An ninh quốc gia tạo nền tảng để đất nước phát triển bền vững

Tư duy mới về bảo vệ an ninh quốc gia trong kỷ nguyên phát triển

Theo Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang, Đại hội lần thứ XIV của Đảng đã đặt dấu mốc quan trọng khi lần đầu tiên xác định "giữ vững môi trường hòa bình, ổn định" là yêu cầu được đặt lên trước hết trong mục tiêu phát triển đất nước. Trên cơ sở hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược của Đại hội lần thứ XIV của Đảng, Ban Chấp hành Trung ương đã ban hành Nghị quyết về Chiến lược an ninh quốc gia, tạo nền tảng để triển khai theo tinh thần "nắm vững, hiểu sâu, làm đến cùng".

Nghị quyết được xây dựng trên cơ sở tổng kết 5 năm thực hiện tư duy mới về bảo vệ an ninh quốc gia theo Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng và 7 năm triển khai Nghị quyết số 51 của Bộ Chính trị về Chiến lược bảo vệ an ninh quốc gia. Thực tiễn cho thấy, bên cạnh những kết quả quan trọng, công tác bảo vệ an ninh quốc gia vẫn còn những hạn chế. Trong khi đó, nguồn lực bảo đảm an ninh, trật tự và năng lực ứng phó với các tình huống phức tạp trên diện rộng, nhất là các thách thức an ninh phi truyền thống, chưa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.

Theo Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang, thế giới đang chứng kiến những biến động sâu sắc với sự xuất hiện đồng thời của nhiều cuộc khủng hoảng về trật tự thế giới, mô hình phát triển và lòng tin chiến lược. Các hình thái cạnh tranh mới diễn ra trên không gian mạng, không gian vũ trụ, không gian biển cùng sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo và công nghệ điện tử đã làm thay đổi căn bản nội hàm của an ninh quốc gia cũng như phương thức bảo vệ an ninh.

Cùng với đó, các mối đe dọa an ninh phi truyền thống, chiến tranh thông tin, chiến tranh nhận thức, chiến tranh thương mại và nhiều hình thái xâm phạm an ninh mới ngày càng hiện hữu, đặt ra những yêu cầu chưa từng có tiền lệ đối với công tác bảo vệ an ninh quốc gia.

Trong bối cảnh đó, Nghị quyết xác định tư duy mới là bảo vệ an ninh quốc gia không chỉ nhằm bảo vệ lợi ích quốc gia - dân tộc, mà còn phải kiến tạo môi trường thuận lợi cho phát triển, tạo nền tảng để thực hiện thắng lợi các mục tiêu chiến lược của Đại hội lần thứ XIV của Đảng. Chiến lược an ninh quốc gia trong kỷ nguyên mới phải bảo đảm hệ thống chính quyền hoạt động liên tục, hạ tầng thiết yếu không bị tê liệt, nền kinh tế không bị đứt gãy nghiêm trọng và xã hội không rơi vào rối loạn trong mọi tình huống.

Nghị quyết cũng xác định 6 quan điểm chỉ đạo, trong đó nhấn mạnh giữ vững an ninh quốc gia là điều kiện tiên quyết cho hòa bình, ổn định và phát triển; lấy phát triển làm nền tảng của an ninh bền vững, đồng thời coi an ninh là động lực tạo ra nguồn lực mới cho phát triển. An ninh trong giai đoạn mới được mở rộng từ bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân và chủ quyền quốc gia sang bảo vệ các yếu tố cấu thành năng lực phát triển, bảo đảm sự vận hành ổn định của toàn bộ hệ thống kinh tế, xã hội và công nghệ; mọi chiến lược phát triển đều phải góp phần tăng cường năng lực bảo vệ quốc gia, không đánh đổi an ninh lấy tăng trưởng.

Bảo vệ vững chắc an ninh từ sớm, từ xa trên mọi lĩnh vực

Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang cho biết, một trong những điểm mới nổi bật của Nghị quyết là xác định mục tiêu tổng quát với tầm nhìn rộng hơn so với Chiến lược bảo vệ an ninh quốc gia trước đây. Bên cạnh nhiệm vụ xuyên suốt là bảo vệ vững chắc thành quả cách mạng, bảo vệ cao nhất lợi ích quốc gia - dân tộc, bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa, Nghị quyết bổ sung nhiều nội hàm mới nhằm tạo nền tảng cho sự nghiệp đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và thực hiện các chủ trương chiến lược của Đảng. Trong đó, trọng tâm là bảo vệ an ninh con người, an ninh chế độ, an ninh thể chế và an ninh trên các không gian mới; chủ động ngăn ngừa, đẩy lùi từ sớm các nhân tố gây mất ổn định trên không gian mạng, không gian vũ trụ, không gian tầm thấp, không gian biển và đại dương; nâng cao năng lực ứng phó với các mối đe dọa tổng hợp, các thách thức an ninh phi truyền thống và những hình thái xâm phạm an ninh mới.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Nghị quyết xác định 7 mục tiêu cụ thể. Trong đó, nhấn mạnh yêu cầu bảo vệ, củng cố vững chắc nền tảng tư tưởng, vai trò lãnh đạo của Đảng và sự vững mạnh của chế độ xã hội chủ nghĩa; bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn đối với lãnh đạo và đội ngũ cán bộ chiến lược, nhất là trong các lĩnh vực kinh tế và khoa học - công nghệ. Đồng thời, tổ chức bảo vệ an ninh trên mọi lĩnh vực phát triển theo nguyên tắc "phát triển đến đâu, an ninh đến đó", tăng cường bảo vệ lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân Việt Nam ở nước ngoài và triển khai đối ngoại, hội nhập quốc tế về an ninh ở tầm cao mới.

Nghị quyết cũng đặt mục tiêu xây dựng nền an ninh nhân dân, thế trận an ninh nhân dân hiện đại, đa tầng, liên hoàn, toàn diện trên mọi không gian và lĩnh vực, gắn chặt với nền quốc phòng toàn dân. Lòng yêu nước được xác định là nguồn lực quan trọng để củng cố đồng thuận xã hội, góp phần bảo vệ chế độ và thúc đẩy phát triển đất nước. Song song với đó là nâng cao năng lực bảo vệ an ninh quốc gia đủ sức ứng phó với mọi thách thức truyền thống và phi truyền thống, xây dựng nền công nghiệp quốc phòng và công nghiệp an ninh tự chủ, tự lực, tự cường, ứng dụng hiện đại.

Theo lộ trình được xác định trong Nghị quyết, đến năm 2030 sẽ hoàn thành cải cách quản trị quốc gia hiện đại lấy người dân làm trung tâm; hoàn thiện hệ thống pháp luật, cơ chế bảo đảm an ninh quốc gia, hệ thống giám sát rủi ro và cảnh báo sớm về an ninh; xây dựng lực lượng Công an nhân dân và lực lượng chuyên trách bảo vệ an ninh quốc gia cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Đồng thời hoàn thành chuyển đổi mật mã kháng lượng tử cho hạ tầng số trọng yếu, xây dựng mạng chủ quyền quốc gia và hệ thống bảo vệ dữ liệu bằng công nghệ mật mã tiên tiến. Đến năm 2045, mục tiêu đặt ra là phát triển toàn diện năng lực của hệ thống an ninh quốc gia, bảo vệ vững chắc an ninh từ sớm, từ xa trên mọi lĩnh vực và không gian, đưa an ninh trở thành nguồn lực, động lực quan trọng cho phát triển đất nước.

Để đạt được các mục tiêu đó, Nghị quyết đề ra 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, bao gồm tăng cường sự lãnh đạo của Đảng và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước về bảo vệ an ninh quốc gia; nâng cao năng lực dự báo chiến lược; chủ động phát hiện, ngăn chặn các yếu tố phức tạp về an ninh ngay từ cơ sở; bảo vệ vững chắc an ninh kinh tế, an ninh năng lượng, an ninh nguồn nước và môi trường; mở rộng đối ngoại, hội nhập quốc tế về an ninh; nâng cao năng lực bảo vệ an ninh trước các thách thức truyền thống và phi truyền thống; bảo vệ vững chắc an ninh chế độ, an ninh thể chế và các không gian mới; nâng cao hiệu quả bảo đảm an ninh con người; đồng thời chính thức xác lập lộ trình bảo đảm an ninh con người toàn diện.

Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang cho biết, để đưa Nghị quyết nhanh chóng đi vào cuộc sống, Bộ Chính trị đã ban hành kế hoạch cụ thể nhằm lãnh đạo, chỉ đạo triển khai trong toàn hệ thống chính trị. Theo đó, Đảng ủy Quốc hội có trách nhiệm khẩn trương thể chế hóa các chủ trương của Trung ương, rà soát và hoàn thiện hệ thống pháp luật, tăng cường giám sát việc thực hiện.

Đảng ủy Chính phủ, các đảng ủy trực thuộc Trung ương, các bộ, ngành, địa phương, Tòa án nhân dân Tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao và các cơ quan liên quan phải cụ thể hóa Nghị quyết thành chương trình, kế hoạch hành động với lộ trình, nhiệm vụ và trách nhiệm rõ ràng, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát để bảo đảm triển khai đồng bộ, thống nhất và hiệu quả. Cùng với đó, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến Nghị quyết, phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội, tạo sự thống nhất về nhận thức và đồng thuận trong toàn xã hội đối với các chủ trương, chính sách về an ninh quốc gia.

Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang cho biết, Nghị quyết về Chiến lược an ninh quốc gia đã xác lập tầm nhìn mới của Đảng về bảo vệ an ninh quốc gia trong mọi tình huống, trên mọi lĩnh vực và không gian. Với các mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp mang tính đột phá, Nghị quyết không chỉ hướng tới bảo vệ vững chắc lợi ích quốc gia - dân tộc mà còn tạo nguồn lực, động lực mới cho phát triển, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng.