Vĩnh Hưng định hướng tái thiết đô thị, mở rộng không gian xanh

Tổ chức lại không gian đô thị

Phường Vĩnh Hưng cách Hồ Gươm khoảng 4km, giữ vai trò là khu vực nội đô mở rộng, kết nối trung tâm với hướng phát triển phía Nam và Đông Nam Thủ đô. Hiện trạng khu vực phát triển manh mún, thiếu quy chế quản lý trật tự xây dựng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn phòng cháy, chữa cháy.

Nhiều tuyến ngõ xóm chỉ rộng khoảng 3-4m, không có hè đường, gây khó khăn cho giao thông. Hạ tầng xã hội còn thiếu hụt, công viên và cây xanh hạn chế, trường học phân tán; tình trạng chợ cóc, chợ tạm gây ô nhiễm môi trường. Một phần diện tích đất nông nghiệp và mặt nước chưa được khai thác, sử dụng.

Dự án cải tạo, chỉnh trang và tái thiết đô thị Vĩnh Hưng được triển khai nhằm giải quyết các vấn đề tồn tại và điểm nghẽn về giao thông, ô nhiễm môi trường, trật tự đô thị; kết nối đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và không gian cảnh quan với trục sông Hồng, khu vực Long Biên thông qua cầu Cự Khối. Mục tiêu đặt ra là tái thiết Vĩnh Hưng trở thành mô hình kiểu mẫu về cải tạo, chỉnh trang và tái thiết đô thị, tạo động lực phát triển mới cho khu vực phía Nam và Đông Nam Thủ đô.

Về cơ sở pháp lý, dự án được triển khai nhằm cụ thể hóa các chủ trương của Bộ Chính trị, Luật Thủ đô năm 2026, Nghị quyết số 66/2026/NQ-HĐND của HĐND thành phố Hà Nội về chính sách cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị và phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD), cùng Quyết định số 2512/QĐ-UBND phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm. Ngày 28-8-2026, UBND thành phố Hà Nội ban hành Quyết định số 4629/QĐ-UBND chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư là Công ty TNHH Đầu tư Tập đoàn Mặt Trời (Sun Group).

Tổng diện tích lập quy hoạch khoảng 447ha, chia thành hai phân vùng chức năng. Trong đó, khu vực cải tạo, tái thiết đô thị có quy mô 206,1ha, chiếm 46,08%; khu vực cải tạo, chỉnh trang có quy mô 240,9ha, chiếm 53,92%.

Phạm vi quy hoạch phía Bắc giáp đường Vành đai 2 và đê Nguyễn Khoái; phía Nam giáp đường Lĩnh Nam và đường Vành đai 2,5; phía Đông giáp đê Nguyễn Khoái và đường Vành đai 3; phía Tây giáp đường Dương Văn Bé và đường Tân Khai.

Dự án có tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 185.759 tỷ đồng, trong đó vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư chiếm 15%, tương đương khoảng 27.864 tỷ đồng; vốn huy động hợp pháp khác chiếm 85%, tương đương khoảng 157.895 tỷ đồng. Thời hạn hoạt động dự án là 50 năm kể từ ngày nhà đầu tư được quyết định giao đất, cho thuê đất hoặc chuyển mục đích sử dụng đất. Tiến độ thực hiện dự kiến từ quý III-2026 đến quý IV-2030.

Bổ sung hạ tầng xã hội, phát triển hệ thống công viên cây xanh

Theo cơ cấu sử dụng đất dự kiến, quỹ đất dành cho hạ tầng xã hội khoảng 83,68ha, tăng khoảng 3,5 lần so với hiện trạng 23,88ha. Diện tích dành cho công viên cây xanh, mặt nước và thể dục thể thao theo cơ cấu sử dụng đất dự kiến khoảng 42,5ha, tăng khoảng 22 lần so với hiện trạng 1,89ha.

Hiện nay, phường có công viên Hồ Cần với diện tích khoảng 1,6ha, bao gồm mặt nước và khu cây xanh giáp đường Nguyễn Khoái rộng khoảng 5.620m². Không gian xanh còn lại phần lớn là đất nông nghiệp và mặt nước chưa được khai thác, sử dụng.

Theo định hướng quy hoạch cảnh quan, dự kiến bổ sung 3 công viên công cộng lớn có tổng quy mô khoảng 18,5ha, bao gồm mặt nước, được bố trí tại khu vực trung tâm phường, kết hợp hệ thống giao thông công cộng. Các công viên dự kiến có quảng trường, phố đi bộ, nhạc nước, sân chơi, khu thể dục thể thao và khu vui chơi trẻ em.

Ngoài các công viên công cộng lớn, hệ thống công viên nội khu, sân chơi, sân luyện tập và không gian thư giãn được bố trí phân tán trong khu vực. Theo định hướng dự án, người dân có thể tiếp cận công viên, sân chơi trong bán kính đi bộ khoảng 300-500m.

Về giáo dục, tổng diện tích đất trường học dự kiến khoảng 34,3ha, gồm 13,9ha trường học hiện hữu và 20,3ha bổ sung mới. Đối với hạ tầng y tế, số lượng công trình dự kiến tăng từ 4 lên 10 công trình.

Hệ thống bãi đỗ xe được định hướng bố trí ngầm dưới các không gian cây xanh và công trình công cộng. Không gian ngầm còn được khai thác để bố trí hệ thống kỹ thuật và các khu thương mại gắn với ga đường sắt đô thị.

Dự án định hướng phát triển mô hình đô thị 15 phút, trong đó người dân có thể tiếp cận các không gian công cộng như công viên, cây xanh và các dịch vụ xã hội gồm vui chơi, mua sắm, giải trí, học tập, y tế trong khoảng thời gian 15 phút.

Kết nối giao thông, bố trí tái định cư tại chỗ cho người dân

Theo phương án quy hoạch, mạng lưới giao thông tại Vĩnh Hưng được tổ chức với các trục đường chính có mặt cắt lớn. Trục Bắc - Nam có mặt cắt 60m, quy mô 10 làn xe; trục Đông - Tây có mặt cắt 40m, quy mô 6 làn xe. Các trục chính khác được định hướng mở rộng với mặt cắt từ 21,5m đến 25m, quy mô 4 làn xe. Đường ngõ xóm được chỉnh trang với lộ giới từ 7m đến 13,5m.

Các tuyến ngõ được quy hoạch liên thông, bảo đảm khả năng tiếp cận của phương tiện phòng cháy, chữa cháy. Cùng với hệ thống đường bộ, dự án định hướng tích hợp với ba tuyến đường sắt đô thị số 4, 8 và 15, kết hợp hệ thống nhà ga ngầm và nổi.

Mô hình phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD) được áp dụng tại các khu vực tái thiết, gắn với khai thác không gian ngầm đa chức năng, gồm bãi đỗ xe, tuynel kỹ thuật và các ga đường sắt đô thị.

Về kết nối đối ngoại, cầu Cự Khối được định hướng xây dựng để kết nối qua sông Hồng sang khu vực Long Biên, Cự Khối. Công trình dự kiến có kết cấu thép nghệ thuật lấy cảm hứng từ cầu Long Biên, được đề xuất do Ney and Partner (Bỉ) thiết kế, với mục tiêu góp phần giảm tải lưu lượng giao thông cho cầu Vĩnh Tuy và cầu Thanh Trì.

Quy mô dân số khu vực đất ở hỗn hợp, tái thiết dự kiến khoảng 100.000 người; tổng quy mô dân số toàn phường dự kiến khoảng 186.896 người. Dự án dự kiến bố trí tái định cư tại chỗ cho khoảng 7.250 hộ dân bị ảnh hưởng, tương đương khoảng 20.000 người, trên quỹ đất tái định cư và nhà ở xã hội khoảng 14,39ha.

Tại các khối đế công trình, dự án định hướng bố trí không gian thương mại và không gian cộng đồng linh hoạt, ưu tiên các hộ dân kinh doanh tại mặt tiền cũ thuê hoặc sở hữu với chi phí ưu đãi để duy trì sinh kế.

Theo thông tin dự án, dự kiến sẽ mời các đơn vị tư vấn quốc tế tham gia quy hoạch không gian và kiến trúc tổng thể do HASSELL (Australia) thực hiện; thiết kế nhà ở xã hội và tái định cư do MVRDV (Hà Lan) đảm nhiệm; thiết kế cầu Cự Khối do Ney and Partner (Bỉ) thực hiện.