Mỹ và Iran lập kênh liên lạc sau đàm phán, nối lại nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng

Thông tin được Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi công bố sau vòng đàm phán kỹ thuật gián tiếp giữa Tehran và Washington tại Doha (Qatar) ngày 1-7.

Các cuộc tiếp xúc do Qatar và Pakistan làm trung gian, với phái đoàn hai nước làm việc riêng thông qua các bên hòa giải thay vì gặp trực tiếp.

Theo ông Gharibabadi, một nội dung đáng chú ý khác là việc giải ngân 6 tỷ USD tài sản bị phong tỏa của Iran.

Giới chức Iran và Qatar đã xem xét kế hoạch sử dụng một phần khoản tiền này để mua các mặt hàng thiết yếu theo nhu cầu của Tehran.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump từng khẳng định số tiền chỉ được dùng để mua hàng hóa của Mỹ.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Qatar Majed Al-Ansari cho biết các cuộc thảo luận đã đạt "tiến triển tích cực".

Các bên cũng nhất trí nối lại đàm phán ngay sau lễ tang Lãnh tụ Tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei, dự kiến diễn ra vào tuần tới.

Theo các nguồn tin, vòng đàm phán tại Doha chủ yếu tập trung vào việc thực thi những nội dung đã thống nhất trong thỏa thuận, gồm bảo đảm hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz và duy trì lệnh ngừng bắn.

Vấn đề chương trình hạt nhân của Iran chưa được đưa ra thảo luận và sẽ được xem xét ở giai đoạn sau.

Thỏa thuận do Qatar và Pakistan làm trung gian quy định lệnh ngừng bắn kéo dài 60 ngày, mở lại Eo biển Hormuz và xây dựng lộ trình hướng tới một thỏa thuận toàn diện nhằm chấm dứt xung đột cũng như giải quyết vấn đề hạt nhân của Iran.

Tuy vậy, quá trình triển khai vẫn gặp nhiều khó khăn khi Washington và Tehran liên tục đưa ra cách hiểu khác nhau về một số điều khoản, dẫn đến các vụ đáp trả quân sự trong tuần qua, dù hoạt động vận tải qua Eo biển Hormuz đã được khôi phục một phần.

Phát biểu tại Washington, Tổng thống Mỹ Donald Trump đánh giá các cuộc đàm phán ở Doha diễn ra "rất tốt" và cho rằng tiến trình giải quyết vấn đề hạt nhân của Iran đang có những tín hiệu tích cực.

Trong khi đó, Phó Tổng thống Mỹ James David Vance cho biết Washington chưa thể cam kết sẽ không nối lại các hoạt động quân sự trước khi thỏa thuận tạm thời hết hiệu lực vào tháng tới.

Theo ông, điều đó sẽ phụ thuộc vào các bước đi tiếp theo của Iran, song Tổng thống Trump chỉ cân nhắc sử dụng vũ lực khi thực sự cần thiết và có mục tiêu rõ ràng.

Diễn biến tại Doha đã góp phần cải thiện tâm lý thị trường. Giá dầu thế giới giảm khoảng 2% trong phiên giao dịch ngày 1-7, xuống mức thấp nhất kể từ tháng 2, khi giới đầu tư kỳ vọng đối thoại giữa Mỹ và Iran sẽ tiếp tục giúp hạ nhiệt căng thẳng tại Trung Đông.

(tổng hợp)