Ô tô PHEV nở rộ tại Việt Nam, người dùng cần lưu ý gì?

Thị trường đón nhận ngày càng nhiều mẫu xe PHEV

Năm 2025 có khoảng 8 mẫu PHEV mới được giới thiệu tại Việt Nam. Sang năm 2026, số lượng sản phẩm tăng lên khoảng 15 mẫu, bao gồm cả xe điện mở rộng phạm vi hoạt động (EREV). PHEV cũng không còn là đặc quyền phân khúc xe sang mà đã lan xuống nhóm phổ thông.

Năm 2025, BYD đưa về Việt Nam các mẫu Sealion 6, Seal 5 và M9, trong khi Lynk & Co có mẫu 08 và Jaecoo giới thiệu J7 PHEV. Ở phân khúc cao cấp, Mercedes-Benz cũng tham gia với những sản phẩm PHEV như GLE 400 e 4MATIC. Sang năm 2026, danh sách sản phẩm tiếp tục được bổ sung với BYD Sealion 5, Lynk & Co 900, Geely EX5 EM-i, Mazda CX-90... và nhiều cái tên khác.

Sự đa dạng này cho thấy PHEV đang dần thoát khỏi vị thế một công nghệ dành riêng cho xe sang. Đặc biệt, những mẫu xe có giá bán dưới 1 tỷ đồng đã đưa công nghệ hybrid sạc ngoài đến gần hơn với nhóm khách hàng phổ thông.

Một yếu tố thúc đẩy xu hướng này là chính sách thuế. Xe hybrid sạc ngoài đáp ứng các điều kiện theo quy định được áp dụng mức thuế tiêu thụ đặc biệt bằng 70% mức thuế suất dành cho xe chạy xăng, dầu cùng loại. Nhờ đó, các nhà sản xuất có thêm dư địa đưa sản phẩm PHEV vào thị trường với mức giá cạnh tranh hơn.

Không thể sạc thường xuyên, lợi thế tiết kiệm có thể biến mất

Ưu điểm lớn nhất của PHEV là khả năng vận hành hoàn toàn bằng điện trong những hành trình ngắn. Với dung lượng pin lớn hơn HEV, nhiều mẫu xe có thể đáp ứng nhu cầu đi lại hằng ngày mà không cần sử dụng động cơ xăng, nếu được sạc đầy thường xuyên.

Điều này đặc biệt phù hợp với người thường xuyên di chuyển trong đô thị, có quãng đường đi làm và trở về nhà tương đối ổn định. Người dùng có thể sạc xe qua đêm, sử dụng năng lượng điện cho phần lớn hành trình ban ngày và chỉ cần đến động cơ xăng khi đi xa.

Tuy nhiên, PHEV không mặc nhiên giúp tiết kiệm nhiên liệu nếu chủ xe không thường xuyên sạc điện. Hiệu quả kinh tế phụ thuộc đáng kể vào tần suất sạc, quãng đường di chuyển và cách vận hành. Nếu hiếm khi cắm sạc, chiếc xe sẽ phải mang theo bộ pin dung lượng lớn cùng hệ thống điện nặng hơn, trong khi vẫn phụ thuộc vào động cơ đốt trong. Khi đó, mức tiêu hao nhiên liệu thực tế có thể cao hơn đáng kể so với thông số quảng cáo.

Người mua cũng cần lưu ý rằng mức tiêu thụ nhiên liệu công bố thường được tính theo chu trình thử nghiệm có tính đến việc xe sử dụng năng lượng điện từ bộ pin đã sạc. Khi pin cạn, xe vận hành trong điều kiện thực tế có thể tiêu thụ xăng nhiều hơn. Vì vậy, không nên chỉ dựa vào mức tiêu thụ nhiên liệu hỗn hợp được nhà sản xuất công bố để tính toán chi phí sử dụng.

Một vấn đề khác là khả năng tiếp cận nguồn điện. Với người sống tại nhà riêng, việc bố trí vị trí đỗ xe và lắp đặt thiết bị sạc thường thuận lợi hơn. Nhưng đối với cư dân chung cư, câu chuyện phức tạp hơn nhiều. Không phải bãi đỗ xe nào cũng có ổ cắm hoặc hạ tầng cấp điện phù hợp để sạc ô tô.

PHEV vẫn có thể tiếp tục vận hành bằng xăng khi không tìm được nơi sạc. Tuy nhiên, nếu thường xuyên phải sử dụng động cơ xăng vì không có điều kiện nạp điện, người mua sẽ khó khai thác hết giá trị của khoản tiền chênh lệch dành cho công nghệ này. Do đó, trước khi mua xe, người tiêu dùng cần xác định liệu mình có thể sạc tại nhà, nơi làm việc hay một địa điểm cố định khác hay không.

Chi phí sở hữu cần tính dài hạn

Một điểm khác biệt quan trọng của PHEV so với xe xăng hay xe thuần điện là cấu trúc kỹ thuật phức tạp. Một chiếc PHEV đồng thời sở hữu động cơ đốt trong, hệ thống truyền động, mô-tơ điện, bộ pin cao áp, bộ biến đổi điện và hệ thống quản lý năng lượng.

Điều này mang lại sự linh hoạt trong vận hành nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác bảo dưỡng, sửa chữa. Chủ xe không chỉ phải quan tâm đến những hạng mục quen thuộc như dầu động cơ, lọc dầu, hệ thống làm mát hay hộp số, mà còn phải theo dõi tình trạng pin cao áp, hệ thống sạc, mô-tơ điện và các thiết bị điều khiển điện tử.

Không phải gara ô tô nào cũng đủ thiết bị và nhân lực để xử lý các vấn đề liên quan đến hệ thống điện cao áp. Khi xảy ra sự cố, chủ xe có thể phải đưa phương tiện đến các đại lý hoặc trung tâm dịch vụ được đào tạo chuyên biệt. Điều này ảnh hưởng đến sự thuận tiện và có thể làm tăng chi phí sửa chữa khi xe hết thời hạn bảo hành.

Đáng chú ý, động cơ xăng vẫn cần được bảo dưỡng định kỳ ngay cả khi phần lớn thời gian xe vận hành bằng điện. Việc sử dụng động cơ ít hơn không đồng nghĩa chủ xe có thể bỏ qua lịch thay dầu, kiểm tra hệ thống nhiên liệu hay các hạng mục bảo dưỡng khác.

Người mua cũng cần quan tâm đến tuổi thọ pin và chính sách bảo hành. Pin cao áp là bộ phận có giá trị lớn, trong khi chi phí thay thế có thể ảnh hưởng đáng kể đến tổng chi phí sở hữu nếu phương tiện đã hết bảo hành. Các hãng xe thường có thời hạn bảo hành riêng cho pin và hệ thống điện hóa, nhưng điều kiện áp dụng không giống nhau. Cần tìm hiểu rõ thời gian bảo hành, giới hạn quãng đường, điều kiện bảo hành dung lượng pin và những trường hợp có thể bị từ chối bảo hành.

Giá mua cũng là yếu tố cần tính toán. Chẳng hạn, Jaecoo J7 bản xăng có giá 799 triệu đồng, trong khi bản PHEV có giá 969 triệu đồng, chênh lệch 170 triệu đồng. Khoản chênh lệch này khiến người mua cần tính toán thời gian hoàn vốn thông qua chi phí nhiên liệu tiết kiệm được. Nếu thường xuyên di chuyển trong đô thị và có điều kiện sạc, PHEV có thể mang lại hiệu quả kinh tế đáng kể. Ngược lại, với người thường xuyên đi đường dài hoặc ít có điều kiện sạc, lợi ích tài chính có thể không tương xứng với khoản đầu tư ban đầu.

Bên cạnh đó, PHEV vẫn là công nghệ tương đối mới tại Việt Nam. Tâm lý e ngại về tuổi thọ pin, chi phí sửa chữa và khả năng cung ứng linh kiện cũng có thể ảnh hưởng đến giá bán lại.

Sự phát triển của PHEV cho thấy thị trường ô tô Việt Nam đang bước vào giai đoạn đa dạng hóa các giải pháp điện hóa. Đối với dòng xe này, hệ thống truyền động kết hợp phức tạp đòi hỏi người sử dụng phải hiểu và khai thác đúng cách.