Chính trị

Bài 5: Mở ra phương thức lãnh đạo mới

Lê Dung • 30/08/2026 08:30

Chuyển đổi số trở thành động lực quan trọng để đổi mới mạnh mẽ phương thức lãnh đạo của Đảng.

Điều đáng nói nhất từ những mô hình “Chi bộ số” đang được triển khai ở cơ sở không chỉ ở việc đưa thêm công nghệ vào hoạt động của tổ chức Đảng mà giá trị lớn hơn là từ những cách làm cụ thể ấy đang hình thành một phương thức lãnh đạo mới: Nhanh, trực tiếp, minh bạch hơn dựa trên dữ liệu và gần dân hơn.

Ứng dụng công nghệ thay đổi cách lãnh đạo

Theo kinh nghiệm lãnh đạo ở cơ sở của Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Phú Thượng Trần Quang Đạo, đưa hoạt động của chi bộ lên không gian số là yêu cầu tất yếu trong đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, không đơn thuần là ứng dụng thêm một công cụ công nghệ.

Ông Trần Quang Đạo cho rằng, điều quan trọng là số hóa hoạt động chi bộ phải tạo ra một phương thức hoạt động mới, phù hợp điều kiện mới, với mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng chi bộ, phát huy vai trò của từng đảng viên và tăng cường hiệu quả lãnh đạo.

Tại phường Phú Thượng, sự thay đổi không chỉ nằm ở tốc độ truyền đạt chủ trương. Theo ông Trần Quang Đạo, khi đưa công cụ số vào hoạt động của tổ chức Đảng, việc giao nhiệm vụ, theo dõi tiến độ trở nên rõ người, rõ việc, rõ thời hạn và trách nhiệm hơn. Dữ liệu được lưu trữ, tra cứu thuận tiện, hỗ trợ tốt hơn công tác kiểm tra, giám sát.

Đặc biệt, môi trường số mở thêm một kênh để cấp ủy nắm bắt tình hình tư tưởng, ý kiến của cán bộ, đảng viên và nhân dân. Nhưng công nghệ chỉ là công cụ, không thể thay thế vai trò lãnh đạo trực tiếp của cấp ủy. Giá trị lớn nhất của số hóa trong công tác Đảng không phải chỉ làm công việc nội bộ nhanh hơn, mà quan trọng hơn là giúp cấp ủy gần dân, sát dân và hiểu dân hơn.

Ông Đạo cho hay, mỗi phản ánh phải được tiếp nhận, phân loại, chuyển đúng địa chỉ và theo dõi đến kết quả cuối cùng theo nguyên tắc “6 rõ”: Rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền.

Chính sự kết hợp giữa công nghệ với phương thức vận động, đối thoại trực tiếp mới làm nên giá trị thực chất của chuyển đổi số trong công tác Đảng. Công nghệ không tạo ra khoảng cách mới mà trở thành “cánh tay nối dài”, giúp cấp ủy nắm tình hình nhanh hơn, phản ứng kịp thời hơn và phục vụ nhân dân tốt hơn.

Từ mô hình riêng lẻ đến phương thức cần nhân rộng

Bí thư Chi bộ, Giám đốc Trung tâm Truyền thông và Tuyển sinh, Trường Đại học Mở Hà Nội Đỗ Ngọc Anh cho rằng, cấp ủy phải xác định rõ công nghệ sẽ giải quyết vấn đề gì trong hoạt động của chi bộ, còn đảng viên phải thấy được lợi ích để chủ động tham gia.

Theo ông Đỗ Ngọc Anh, cùng với nhận thức phải có quy trình phù hợp, hạ tầng ổn định, bảo đảm an toàn, bảo mật thông tin. Quan trọng hơn, chuyển đổi số công tác Đảng phải gắn với nhiệm vụ chính trị và chuyên môn của từng đơn vị.

Với kinh nghiệm thực tế, ông cho rằng, cần bắt đầu từ những vấn đề cụ thể của chi bộ: Tài liệu chưa được nghiên cứu trước cuộc họp, trao đổi còn ít, việc thực hiện nghị quyết khó theo dõi, thông tin chưa kịp thời… Từ đó lựa chọn công nghệ phù hợp để giải quyết từng vấn đề, làm từng bước, đánh giá hiệu quả rồi mới mở rộng.

“Quan trọng nhất, mục tiêu vẫn là nâng cao chất lượng sinh hoạt, tăng tính chiến đấu, phát huy dân chủ, tăng cường trách nhiệm của đảng viên và nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức Đảng. Khi công nghệ giúp thực hiện những mục tiêu đó tốt hơn thì chuyển đổi số mới thực sự có ý nghĩa”, ông Đỗ Ngọc Anh nhấn mạnh.

“Chi bộ số” bước đầu phát huy hiệu quả

Qua khảo sát tại chi bộ trên địa bàn Hà Nội, các ý kiến đều chung nhận định, kết quả đạt được từ thực hiện chuyển đổi số trong sinh hoạt chi bộ rất tích cực. Những mô hình thí điểm "Chi bộ số" bước đầu phát huy hiệu quả. Từ thực tiễn thí điểm mô hình “Chuyển đổi số thích ứng với đảng viên cao tuổi”, ông Phạm Đức Thái, Bí thư Chi bộ 77 (cũ) nay là chi bộ 48, phường Bạch Mai cho biết, mô hình tạo chuyển biến tích cực trong sinh hoạt chi bộ và khả năng tiếp cận công nghệ của đảng viên.

“

Cần có giải pháp hỗ trợ đối với đảng viên chưa có thiết bị thông minh, tăng cường động viên, khuyến khích để tạo sự chủ động, qua đó bảo đảm chuyển đổi số thực sự bao trùm, không để đảng viên cao tuổi bị bỏ lại phía sau".

Ông Phạm Đức Thái kiến nghị.

Theo ông Thái, kinh nghiệm quan trọng là chuyển đổi số phải được thực hiện theo hướng thích ứng, không áp đặt, không chạy theo hình thức. Cấp ủy cần kiên trì hướng dẫn, duy trì các buổi thực hành ngắn ngay sau sinh hoạt chi bộ, đồng thời phát huy vai trò của những đảng viên thành thạo công nghệ để hỗ trợ người còn hạn chế.

Tại tọa đàm trao đổi kinh nghiệm triển khai mô hình chuyển đổi số trong sinh hoạt chi bộ, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Bạch Mai Trần Quyết Thắng cho rằng, thực tiễn triển khai cho thấy việc nhân rộng mô hình vẫn còn những khó khăn nhất định. Tuy nhiên, đây là yêu cầu tất yếu trong tình hình mới, đòi hỏi mỗi cán bộ, đảng viên phải chủ động thay đổi phương thức làm việc, nâng cao kỹ năng số.

Theo ông Trần Quyết Thắng, công nghệ số không thể thay thế yếu tố con người mà chỉ thực sự phát huy giá trị khi cấp ủy, bí thư chi bộ và từng đảng viên có quyết tâm chính trị cao, chủ động ứng dụng công nghệ vào công việc. Với sự hỗ trợ của cấp ủy, chính quyền phường và sự tích cực vận dụng của các chi bộ, tổ dân phố, ứng dụng công nghệ số sẽ góp phần làm phong phú, nâng cao chất lượng, hiệu quả sinh hoạt chi bộ, đồng thời giúp thông tin lãnh đạo, chỉ đạo của cấp trên được truyền tải nhanh chóng, kịp thời đến cơ sở.

Triển khai hiệu quả các giải pháp đột phá

Theo ông Trần Quang Đạo, điểm nghẽn lớn hiện nay không hẳn nằm ở hạ tầng kỹ thuật mà còn ở thói quen làm việc truyền thống và sự không đồng đều về kỹ năng số, nhất là tại những chi bộ có nhiều đảng viên cao tuổi.

Vì thế ban đầu cần hỗ trợ theo phương châm “cầm tay chỉ việc”, tổ chức tập huấn trực tiếp, yêu cầu cán bộ, đảng viên thực hành ngay trên thiết bị; phát huy vai trò của Tổ chuyển đổi số cộng đồng, Đoàn Thanh niên và lực lượng Công an trong hỗ trợ đảng viên. Song song với đó là yêu cầu nghiêm ngặt về an ninh mạng, bảo mật và phân quyền truy cập.

Theo PGS.TS Vũ Văn Phúc, nguyên Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản, để nâng cao năng lực lãnh đạo và năng lực số của Đảng bộ Hà Nội, cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp đột phá. Trước hết phải đẩy mạnh số hóa dữ liệu, không chỉ trong nội bộ Đảng bộ mà trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội của thành phố, tạo nền tảng dữ liệu phục vụ công tác lãnh đạo, chỉ đạo.

Cùng với đó, cán bộ, đảng viên và người dân Thủ đô cần phát huy vai trò gương mẫu, đi đầu trong xây dựng công dân số; các ngành, lĩnh vực phải xây dựng hệ thống dữ liệu “sạch, sống, đầy đủ, chính xác”; chính quyền các cấp tiếp tục chuyển mạnh sang mô hình chính quyền số, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Hệ thống chính trị của thành phố cũng phải gương mẫu, đi đầu trong chuyển đổi sang hệ thống chính trị số.

PGS.TS Vũ Văn Phúc đồng thời nhấn mạnh yêu cầu khuyến khích, bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, thực hiện nghiêm nguyên tắc “6 rõ”.

"Nếu triển khai hiệu quả các giải pháp đột phá này, tôi tin rằng việc xây dựng Đảng bộ số của thành phố Hà Nội sẽ sớm đạt được mục tiêu đề ra và mang lại hiệu quả thiết thực", PGS.TS Vũ Văn Phúc khẳng định.

Từ mô hình thí điểm, nếu được tổng kết, chuẩn hóa, hoàn thiện và lan tỏa, những cách làm mới ở cơ sở mở ra một phương thức lãnh đạo mới: Gần dân, quyết định nhanh, điều hành hiệu quả hơn, phát huy tốt hơn vai trò của từng đảng viên và đáp ứng tốt hơn yêu cầu quản trị trong kỷ nguyên số.

Đổi mới ấy bắt đầu từ cơ sở, nhưng giá trị của nó lan tỏa đến toàn bộ phương thức lãnh đạo và hoạt động của tổ chức Đảng.