cộng đồng được tận dụng hiệu quả để đưa thông tin đến từng hộ dân.

Ông Phạm Hữu Hòa, Trưởng thôn 3 Đông Mỹ cho biết: "Thời gian qua, Công an xã Nam Phù phối hợp cùng các ngành, đoàn thể thường xuyên tuyên truyền về tác hại của ma túy và phương thức hoạt động của tội phạm ma túy. Qua các buổi tuyên truyền, người dân hiểu rõ hơn những hậu quả nghiêm trọng mà ma túy gây ra, từ ảnh hưởng sức khỏe đến nguy cơ phát sinh các hành vi vi phạm pháp luật khác". Còn chị Lã Thị Nghĩa, thôn 3 Vạn Phúc, xã Nam Phù chia sẻ: "Qua các buổi tuyên truyền, tôi hiểu rõ hơn tác hại của ma túy đối với sức khỏe và cuộc sống. Tôi cũng tuyên truyền lại cho người thân, con cháu và những người xung quanh để mọi người tránh xa tệ nạn này".

Thượng tá Trần Anh Dũng, Trưởng Công an xã Nam Phù cho biết, bên cạnh việc tham mưu cấp ủy, chính quyền xã, Công an xã đã tổ chức quán triệt các kế hoạch, mục tiêu theo chỉ đạo của Ban Giám đốc Công an thành phố đến toàn thể cán bộ, chiến sĩ; tập trung thực hiện các nhiệm vụ nhằm đấu tranh hiệu quả với tội phạm ma túy.

Theo đó, Công an xã tập trung quản lý chặt các đối tượng liên quan đến ma túy; tổ chức gọi hỏi, răn đe các trường hợp thuộc diện quản lý; lập hồ sơ đưa người nghiện đi cai nghiện bắt buộc; đồng thời đẩy mạnh tấn công, triệt xóa các điểm tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Cùng với đó, Công an xã tăng cường kiểm tra các cơ sở kinh doanh có điều kiện về an ninh trật tự, cơ sở lưu trú, nhà nghỉ, nhà cho thuê nhằm ngăn chặn việc lợi dụng hoạt động kinh doanh để tổ chức hoặc chứa chấp việc sử dụng trái phép chất ma túy.

“Để đạt mục tiêu đề ra, thời gian tới, Công an xã sẽ tiếp tục tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương chỉ đạo các ban, ngành, đoàn thể và các thôn phối hợp chặt chẽ với lực lượng Công an trong đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy, quyết tâm thực hiện mục tiêu đến năm 2030 trên địa bàn không còn ma túy", Thượng tá Dũng cho biết.

Tại xã Vĩnh Thanh - địa bàn được công nhận là “Xã không ma túy” năm 2025, để duy trì thành quả này trong năm 2026, xã tiếp tục bám sát phương châm “chặn cung”, “giảm cầu”, “giảm tác hại” để duy trì thành quả này trong năm 2026. Lực lượng Công an xã phát huy vai trò nòng cốt, chủ trì trong công tác nắm tình hình địa bàn, rà soát đối tượng, quản lý chặt chẽ người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy; chủ động phát hiện, đấu tranh triệt xóa các điểm, tụ điểm phức tạp về ma túy ngay từ khi mới phát sinh; đồng thời tăng cường áp dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ; kết hợp chặt chẽ giữa phòng ngừa nghiệp vụ và phòng ngừa xã hội; kịp thời điều tra, xử lý nghiêm các hành vi phạm tội về ma túy theo đúng quy định của pháp luật.

XEM TIẾP

Hà Nội - Chung một quyết tâm xây dựng xã, phường không ma tuý: Bài 3: Phòng ngừa từ cơ sở để giữ bình yên cho từng mái nhà

Hà Nội - Chung một quyết tâm xây dựng xã, phường không ma tuý: Bài cuối: "Lá chắn" vững chắc từ "thế trận lòng dân"