Hướng dẫn thuê chuyên gia tư vấn xây dựng pháp luật

Một trong những nội dung đáng chú ý của thông tư là quy định cụ thể về việc sử dụng chuyên gia, tổ chức tư vấn trong quá trình xây dựng chính sách và hoàn thiện hệ thống pháp luật.

Theo quy định tại Điều 7 của Thông tư, các đơn vị lập đề xuất chính sách, đơn vị chủ trì soạn thảo, thẩm định, tham vấn chính sách và các đơn vị thực hiện nhiệm vụ liên quan đến xây dựng pháp luật được quyền thuê chuyên gia hoặc tổ chức tư vấn nhằm hỗ trợ nâng cao chất lượng xây dựng chính sách, soạn thảo và thẩm định văn bản quy phạm pháp luật.

Thông tư cũng quy định rõ trách nhiệm của người đứng đầu đơn vị trực tiếp thực hiện nhiệm vụ. Theo đó, người đứng đầu có trách nhiệm xây dựng tiêu chí lựa chọn chuyên gia, tổ chức tư vấn phù hợp với lĩnh vực quản lý; lựa chọn chuyên gia trên cơ sở năng lực, kinh nghiệm và chi phí thực tế theo cơ chế thị trường; quyết định hình thức hợp tác, ký kết hợp đồng theo quy định của pháp luật; đồng thời chịu trách nhiệm đánh giá, nghiệm thu kết quả công việc và chất lượng sản phẩm hoàn thành.

Bên cạnh đó, việc chi trả thù lao và các chi phí liên quan đối với chuyên gia, tổ chức tư vấn được thực hiện theo các quy định tại Nghị định số 289/2025/NĐ-CP của Chính phủ.

Theo đánh giá của giới chuyên môn, đây là bước đi quan trọng nhằm nâng cao tính chuyên nghiệp, khoa học và thực tiễn trong quá trình xây dựng chính sách, pháp luật.

Trao đổi về vấn đề này, luật sư Đinh Thị Nguyên, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội, cho rằng việc mở rộng cơ chế thuê chuyên gia là một trong những giải pháp cần thiết để nâng cao chất lượng văn bản quy phạm pháp luật trong bối cảnh các vấn đề quản lý ngày càng phức tạp và đòi hỏi kiến thức chuyên sâu.

Trước đây nhiều cơ quan nhà nước chủ yếu dựa vào nguồn nhân lực nội bộ nên trong một số lĩnh vực mới như kinh tế số, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi xanh hay tài chính công nghệ, việc tiếp cận các chuyên gia độc lập còn hạn chế. Quy định mới sẽ tạo điều kiện để các cơ quan quản lý huy động nguồn chất xám từ các nhà khoa học, chuyên gia thực tiễn và tổ chức tư vấn có năng lực.

"Tuy nhiên, để bảo đảm hiệu quả, cần xây dựng tiêu chí lựa chọn chuyên gia một cách minh bạch, khách quan; đồng thời có cơ chế đánh giá chất lượng sản phẩm tư vấn và trách nhiệm của các bên liên quan. Điều này giúp tránh tình trạng thuê chuyên gia mang tính hình thức hoặc lãng phí nguồn lực ngân sách", luật sư Đinh Thị Nguyên nhận định.

Việc ban hành Thông tư 11/2026/TT-BNV được kỳ vọng sẽ góp phần thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 197/2025/QH15 của Quốc hội về các cơ chế, chính sách đặc biệt trong xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, qua đó nâng cao chất lượng hệ thống pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.