Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều thuộc lĩnh vực công thương

Theo đó, đối với Luật Thương mại, Luật sửa đổi, bổ sung quy định Nhà nước thực hiện độc quyền Nhà nước có thời hạn về hoạt động thương mại đối với một số hàng hóa, dịch vụ hoặc địa bàn để bảo đảm lợi ích quốc gia theo quy định của luật về ngành, lĩnh vực có liên quan.

Căn cứ quy định của luật về ngành, lĩnh vực có liên quan, danh mục hàng hóa, dịch vụ thuộc phạm vi độc quyền Nhà nước trong hoạt động thương mại phải được công bố công khai trên Cổng thông tin quốc gia về đầu tư theo quy định của pháp luật.

Hàng hóa, dịch vụ, địa bàn thực hiện hoạt động thương mại độc quyền Nhà nước trong lĩnh vực quốc phòng, an ninh do Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Bộ trưởng Bộ Công an quy định.

Bộ trưởng Bộ Công Thương quy định cụ thể hạn mức tối đa về giá trị hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại và mức giảm giá tối đa. Trường hợp có dấu hiệu vi phạm pháp luật cạnh tranh, việc điều tra, xử lý sẽ tuân theo pháp luật về cạnh tranh.

Luật cũng bổ sung vào Luật Cạnh tranh khái niệm "Nhóm doanh nghiệp liên kết" là nhóm doanh nghiệp cùng chịu sự kiểm soát, chi phối hoặc có bộ phận điều hành chung về tổ chức, tài chính; bổ sung các hành vi tổ chức, ép buộc, vận động, kêu gọi hoặc giúp sức về vật chất, kỹ thuật, công nghệ, tài chính... để doanh nghiệp thực hiện hành vi hạn chế cạnh tranh bị cấm hoặc cạnh tranh không lành mạnh.

Cùng với đó, Luật bổ sung nhiều hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường như ưu tiên sản phẩm trong nhóm liên kết, hạn chế khách hàng chuyển đổi nhà cung cấp, hạn chế quyền truy xuất dữ liệu, sử dụng dữ liệu không công khai để cạnh tranh...

Luật cũng bổ sung các tiêu chí tính thị phần dựa vào giao dịch trên nền tảng số (số lượng và giá trị giao dịch) và tính thị phần chung của nhóm doanh nghiệp liên kết.

Quy định rõ thủ tục nộp hồ sơ, thẩm quyền thụ lý, giải quyết và quyết định miễn trừ thuộc về Ủy ban Cạnh tranh quốc gia (thời hạn hưởng miễn trừ tối đa là 5 năm và có thể được xem xét gia hạn).

Với quy định hành vi cạnh tranh không lành mạnh trên môi trường điện tử, Luật bổ sung hành vi cản trở kinh doanh thông qua lạm dụng quyền cấp, duy trì hoặc chấm dứt quyền phân phối, bán hàng; bổ sung hành vi gây nhầm lẫn về chủ thể, nguồn gốc thương mại qua thương mại điện tử.

Đồng thời, Luật bổ sung các hành vi thiết kế giao diện ứng dụng, website làm sai lệch hoặc cản trở quyết định tự nguyện của khách hàng như hiển thị thông tin ảo về số lượng người mua, làm ẩn, làm mờ các lựa chọn từ chối, tạo rào cản khi hủy dịch vụ - hình thức thao túng giao diện...

Luật bổ sung biện pháp khắc phục hậu quả là tịch thu khoản lợi nhuận thu được từ việc thực hiện hành vi vi phạm. Mức phạt tiền tối đa dựa trên tổng doanh thu trên thị trường liên quan của năm tài chính liền kề.

Đối với Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Luật bổ sung nhiều quy định, trong đó, để bảo vệ thông tin người tiêu dùng, tổ chức, cá nhân kinh doanh phải thiết lập phương thức rõ ràng để người tiêu dùng lựa chọn từng mục đích, phạm vi thu thập và sử dụng thông tin.

Trường hợp bên kinh doanh không trả lời hoặc từ chối thương lượng không có lý do chính đáng, người tiêu dùng có quyền yêu cầu cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tại địa phương hoặc tổ chức xã hội hỗ trợ thương lượng.

Luật cũng bổ sung, làm rõ trách nhiệm quản lý nhà nước của UBND cấp tỉnh và UBND cấp xã, như: Tiếp nhận giải quyết yêu cầu hỗ trợ thương lượng, kiểm tra chợ, trung tâm thương mại, xử lý vi phạm pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên địa bàn.