Tăng lương tối thiểu nhưng không cắt giảm các chế độ hiện hành của người lao động

Bộ Nội vụ đang xây dựng dự thảo Nghị định quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động. Theo đó, từ ngày 1/1/2026, mức lương tối thiểu vùng sẽ được điều chỉnh tăng từ 250.000 đến 350.000 đồng/tháng, tương ứng tỷ lệ bình quân 7,2% so với mức hiện hành. Việc điều chỉnh này nhằm đảm bảo thu nhập tối thiểu, cải thiện đời sống người lao động và phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội đang thay đổi.

Cụ thể, lương tối thiểu theo tháng tại vùng I sẽ là 5,31 triệu đồng, vùng II là 4,73 triệu đồng, vùng III là 4,14 triệu đồng và vùng IV là 3,7 triệu đồng. Song song với đó, mức lương tối thiểu giờ cũng được quy định rõ: Vùng I là 25.500 đồng/giờ, vùng II là 22.700 đồng/giờ, vùng III là 20.000 đồng/giờ và vùng IV là 17.800 đồng/giờ.

Đáng chú ý, dự thảo cũng quy định rõ cách tính mức lương đối với các hình thức trả lương khác như theo tuần, theo ngày, theo sản phẩm hoặc khoán. Theo đó, mức lương quy đổi từ các hình thức này phải đảm bảo không thấp hơn mức lương tối thiểu tháng hoặc giờ đã được quy định.

Cụ thể, lương quy đổi theo tháng được tính bằng lương theo tuần nhân với 52 tuần chia cho 12 tháng; hoặc lương theo ngày nhân với số ngày làm việc bình thường trong tháng; hoặc lương theo sản phẩm, khoán dựa trên thời gian làm việc bình thường trong tháng. Đối với lương quy đổi theo giờ, mức tính được dựa trên lương theo tuần hoặc ngày chia cho số giờ làm việc bình thường trong tuần hoặc ngày; hoặc lương theo sản phẩm, khoán chia cho số giờ làm việc trong thời gian sản xuất sản phẩm hoặc thực hiện nhiệm vụ khoán.

Bên cạnh việc xác lập các mức lương tối thiểu cụ thể, dự thảo còn đặt ra trách nhiệm cho người sử dụng lao động. Khi có điều chỉnh lương tối thiểu, người sử dụng lao động phải rà soát lại các thỏa thuận trong hợp đồng lao động, Thỏa ước lao động tập thể cũng như các quy chế, quy định nội bộ để kịp thời điều chỉnh, bổ sung cho phù hợp với quy định mới.

Đặc biệt, Bộ Nội vụ nhấn mạnh rằng, việc tăng lương tối thiểu không được là lý do để cắt giảm các chế độ hiện hành của người lao động. Những quyền lợi về tiền lương làm thêm giờ, làm việc ban đêm, chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật và các khoản phụ cấp khác theo luật định phải tiếp tục được đảm bảo. Đồng thời, những nội dung thỏa thuận có lợi hơn cho người lao động trong hợp đồng lao động, Thỏa ước lao động tập thể hoặc các thỏa thuận hợp pháp khác cũng phải được duy trì, trừ khi có sự đồng thuận thay đổi từ hai bên. Điều này bao gồm cả chế độ trả lương cao hơn ít nhất 7% cho các vị trí yêu cầu học nghề, đào tạo nghề.

Một nội dung quan trọng khác trong dự thảo là quy định về áp dụng địa bàn vùng lương tối thiểu. Theo đó, mức lương tối thiểu được xác định căn cứ vào nơi hoạt động của người sử dụng lao động. Nếu doanh nghiệp có đơn vị, chi nhánh ở các địa bàn khác nhau, thì mỗi đơn vị sẽ áp dụng mức lương tối thiểu của địa bàn nơi mình đóng trụ sở. Trường hợp khu công nghiệp, khu chế xuất nằm trên nhiều địa bàn với các mức lương tối thiểu khác nhau, thì mức cao nhất sẽ được áp dụng.

Trong trường hợp địa bàn có thay đổi về tên gọi hoặc chia tách, mức lương tối thiểu sẽ tạm thời giữ nguyên theo địa bàn cũ cho đến khi có quy định mới của Chính phủ. Nếu địa bàn mới được thành lập từ một hoặc nhiều địa bàn có mức lương tối thiểu khác nhau, thì sẽ áp dụng mức cao nhất trong số các địa bàn cũ.

Dự thảo Nghị định lần này được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao thu nhập tối thiểu, đảm bảo điều kiện sống cơ bản cho người lao động, đồng thời tạo ra cơ chế rõ ràng, minh bạch cho cả người lao động và doanh nghiệp trong việc thực hiện chính sách tiền lương. Qua đó, không chỉ nâng cao hiệu quả sử dụng lao động mà còn thúc đẩy ổn định quan hệ lao động, tiến tới xây dựng thị trường lao động phát triển, bền vững.

P.T