Đề xuất loạt giải pháp thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công năm 2025

Theo Bộ Tài chính, việc đảm bảo tiến độ giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 không chỉ góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc hoàn thành các công trình trọng điểm, tạo động lực phát triển bền vững cho các địa phương và cả nước.

Trên cơ sở Nghị quyết số 124/NQ-CP ngày 8/5/2025 của Chính phủ về phiên họp thường kỳ tháng 4/2025 và Thông báo số 253/TB-VPCP về kết luận của Thường trực Chính phủ tại Hội nghị thúc đẩy tăng trưởng đầu tư công, Bộ Tài chính đã đề xuất 9 nhóm giải pháp cụ thể.

Các địa phương cần quyết liệt chỉ đạo triển khai các nhiệm vụ liên quan đến quản lý, sử dụng vốn đầu tư công còn dang dở như: Lập kế hoạch, thẩm định, giải phóng mặt bằng (GPMB), nghiệm thu, thanh toán… Trong quá trình sáp nhập đơn vị hành chính, cần kịp thời điều chỉnh kế hoạch vốn giữa các cấp, bảo đảm tính liên tục, không gây đứt gãy trong thực hiện nhiệm vụ đầu tư công.

Công tác GPMB tiếp tục được xác định là “nút thắt” then chốt trong triển khai dự án. Bộ Tài chính đề nghị huy động sự vào cuộc của toàn bộ hệ thống chính trị, đặc biệt là vai trò của người đứng đầu cấp ủy và chính quyền các cấp, để tăng cường chỉ đạo, tạo đồng thuận trong công tác bồi thường, tái định cư.

Đối với các dự án sử dụng vốn ODA, các cơ quan chủ quản, chủ đầu tư cần bám sát tiến độ, kịp thời tháo gỡ khó khăn phát sinh trong đấu thầu, ký hợp đồng, triển khai thi công… Đồng thời, chủ động phối hợp với Bộ Tài chính để làm việc với nhà tài trợ nếu có vướng mắc.

Bộ Tài chính đề nghị các địa phương đẩy nhanh tiến độ thu ngân sách, đặc biệt là thu từ sử dụng đất, nhằm đảm bảo nguồn vốn đầu tư công từ ngân sách địa phương (NSĐP) được phân bổ đúng và đủ tiến độ.

Đảm bảo tiến độ các chương trình mục tiêu quốc gia (CTMTQG). Các cơ quan chủ quản như Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Ủy ban Dân tộc cần nhanh chóng hướng dẫn, tháo gỡ khó khăn trong bối cảnh tái cơ cấu tổ chức bộ máy ở địa phương. Việc đảm bảo triển khai liên tục, đồng bộ các chương trình mục tiêu quốc gia có ý nghĩa then chốt trong việc hoàn thành mục tiêu 5 năm (2021 - 2025) đã được Quốc hội giao.

Đặc biệt trong lĩnh vực giao thông vận tải, mục tiêu trong năm 2025 là hoàn thành ít nhất 3.000km đường bộ cao tốc và trên 1.000km đường ven biển. Bộ Tài chính đề nghị tăng cường phân công trách nhiệm rõ ràng, kiểm tra, giám sát thường xuyên và đẩy mạnh tiến độ khởi công, khánh thành các công trình gắn với dịp kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9.

Các chủ đầu tư được yêu cầu xây dựng kế hoạch giải ngân theo tháng, quý. Trường hợp chậm tiến độ, cần kiên quyết cắt giảm vốn để điều chuyển sang dự án khác có khả năng giải ngân tốt hơn, ưu tiên các dự án hạ tầng cấp bách, chiến lược.

Mặc dù Bộ Tài chính đã xem xét điều chỉnh giảm kế hoạch vốn ngân sách Trung ương 2025 đối với các đơn vị không còn nhu cầu, nhưng hiện vẫn còn nhiều bộ, ngành, địa phương có tỷ lệ giải ngân rất thấp. Do đó, cần đề cao vai trò người đứng đầu, tăng cường trách nhiệm trong chỉ đạo và triển khai thực hiện.

Cuối cùng, Bộ Tài chính đề nghị các đơn vị tập trung giải ngân nguồn vốn ngân sách Trung ương năm 2024 đã được cho phép kéo dài sang năm 2025, tránh lãng phí và bảo đảm sử dụng vốn hiệu quả.

Bảo Thoa