Vượt qua những khó khăn về giải phóng mặt bằng (GPMB), hàng loạt dự án cầu vượt sông Hồng của Hà Nội đang bước vào giai đoạn tăng tốc. Khi các điểm nghẽn dần được tháo gỡ, chủ đầu tư và các nhà thầu đồng loạt triển khai nhiều mũi thi công, quyết tâm đưa các công trình trọng điểm về đích đúng tiến độ, phục vụ yêu cầu phát triển của Thủ đô và hướng tới Hội nghị APEC 2027.

Mặt bằng thông suốt, tạo đà cho các dự án bứt tốc
GPMB luôn được xác định là khâu khó nhất đối với các dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn. Tuy nhiên, với sự vào cuộc quyết liệt của thành phố và các địa phương, nhiều dự án cầu vượt sông Hồng đang ghi nhận những kết quả tích cực.
Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố Hà Nội Đặng Xuân Huấn cho biết, đến nay, dự án đầu tư xây dựng cầu Tứ Liên và đường dẫn hai đầu cầu đã tiếp nhận 60,45ha trong tổng số 62,51ha mặt bằng cần thu hồi, đạt 96,7%. Trong đó, các phường Tây Hồ và Hồng Hà đã hoàn thành công tác thu hồi đất, GPMB; phường Bồ Đề và xã Đông Anh đạt hơn 93%, hiện đang tập trung di chuyển các công trình hạ tầng kỹ thuật ngầm nổi còn lại.
Tại dự án cầu Trần Hưng Đạo, chủ đầu tư đã tiếp nhận hơn 25,5ha trong tổng số hơn 31ha mặt bằng, đạt hơn 82%. Phần diện tích còn lại chủ yếu liên quan đến đất quốc phòng và đang được các cơ quan chức năng phối hợp xử lý để sớm bàn giao phục vụ thi công.
Điểm sáng trong công tác GPMB là phường Hồng Hà. Đối với dự án cầu Tứ Liên, địa phương đã phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho toàn bộ 886 thửa đất thuộc diện thu hồi, đạt 100% và toàn bộ diện tích đất đã được bàn giao cho chủ đầu tư. Với dự án cầu Trần Hưng Đạo, gần 99,5% diện tích cần GPMB đã được bàn giao, chỉ còn một trường hợp cuối cùng đang hoàn thiện các thủ tục xử lý theo quy định.
Song song với công tác thu hồi đất, việc bố trí tái định cư cho người dân cũng được triển khai khẩn trương. Đến nay, phường Hồng Hà đã tổ chức bốc thăm 265/265 lô đất tái định cư; 100% trường hợp được ban hành quyết định giao đất. Cùng với đó, 85 căn hộ tái định cư đã được tổ chức bốc thăm, tạo điều kiện để người dân sớm ổn định cuộc sống.

Ngày 6-6 vừa qua, tại khu tái định cư Thiết Úng, UBND xã Thư Lâm đã phối hợp với UBND phường Bồ Đề trao Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho 48 hộ dân thuộc diện GPMB dự án cầu Tứ Liên. Đến nay, địa phương đã ban hành 467 quyết định giao đất tái định cư cho các hộ dân thuộc các phường Bồ Đề, Hồng Hà và Tây Hồ.
Theo ông Lê Thanh Xuân, Phó Chủ tịch UBND phường Bồ Đề, công tác GPMB chỉ có thể đạt kết quả khi chính quyền cơ sở thực hiện tốt công tác tuyên truyền, đối thoại và bảo đảm đầy đủ quyền lợi chính đáng của người dân. Cùng với việc đẩy nhanh các thủ tục bồi thường, hỗ trợ, địa phương đặc biệt quan tâm đến công tác tái định cư để người dân sớm ổn định cuộc sống, từ đó tạo sự đồng thuận trong triển khai các dự án trọng điểm của thành phố.
Tương tự, dự án cầu Ngọc Hồi đã hoàn thành 100% công tác GPMB trên địa bàn Hà Nội với tổng diện tích hơn 32,6ha. Riêng xã Bát Tràng đã hoàn thành thu hồi hơn 17ha đất nông nghiệp liên quan đến 384 hộ dân. Theo ông Triệu Thanh Tùng, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư hạ tầng xã Bát Tràng, kinh nghiệm quan trọng trong công tác GPMB là tăng cường đối thoại, lắng nghe và giải quyết kịp thời những kiến nghị chính đáng của người dân. Nhờ cách làm đó, địa phương đã tạo được sự đồng thuận cao, bảo đảm tiến độ bàn giao mặt bằng phục vụ dự án.
Những kết quả trên cho thấy, cùng với sự chỉ đạo quyết liệt của thành phố, vai trò chủ động của chính quyền cơ sở đang là yếu tố quan trọng giúp tháo gỡ nút thắt mặt bằng - khâu vốn được xem là khó khăn nhất đối với các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm.

Đồng loạt tăng tốc thi công, hướng tới mục tiêu APEC 2027
Khi mặt bằng từng bước được bàn giao, các công trường cầu vượt sông Hồng cũng bước vào giai đoạn thi công cao điểm.
Tại dự án cầu Tứ Liên, các nhà thầu đang tập trung thi công hai trụ tháp chính. Đến nay, toàn bộ 84 cọc khoan nhồi tại hai trụ chính đã hoàn thành; các hạng mục bệ trụ, hầm chui quốc lộ 5 và nút giao Nghi Tàm đang được triển khai đồng loạt. Chủ đầu tư đặt mục tiêu hoàn thành các hạng mục quan trọng vượt cao trình an toàn trước mùa mưa lũ năm 2026 và phấn đấu hoàn thành toàn bộ công trình trước Hội nghị APEC 2027.
Ở dự án cầu Trần Hưng Đạo, các nhà thầu đã hoàn thành toàn bộ 128 cọc khoan nhồi của cầu chính, đồng thời triển khai thi công hàng loạt hạng mục cầu dẫn, cầu nhánh, thân trụ và bệ trụ. Nhiều vị trí đã vượt cao độ an toàn phục vụ thi công trong mùa mưa lũ.

Với dự án cầu Ngọc Hồi, nhờ có mặt bằng sạch, các đơn vị thi công đã huy động 18 mũi thi công trên toàn tuyến. Toàn bộ 80 cọc khoan nhồi tại hai trụ tháp chính đã hoàn thành; các hạng mục cầu dẫn, thân trụ và đúc dầm Super-T đang được đẩy nhanh tiến độ. Công trình được kỳ vọng hoàn thành trước Hội nghị APEC 2027.
Không chỉ các dự án nêu trên, cầu Thượng Cát, Hồng Hà, Vân Phúc và Mễ Sở cũng đang được các nhà thầu huy động tối đa nhân lực, máy móc, tổ chức nhiều mũi thi công liên tục. Trong đó, hai cầu Hồng Hà và Mễ Sở thuộc Dự án đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô Hà Nội được xác định hoàn thành thông xe kỹ thuật vào tháng 7-2027.
Tại cuộc họp kiểm điểm tiến độ công tác giải phóng các dự án cầu vượt sông tổ chức ngày 3-6 vừa qua, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Bùi Duy Cường nhấn mạnh, đây đều là những công trình giao thông trọng điểm có ý nghĩa đặc biệt đối với phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và mở rộng không gian phát triển của Thủ đô. Thành phố yêu cầu các địa phương khẩn trương hoàn thành công tác GPMB, di dời toàn bộ công trình ngầm nổi và xử lý dứt điểm các tồn tại phát sinh, chậm nhất trước ngày 30-6-2026; không để tiến độ dự án bị ảnh hưởng bởi các vướng mắc về mặt bằng. Đồng thời, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố phải xây dựng đường găng tiến độ đối với từng công trình, làm cơ sở kiểm đếm kết quả thực hiện theo từng tuần, từng nhiệm vụ cụ thể.

Trực tiếp kiểm tra hiện trường các dự án trọng điểm của thành phố, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng nhiều lần khẳng định, công tác GPMB là “nút thắt” then chốt quyết định tiến độ các dự án. Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu các địa phương bàn giao mặt bằng đến đâu phải bảo đảm sạch đến đó để nhà thầu có thể triển khai thi công ngay; đồng thời, bảo đảm đầy đủ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người dân, tăng cường tuyên truyền, vận động tạo sự đồng thuận trong quá trình thực hiện, không để phát sinh các điểm nóng, khiếu kiện phức tạp.
Từ những chuyển biến tích cực trong công tác GPMB đến không khí thi công khẩn trương trên các công trường, các dự án cầu vượt sông Hồng đang bước vào giai đoạn tăng tốc quan trọng. Với quyết tâm của thành phố, sự vào cuộc trách nhiệm của các địa phương cùng nỗ lực của chủ đầu tư và nhà thầu, các công trình trọng điểm này đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu về đích đúng tiến độ, tạo thêm động lực cho sự phát triển của Thủ đô trong giai đoạn mới.
(*) Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội.