Đằng sau mỗi quyết định hiến tặng mô, tạng không chỉ là ranh giới mong manh giữa sự sống và cái chết, mà còn là câu chuyện cảm động về lòng nhân ái. Đó là khi một trái tim ngừng đập có thể mở ra những nhịp đập mới, khi sự cho đi là hành trình tiếp nối của tình yêu thương và trách nhiệm cộng đồng.
Chị Phạm Thị Thanh (phường Hoàng Mai, Hà Nội) là vợ của anh Đỗ Anh Dũng, người đã hiến tặng đa tạng khi không may qua đời do tai nạn chấn thương sọ não. Trong giây phút đối diện với nỗi mất mát lớn nhất của cuộc đời, chị Thanh đã nén đau thương để đưa ra quyết định nhân văn: Đồng ý hiến tặng 1 quả tim, 1 lá gan và 2 quả thận của chồng để cứu chữa những bệnh nhân hiểm nghèo.

Chị Thanh xúc động tâm sự, lúc sinh thời anh Dũng luôn đau đáu ước mong chăm lo cho vợ con nhưng chưa kịp trọn vẹn. Tâm nguyện cuối cùng của anh là mong phần cơ thể mình sau khi mất đi có thể giúp ích cho đời. "Gần hai năm trôi qua, tôi như vẫn thấy anh đang hiện diện đâu đó trên cõi đời này, che chở và tiếp thêm nghị lực cho mẹ con tôi. Đặc biệt, khi chứng kiến những người bệnh nặng được khỏe mạnh trở lại sau khi được ghép tạng, tôi cảm nhận rõ ràng rằng, cho đi là còn mãi”, chị Thanh chia sẻ.

Dưới góc độ bác sĩ điều trị trực tiếp, Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Văn Đô, Phó Trưởng khoa Gan mật, Bệnh viện Nhi Trung ương chia sẻ, mỗi khi nhận thông báo có nguồn tạng phù hợp, toàn bộ kíp ghép phải "thức trắng đêm" chạy đua từng phút với thời gian.
Với bệnh nhi, phẫu thuật ghép tạng vô cùng tinh vi do các mạch máu, đường mật chỉ nhỏ từ 1 đến 2 milimét. Thế nhưng, nhìn những đứa trẻ từng đứng bên bờ vực sinh tử do teo mật bẩm sinh, suy gan giai đoạn cuối nay da dẻ hồng hào, lớn lên khỏe mạnh, cắp sách tới trường và lập thân, đó chính là món quà vô giá mà các gia đình hiến tạng đã trao tặng lại cho xã hội.
Có không ít rào cản, trăn trở thường gặp trong thực tế liên quan đến hoạt động hiến tạng. Bà Đỗ Thị Gấm (Chi hội trưởng Chi hội Chữ thập đỏ phường Ba Đình) hay bà Đặng Thị Hiền Mai (Chi hội trưởng số 10, phường Ba Đình) - một bệnh nhân đang điều trị ung thư vú - cùng chung băn khoăn: Liệu người cao tuổi, người có bệnh nền hay từng mắc bệnh hiểm nghèo có thể đăng ký hiến tạng được hay không?

Giải đáp thấu đáo vấn đề này, Thạc sĩ Phạm Thị Đào, Trưởng phòng Tư vấn điều phối ghép tạng, Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia khẳng định: Pháp luật và y học không giới hạn độ tuổi đăng ký hiến tạng. Thực tế tại Việt Nam, người cao tuổi nhất từng hiến tạng thành công với chất lượng rất tốt là một cụ ông 70 tuổi ở Hà Nội. Đối với người có bệnh lý nền hoặc ung thư ở giai đoạn sớm đã được kiểm soát, khi qua đời, các chuyên gia y tế sẽ tiến hành đánh giá nghiêm ngặt chức năng từng cơ quan. Bộ phận nào bảo đảm an toàn, không bị tổn thương hoặc không có nguy cơ di căn (như giác mạc, da, thận, gan...) vẫn có thể tiếp nhận để ghép, hồi sinh cuộc đời khác.
Theo Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ thành phố Hà Nội Lê Tự Lực, phong trào hiến mô, tạng tại nước ta đã và đang có những bước tiến mạnh mẽ.
Đến năm 2025, cả nước có hơn 100.000 người đăng ký hiến mô, tạng. Riêng năm 2024 có khoảng 20.000 người đăng ký; năm 2025 ghi nhận 66 trường hợp chết não hiến tạng - con số cao nhất từ trước đến thời điểm đó. Đến đầu năm 2026, Việt Nam đã thực hiện thành công hàng nghìn ca ghép tạng. Tại Thủ đô Hà Nội, từ năm 2023 đến nay đã có khoảng 10.000 người đăng ký hiến tặng.

Tuy nhiên, khoảng cách giữa nhu cầu thực tế và nguồn tạng hiến vẫn còn rất lớn. Nhiều bệnh nhân nghèo, đặc biệt là các bệnh nhi, vẫn đang mòn mỏi từng ngày chờ đợi phép màu.
Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ thành phố Hà Nội Lê Tự Lực nhấn mạnh: “Để phong trào hiến mô, tạng thực sự lan tỏa, điều cốt lõi là phải thúc đẩy tuyên truyền đúng thông tin, đúng cách tiếp cận và lấy sự tự nguyện của mỗi người làm nền tảng. Phải thông qua việc truyền tải những câu chuyện chân thực, những luận cứ khoa học để cộng đồng hiểu rằng: Hiến mô, tạng không phải là sự mất đi, mà là trao thêm cơ hội sống, nối dài mạch nguồn yêu thương”.
Thời gian tới, Hội Chữ thập đỏ thành phố Hà Nội sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với ngành Y tế, Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia đa dạng hóa các kênh truyền thông hiện đại, đẩy mạnh mạng lưới tuyên truyền viên cơ sở. Mỗi cán bộ, hội viên Chữ thập đỏ sẽ là một “sứ giả nhân ái”, giúp người dân hiểu đúng quyền được quyết định và giá trị thiêng liêng của nghĩa cử hiến tạng.
(*) Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội.