Tiếp tục khẳng định vai trò đại diện, chăm lo và bảo vệ quyền lợi người lao động, ngày 4-6, tại Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam kiến nghị Đảng, Nhà nước xem xét giảm thời giờ làm việc bình thường xuống còn 40-44 giờ/tuần; đồng thời bổ sung thêm 2 ngày nghỉ dịp Quốc khánh 2-9.
Những đề xuất này nhanh chóng nhận được sự quan tâm, đồng tình của đông đảo đoàn viên, người lao động bởi gắn trực tiếp với nhu cầu nghỉ ngơi, chăm sóc gia đình và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Xuất phát từ những đòi hỏi của thực tiễn

Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Ngọ Duy Hiểu cho biết, thông qua đại hội công đoàn các cấp, Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn đã tiếp nhận hàng nghìn ý kiến, kiến nghị từ cơ sở, tổng hợp thành 60 nhóm vấn đề lớn liên quan đến việc làm, tiền lương, an sinh xã hội, nhà ở, điều kiện làm việc và hoạt động công đoàn.
Theo ông Ngọ Duy Hiểu, những kiến nghị này phản ánh tâm tư, nguyện vọng của gần 10 triệu đoàn viên công đoàn và hàng chục triệu người lao động cả nước trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và hội nhập quốc tế sâu rộng. Sự thay đổi nhanh chóng của thị trường lao động đang đặt ra nhiều vấn đề mới về việc làm, quan hệ lao động và bảo đảm an sinh xã hội, đòi hỏi hệ thống chính sách, pháp luật tiếp tục được hoàn thiện để theo kịp thực tiễn.

Một trong những nội dung được Tổng Liên đoàn đặc biệt quan tâm là bổ sung các quy định về trách nhiệm của người sử dụng lao động đối với bữa ăn ca; chăm sóc sức khỏe thể chất, sức khỏe tinh thần cho người lao động; xây dựng các giải pháp hỗ trợ giảm căng thẳng, phòng chống kiệt sức nghề nghiệp trong môi trường làm việc áp lực cao. Theo Tổng Liên đoàn, cùng với tốc độ phát triển kinh tế và chuyển đổi số ngày càng mạnh mẽ, áp lực công việc đối với người lao động cũng gia tăng đáng kể. Việc quan tâm đến sức khỏe tinh thần không chỉ góp phần bảo vệ người lao động mà còn nâng cao năng suất lao động, hiệu quả sản xuất kinh doanh và sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.
Tổng Liên đoàn cũng kiến nghị sửa đổi toàn diện Bộ luật Lao động năm 2019 theo hướng phù hợp với bối cảnh mới của thị trường lao động, sự phát triển của khoa học - công nghệ, AI, kinh tế nền tảng và các mô hình việc làm mới. Việc sửa đổi cần mở rộng phạm vi bảo vệ đối với lao động phi chính thức - khu vực đang ngày càng gia tăng nhưng vẫn còn nhiều khoảng trống về chính sách. Đồng thời, bổ sung các quy định về mô hình làm việc linh hoạt, kết hợp trực tiếp và trực tuyến nhằm thích ứng với xu hướng chuyển đổi số và phương thức quản trị hiện đại.
Đáng chú ý, Tổng Liên đoàn tiếp tục đề nghị nghiên cứu lộ trình giảm thời giờ làm việc bình thường xuống còn từ 40 đến 44 giờ/tuần, tiến tới tương đồng với khu vực công. Cùng với đó là kiến nghị bổ sung thêm 2 ngày nghỉ lễ dịp Quốc khánh, kéo dài thời gian nghỉ từ ngày 2 đến ngày 5-9 hằng năm.
Theo Tổng Liên đoàn, đề xuất này không chỉ bảo đảm tốt hơn quyền được nghỉ ngơi của người lao động mà còn tạo điều kiện để các bậc phụ huynh đưa con tới trường trong dịp khai giảng năm học mới. Việc thực hiện sẽ gắn với các giải pháp nâng cao năng suất lao động, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững trong giai đoạn tới.
Một kiến nghị khác cũng nhận được sự quan tâm là bổ sung quy định doanh nghiệp có trách nhiệm bố trí thời gian để người lao động được nghỉ làm và hưởng nguyên lương nhằm học tập chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Nội dung này có thể được gắn với Ngày Pháp luật Việt Nam (9-11) hằng năm nhằm nâng cao hiểu biết pháp luật, ý thức công dân và văn hóa tuân thủ pháp luật trong đội ngũ người lao động.
Trong lĩnh vực an sinh xã hội, Tổng Liên đoàn đề xuất đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội cho công nhân thuê hoặc thuê mua, ưu tiên bố trí trong hoặc gần các khu công nghiệp để giảm chi phí sinh hoạt, thời gian đi lại và nâng cao chất lượng cuộc sống. Đồng thời, cần có giải pháp kiểm soát tình trạng đầu cơ, mua bán chênh lệch nhà ở xã hội; triển khai các gói tín dụng ưu đãi dài hạn giúp người lao động có nhu cầu thực sự tiếp cận nhà ở phù hợp với thu nhập.
Người lao động phấn khởi vì công đoàn đề xuất đúng điều mong mỏi
Ngay sau khi các kiến nghị được trình bày tại Đại hội, nhiều người lao động bày tỏ sự đồng tình bởi đây đều là những vấn đề gắn bó mật thiết với đời sống hằng ngày.
Ông Nguyễn Văn Hùng, công nhân ngành cơ khí tại Hà Nội cho rằng đề xuất giảm thời giờ làm việc là mong muốn của rất nhiều lao động trực tiếp sản xuất. “Công nhân làm việc cường độ cao rất cần thêm thời gian nghỉ ngơi để phục hồi sức khỏe và chăm lo cho gia đình. Nếu giảm xuống 44 giờ, tiến tới 40 giờ mỗi tuần, người lao động sẽ có điều kiện tái tạo sức lao động tốt hơn, từ đó làm việc hiệu quả hơn”, ông Hùng chia sẻ.
Đối với đề xuất tăng thêm 2 ngày nghỉ dịp Quốc khánh, chị Trần Thị Lan, công nhân Khu công nghiệp Thạch Thất - Quốc Oai đánh giá đây là một kiến nghị thiết thực và nhân văn. “Nhiều công nhân làm việc xa nhà thường rất khó sắp xếp thời gian vào dịp khai giảng của con. Nếu có thêm ngày nghỉ, chúng tôi sẽ có cơ hội đồng hành cùng con trong một thời điểm rất ý nghĩa của năm học”, chị Lan nói.
Theo chị Lan, điều khiến người lao động cảm thấy phấn khởi là các kiến nghị của tổ chức Công đoàn đều xuất phát từ những nhu cầu rất cụ thể của cuộc sống, từ tiền lương, thời gian làm việc, nhà ở đến chăm sóc sức khỏe và việc học hành của con em người lao động.
Trong khi đó, chị Bùi Ngọc Thoan (phường Yên Hòa, Hà Nội) đánh giá cao việc Tổng Liên đoàn kiến nghị bổ sung các chính sách về chăm sóc sức khỏe tâm thần và phòng chống kiệt sức nghề nghiệp. “Áp lực công việc hiện nay ngày càng lớn, đặc biệt trong các ngành nghề đòi hỏi năng suất và tiến độ cao. Việc quan tâm đến sức khỏe tinh thần sẽ giúp người lao động ổn định cuộc sống, gắn bó hơn với công việc và góp phần xây dựng môi trường lao động nhân văn, bền vững”, chị Thoan nhận định.
Về các đề xuất liên quan đến nhà ở xã hội và tín dụng ưu đãi, anh Nguyễn Hoàng Anh, công nhân Khu công nghiệp Nội Bài, cho rằng đây là vấn đề cấp thiết đối với hàng triệu lao động hiện nay. “Nhiều công nhân vẫn đang sống trong các khu nhà trọ chật hẹp, điều kiện sinh hoạt còn hạn chế. Nếu có thêm các dự án nhà ở xã hội với cơ chế hỗ trợ phù hợp, người lao động sẽ yên tâm gắn bó lâu dài với doanh nghiệp và nơi làm việc”, anh Hoàng Anh chia sẻ.
Việc Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam tiếp tục kiên trì kiến nghị những vấn đề liên quan đến thời giờ làm việc, tiền lương, nhà ở, an sinh và chăm sóc sức khỏe cho thấy tổ chức Công đoàn luôn bám sát thực tiễn đời sống người lao động. Đây cũng là minh chứng cho vai trò cầu nối giữa người lao động với Đảng, Nhà nước, chuyển tải tiếng nói từ cơ sở thành những đề xuất chính sách cụ thể, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và thúc đẩy phát triển bền vững trong giai đoạn mới.
(*) Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội.