Đề xuất kiến tạo hệ thống dữ liệu đất đai thống nhất, dùng chung

Đại biểu Tạ Đình Thi đã tập trung trao đổi về nội dung rất quan trọng, đó là quản trị dữ liệu đất đai trong kỷ nguyên số. Dữ liệu đất đai không chỉ là thông tin hành chính mà là một loại tài nguyên đặc biệt.

Đại biểu cho rằng, dữ liệu đất đai khác biệt với các loại dữ liệu khác như dữ liệu dân cư, dữ liệu y tế ở chỗ tính đa chiều gắn liền với không gian, thời gian, giá trị tài sản và quyền tài sản.

“Một thửa đất có thể thay đổi mục đích, chủ sở hữu, giá trị qua từng thời kỳ nhưng thông tin phải được bảo toàn tính lịch sử và pháp lý. Chính vì vậy, dữ liệu đất đai là dữ liệu gốc cần được quản trị chặt chẽ nhưng phải linh hoạt để chia sẻ”, đại biểu Tạ Đình Thi nói.

Đại biểu Tạ Đình Thi cho rằng, dự thảo Luật đã có sự đổi mới quan trọng khi khẳng định hệ thống thông tin đất đai là hạ tầng chung. Tuy nhiên, để đáp ứng yêu cầu “đúng, đủ sạch, sống” thống nhất, dùng chung, đại biểu đề xuất ba điểm cụ thể.

Thứ nhất, cần luật hóa nguyên tắc dữ liệu đất đai là nguồn chính thức duy nhất. Đại biểu đề nghị bổ sung rõ hơn về nguyên tắc đăng ký đất đai, tài sản gắn liền với đất, mọi giao dịch thủ tục hành chính về đất đai phải được thực hiện trên nền tảng dữ liệu số; không yêu cầu người dân cung cấp lại thông tin mà các cơ quan nhà nước. Điều này không chỉ cắt giảm thủ tục mà còn triệt tiêu cơ chế xin cho, giảm tham nhũng vặt và bảo đảm tính thống nhất với nguyên tắc công khai, minh bạch trong tiếp cận, khai thác và sử dụng dữ liệu.

Vấn đề thứ hai, về tính sống và chia sẻ của dữ liệu, dữ liệu đất đai phải được cập nhật theo thời gian thực, kết nối liên thông với dữ liệu dân cư, thuế, công chứng, ngân hàng. Đại biểu cho rằng, cần bổ sung cơ chế một cửa số trong chia sẻ dữ liệu tán, tránh tình trạng cát cứ về dữ liệu.Cụ thể, bổ sung quy định về trách nhiệm của cơ quan chủ quản dữ liệu trong việc bảo đảm dữ liệu sạch trước khi chia sẻ, tránh dữ liệu rác làm méo mó thị trường, bảo đảm đồng bộ với Luật Dữ liệu.

Thứ ba, về giấy chứng nhận điện tử, việc cấp giấy chứng nhận điện tử có giá trị pháp lý như bản giấy là một tiến bộ lớn. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị làm rõ hơn và khẳng định giá trị pháp lý của chứng nhận điện tử khi thực hiện giao dịch dân sự, thế chấp tại ngân hàng hoặc giải quyết tranh chấp tại tòa án, thực hiện cơ chế công nhận đồng bộ, đặc biệt là các tổ chức tín dụng và cơ quan tư pháp.

Bên cạnh đó, đại biểu Tạ Đình Thi cho rằng, cần nghiên cứu bổ sung quy định về chữ ký số, xác thực điện tử trong các giao dịch đất đai để người dân có thể thực hiện mọi thủ tục tại nhà, kể cả chuyển nhượng, thừa kế, thế chấp.

“Nếu chúng ta kiến tạo được một hệ thống dữ liệu đất đai đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất dùng chung thì đây không chỉ là vấn đề cải cách hành chính mà chính là việc thay đổi tích cực phương thức quản trị tài nguyên đặc biệt của quốc gia và mở ra một không gian phát triển mới cho đất nước”, đại biểu Tạ Đình Thi nhấn mạnh.