Tật khúc xạ học đường ngày càng đáng lo ngại

Theo bác sĩ chuyên khoa I Đỗ Ngọc Đông, Trưởng khoa Khám, Bệnh viện Mắt Sài Gòn Bình Dương, trong thời đại số, khi màn hình điện thoại, máy tính bảng và áp lực học tập dần thay thế những giờ chơi ngoài trời, tật khúc xạ, đặc biệt là cận thị học đường đang trở thành nỗi lo lắng hàng đầu của các bậc cha mẹ.

Cận thị không chỉ khiến trẻ gặp trở ngại trong sinh hoạt, giảm sút hiệu quả tiếp thu bài vở mà nếu không được kiểm soát kịp thời, tình trạng tăng độ nhanh có thể dẫn đến nguy cơ thoái hóa võng mạc, bong võng mạc hay nhược thị sau này.

Đáng chú ý, không ít trẻ mắc tật khúc xạ nhưng chưa được phát hiện hoặc chưa được chỉnh kính kịp thời. Nếu không được thăm khám và can thiệp phù hợp, tình trạng này có thể ảnh hưởng đến khả năng học tập, sinh hoạt và sự phát triển thị giác. Trong đó, nhược thị là vấn đề cần được phát hiện sớm để tăng cơ hội điều trị hiệu quả.

Nhận thức rõ vai trò của việc tầm soát và can thiệp sớm, kể từ khi thành lập, Trung tâm Kiểm soát Cận thị - Bệnh viện Mắt Sài Gòn Bình Dương đã triển khai chiến dịch “Biệt đội mắt sáng”, chủ động đưa dịch vụ chăm sóc mắt đến trường học và các nhóm trẻ em có hoàn cảnh khó khăn. Chương trình hướng đến mục tiêu giúp trẻ được kiểm tra thị lực kịp thời, đồng thời nâng cao nhận thức của phụ huynh, giáo viên về tầm quan trọng của việc bảo vệ đôi mắt.

Trong 1 năm triển khai, chiến dịch “Biệt đội mắt sáng” đã tổ chức hơn 30 chương trình đo khúc xạ học đường, tiếp cận học sinh tại các trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông, trung tâm bảo trợ trẻ em và lớp học tình thương trên địa bàn. Đồng thời, tầm soát thị lực miễn phí cho hơn 12.000 học sinh. Qua đó, kịp thời phát hiện hàng nghìn trường hợp trẻ mắc tật khúc xạ chưa được chỉnh kính, lệch khúc xạ hoặc có dấu hiệu nhược thị sớm - “cửa sổ vàng” cần can thiệp trước 7-8 tuổi.

Bên cạnh hoạt động tầm soát, bệnh viện còn tổ chức các hội thảo chuyên đề, cung cấp kiến thức khoa học về chăm sóc mắt cho phụ huynh và giáo viên. Nội dung tập trung vào cách nhận biết dấu hiệu suy giảm thị lực, tư thế ngồi học đúng, thói quen sử dụng thiết bị điện tử hợp lý và chế độ dinh dưỡng hỗ trợ sức khỏe đôi mắt.

Để phòng ngừa cận thị tiến triển, bác sĩ chuyên khoa I Đỗ Ngọc Đông lưu ý, phụ huynh cần khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động ngoài trời dưới ánh sáng tự nhiên ít nhất 1-2 giờ mỗi ngày, kết hợp quy tắc nghỉ ngơi mắt 20-20-20.

Đặc biệt, nếu quan sát thấy trẻ có các biểu hiện bất thường như hay nheo mắt, chớp mắt liên tục, nghiêng đầu khi nhìn bảng, cúi quá sát vào sách vở hoặc than mỏi mắt, phụ huynh cần đưa trẻ đi khám mắt sớm. Việc thăm khám định kỳ 6 tháng/lần là chìa khóa vàng để can thiệp kịp thời, tránh tình trạng cận thị tăng độ quá nhanh.