Việc đưa thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) đối với xăng về 0% từ ngày 1-11-2026 không chỉ góp phần hạ giá nhiên liệu mà còn tạo dư địa giảm chi phí sản xuất, vận tải, lưu thông hàng hóa, hỗ trợ kiểm soát lạm phát và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Chi phí sản xuất giảm theo giá xăng
Theo Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP ngày 31-10-2026 của Chính phủ, thuế suất thuế TTĐB đối với xăng các loại được áp dụng ở mức 0% từ ngày 1-11-2026 đến hết ngày 31-3-2027. Như vậy, mức thuế suất 10% đối với xăng thông thường, 8% đối với xăng E5 và 7% đối với xăng E10 theo Luật Thuế TTĐB số 66/2025/QH15 tạm thời được điều chỉnh về 0%.
Đáng chú ý, chính sách nhanh chóng tác động đến giá bán lẻ nhiên liệu. Theo thông báo của Bộ Công Thương, từ 0 giờ ngày 1-11-2026, giá bán lẻ tối đa xăng E5RON92 còn 24.223 đồng/lít, giảm 1.804 đồng/lít; xăng E10RON95-III còn 24.159 đồng/lít, giảm 1.575 đồng/lít so với kỳ điều hành trước đó.

Việc giảm giá xăng có ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh nhiên liệu là đầu vào quan trọng của nhiều ngành kinh tế. Từ vận tải hành khách, vận chuyển hàng hóa, sản xuất công nghiệp đến thương mại, dịch vụ, chi phí nhiên liệu đều ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến giá thành sản phẩm và dịch vụ. Vì vậy, khi giá xăng giảm, doanh nghiệp có thêm dư địa tiết giảm chi phí, cải thiện hiệu quả hoạt động và duy trì sức cạnh tranh.
Anh Đồng Văn Đạt, hoạt động trong lĩnh vực vận tải tại xã Hương Sơn cho biết, việc giảm thuế, qua đó góp phần hạ giá xăng, là tin vui đối với những người thường xuyên sử dụng phương tiện để kinh doanh. Thời gian qua, giá nguyên vật liệu và nhiều mặt hàng tăng khiến chi phí vận chuyển chịu áp lực lớn. Giá xăng giảm sẽ giúp tiết kiệm một phần chi phí cho mỗi chuyến hàng, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn trong công việc và giảm áp lực chi phí cho khách hàng.
Ở góc độ kinh tế, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh nhận định, chính sách giảm thuế TTĐB đối với xăng là giải pháp tích cực, có thể góp phần giảm chi phí sản xuất, vận tải và lưu thông hàng hóa, hỗ trợ doanh nghiệp ổn định hoạt động. Tuy nhiên, để chính sách phát huy hiệu quả, cần kết hợp điều hành của Nhà nước với nỗ lực tiết giảm chi phí từ phía doanh nghiệp, đồng thời bảo đảm nguồn cung và cạnh tranh lành mạnh trên thị trường.
Theo Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP, trường hợp cần rút ngắn hoặc kéo dài thời gian thực hiện chính sách để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh năng lượng và ổn định thị trường xăng dầu, Bộ Công Thương sẽ đề xuất Bộ Tài chính trình Chính phủ xem xét, quyết định. Quy định này tạo sự chủ động, linh hoạt trong điều hành trước những biến động khó lường của thị trường năng lượng.
Bên cạnh thuế TTĐB, hiện thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu đang ở mức 0 đồng/lít; xăng, dầu thuộc diện không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng theo chính sách hiện hành. Thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng xăng dầu cũng được áp dụng ở mức 0% đến hết ngày 31-12-2026. Việc đồng thời sử dụng nhiều công cụ thuế cho thấy nỗ lực của Chính phủ trong việc hạn chế tác động của biến động giá năng lượng đến nền kinh tế.
Hỗ trợ kiểm soát lạm phát, tạo dư địa tăng trưởng
Không chỉ dừng lại ở việc giảm chi phí trực tiếp, chính sách đưa thuế TTĐB đối với xăng về 0% còn có ý nghĩa quan trọng đối với mục tiêu kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô. Bởi lẽ, giá nhiên liệu có mối liên hệ chặt chẽ với mặt bằng giá cả hàng hóa, dịch vụ. Khi chi phí vận chuyển, phân phối và sản xuất tăng, áp lực tăng giá thường lan tỏa đến nhiều lĩnh vực, cuối cùng tác động đến sức mua và đời sống người dân.
Giám đốc Công ty TNHH Kế toán Thuế Keytas Lê Văn Tuấn cho rằng, đây là giải pháp phù hợp và cần thiết trong giai đoạn hiện nay. Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, đồng thời phải kiểm soát lạm phát ở mức hợp lý để người dân thực sự được thụ hưởng thành quả tăng trưởng.
Theo ông Lê Văn Tuấn, chính sách giảm thuế TTĐB đối với xăng về 0% có ý nghĩa trên ba phương diện. Trước hết, chính sách hỗ trợ trực tiếp người dân trong bối cảnh giá năng lượng và chi phí đầu vào biến động, góp phần giảm gánh nặng chi tiêu sinh hoạt. Tiếp đó, việc giảm thuế xăng kết hợp với các giải pháp giảm giá điện sẽ giúp doanh nghiệp tiết giảm chi phí đầu vào, cải thiện lợi thế cạnh tranh và có điều kiện xem xét giảm giá hàng hóa, dịch vụ. Cuối cùng, đây cũng là giải pháp góp phần kiềm chế áp lực tăng giá trong những tháng cuối năm, nhất là thời điểm nhu cầu tiêu dùng, vận chuyển và lưu thông hàng hóa tăng cao trước Tết.
Thực tế, áp lực kiểm soát lạm phát đang đặt ra yêu cầu điều hành thận trọng. Phát biểu tại phiên thảo luận của Quốc hội về tình hình kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước và đầu tư công sáng 31-10, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, tăng trưởng kinh tế 9 tháng năm 2026 đạt 9,01%, trong khi lạm phát ở mức 4,52%. Đây là kết quả đáng ghi nhận trong bối cảnh kinh tế thế giới chịu nhiều tác động bất lợi, đặc biệt là những biến động mạnh trên thị trường năng lượng.
Theo Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn, giá dầu Brent bình quân năm 2026 dự kiến khoảng 79 USD/thùng, nhưng tại thời điểm báo cáo đã dao động quanh mức 118-120 USD/thùng, tăng trên 50%. Diễn biến này cho thấy sức ép lớn đối với chi phí năng lượng, hoạt động sản xuất, kinh doanh và điều hành kinh tế vĩ mô trong nước.
Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng cho biết, tổng quy mô các chính sách miễn, giảm và gia hạn thuế trong năm 2026 ước khoảng 360.000 tỷ đồng, trong đó miễn, giảm thuế khoảng 240.000 tỷ đồng và gia hạn thuế khoảng 120.000 tỷ đồng. Các chính sách tài khóa được triển khai cùng với điều hành tiền tệ linh hoạt đã góp phần hỗ trợ doanh nghiệp, người dân và duy trì ổn định kinh tế vĩ mô.
Trong bối cảnh đó, giảm thuế TTĐB đối với xăng là một bước đi tiếp tục phát huy vai trò của chính sách tài khóa trong ứng phó với biến động bên ngoài. Việc giảm chi phí nhiên liệu có thể tạo hiệu ứng lan tỏa đến các ngành kinh tế, hỗ trợ doanh nghiệp duy trì sản xuất, mở rộng hoạt động và góp phần kích thích tiêu dùng. Đặc biệt, khi chi phí vận tải được kiểm soát, hàng hóa có thêm điều kiện duy trì giá bán hợp lý, qua đó bảo vệ sức mua của người dân.
(*) Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội.