Rà soát các điểm giết mổ tập trung: Tìm giải pháp gỡ nút thắt đầu tư

Chuyển dịch từ giết mổ nhỏ lẻ sang tập trung, hiện đại

Chiều 11-6, Đoàn công tác do Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường làm Trưởng đoàn; Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y Nguyễn Đình Đảng làm Phó Trưởng đoàn cùng đại diện các sở, ngành liên quan đã khảo sát tại các xã Ứng Thiên, Bình Minh, Phúc Sơn, Vân Đình và một số địa phương khác.

Qua khảo sát cho thấy, các địa phương đang tích cực triển khai giải pháp nhằm từng bước thay thế hoạt động giết mổ nhỏ lẻ trong khu dân cư bằng những cơ sở giết mổ tập trung, công nghiệp.

Tại xã Ứng Thiên, tổng đàn chăn nuôi hiện có hơn 10.200 con lợn và hơn 690.000 con gia cầm. Tuy nhiên, trên địa bàn vẫn còn 21 cơ sở giết mổ nhỏ lẻ hoạt động phân tán trong khu dân cư. UBND xã đã tuyên truyền, vận động và yêu cầu 100% cơ sở ký cam kết chấm dứt hoạt động giết mổ thủ công không bảo đảm điều kiện trước ngày 30-6-2026.

Địa phương đề xuất quy hoạch điểm giết mổ tập trung quy mô khoảng 10,1ha tại khu vực cánh đồng Phần Chân thuộc liên thôn Thượng, Trung, Viên Ngoại và Miêng Thượng. Khu vực này có lợi thế về giao thông, bảo đảm khoảng cách an toàn với khu dân cư, phù hợp để phát triển cơ sở giết mổ hiện đại.

Tại xã Vân Đình, tổng đàn gia cầm đạt hơn 511.000 con. Hiện toàn xã có 115 cơ sở giết mổ gia cầm thủ công với công suất khoảng 8.265 con/ngày, tập trung chủ yếu tại các thôn Ngọ Xá, Động Phí và Đoàn Xá.

Để đáp ứng yêu cầu phát triển nông nghiệp xanh và nâng cao năng lực kiểm soát an toàn thực phẩm, địa phương đề xuất điều chỉnh quy hoạch điểm giết mổ tập trung mới rộng khoảng 5ha tại khu vực thôn Đoàn Xá và Giang Làng. Phương án này thay thế đề xuất quy hoạch 1,1ha trước đây tại thôn Ngọ Xá, tạo dư địa mở rộng quy mô và ứng dụng công nghệ hiện đại trong giết mổ, chế biến.

Theo đánh giá của đoàn công tác, việc các địa phương chủ động rà soát hiện trạng, xác định quỹ đất phù hợp, từng bước xóa bỏ các cơ sở giết mổ tự phát là tín hiệu tích cực, góp phần xây dựng hệ thống giết mổ tập trung an toàn, đáp ứng yêu cầu phát triển của ngành chăn nuôi trong giai đoạn mới.

Gỡ nút thắt đầu tư, hình thành chuỗi giá trị khép kín

Một trong những nội dung được đoàn công tác đặc biệt quan tâm là tháo gỡ khó khăn đối với dự án đã được đầu tư hạ tầng nhưng chưa thể đưa vào khai thác.

Tại xã Bình Minh, trên địa bàn hiện có Cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm Minh Hiền hoạt động ổn định tại cụm công nghiệp Bích Hòa với diện tích 1,2ha, công suất khoảng 1.800 con/ngày.

Đáng chú ý, khu giết mổ tập trung Bình Minh - Thanh Oai được quy hoạch theo Quyết định số 761/QĐ-UBND ngày 17-2-2020 đã cơ bản hoàn thành hạ tầng kỹ thuật nhưng vẫn chưa thể đi vào hoạt động.

Theo báo cáo của địa phương, dự án được triển khai trên diện tích hơn 42.700m²; công tác giải phóng mặt bằng đã hoàn thành, hệ thống giao thông, điện, cấp thoát nước được đầu tư đồng bộ bằng nguồn vốn ngân sách. Khu đất nằm cách khu dân cư hơn 500m, đáp ứng yêu cầu về môi trường và định hướng phát triển lâu dài.

Tuy nhiên, địa phương gặp khó khăn trong việc thu hút nhà đầu tư do lĩnh vực giết mổ tập trung đòi hỏi vốn lớn, thời gian thu hồi vốn dài và yêu cầu cao về công nghệ xử lý môi trường. Bên cạnh đó, các vướng mắc liên quan đến thủ tục đất đai trong giai đoạn chuyển tiếp giữa Luật Đất đai năm 2013 và Luật Đất đai năm 2024 cũng ảnh hưởng đến tiến độ triển khai dự án.

Ngoài ra, các chỉ tiêu quy hoạch được phê duyệt từ năm 2012 với mật độ xây dựng hơn 35% và chiều cao tối đa một tầng không còn phù hợp với mô hình tổ hợp giết mổ, chế biến thực phẩm hiện đại.

Để tháo gỡ khó khăn, UBND xã Bình Minh kiến nghị thành phố cho phép điều chỉnh tên dự án thành “Cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung và chế biến thực phẩm tại xã Bình Minh, thành phố Hà Nội”; xem xét điều chỉnh quy hoạch theo hướng nâng mật độ xây dựng lên tối đa 70%, chiều cao công trình tối đa 6 tầng nhằm tăng khả năng thu hút đầu tư.

Địa phương cũng đề xuất thành phố sớm ban hành hướng dẫn xử lý các trường hợp chuyển tiếp liên quan đến đất đai, có cơ chế hỗ trợ các cơ sở giết mổ nhỏ lẻ di dời vào khu tập trung. Dự kiến khi đi vào hoạt động ổn định, dự án sẽ tạo việc làm cho khoảng 300-500 lao động địa phương.

Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường nhấn mạnh, việc rà soát mạng lưới cơ sở giết mổ tập trung có ý nghĩa quan trọng trong đánh giá tính phù hợp của các địa điểm đã được quy hoạch, làm cơ sở tham mưu thành phố điều chỉnh, sắp xếp mạng lưới phù hợp với yêu cầu phát triển mới.

Theo ông Tạ Văn Tường, mục tiêu không chỉ là thay thế dần các điểm giết mổ nhỏ lẻ trong khu dân cư, giảm ô nhiễm môi trường, bảo đảm an toàn thực phẩm và nâng cao hiệu quả phòng, chống dịch bệnh động vật, mà còn hướng tới xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp hiện đại, bền vững.

Các cơ sở giết mổ tập trung cần được quy hoạch đồng bộ với hệ thống giao thông, kho lạnh, logistics và cơ sở chế biến để hình thành chuỗi liên kết khép kín từ chăn nuôi, giết mổ đến tiêu thụ sản phẩm.

Sau khi hoàn thành khảo sát, đoàn công tác sẽ tổng hợp kết quả, báo cáo UBND thành phố Hà Nội xem xét điều chỉnh, bổ sung mạng lưới cơ sở giết mổ tập trung trên địa bàn, bảo đảm hoàn thành trước ngày 30-6-2026 theo kế hoạch đề ra.