Hiện thực hóa khát vọng phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới

Với tầm quan trọng đó, ngày 24-8, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng ký ban hành Kế hoạch số 331/KH-UBND về thực hiện Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm. Việc triển khai kế hoạch thực hiện Quy hoạch Thủ đô là bước chuyển quan trọng từ tầm nhìn sang hành động, từ khát vọng phát triển sang những kết quả có thể đo đếm được trong thực tiễn.

Biến tầm nhìn 100 năm thành những bước đi cụ thể

Hà Nội đang đứng trước giai đoạn phát triển mới với những yêu cầu chưa từng có về quy mô, chất lượng và tốc độ. Thành phố không chỉ giải quyết những vấn đề nội tại của một đô thị đặc biệt với dân số ngày càng tăng, mà còn thực hiện vai trò đầu tàu, cực tăng trưởng quan trọng của cả nước và trung tâm kết nối của vùng Thủ đô, vùng Đồng bằng sông Hồng.

Tầm nhìn quy hoạch 100 năm vì thế không đơn thuần là kéo dài khoảng thời gian dự báo. Điều quan trọng hơn là xác định một tư duy phát triển mới, một cách tiếp cận mới đối với không gian đô thị, mô hình tăng trưởng và tổ chức đời sống xã hội.

Trong tương lai, Hà Nội hướng tới phát triển trên nền tảng hài hòa giữa bảo tồn và phát triển; giữa đô thị hóa và bảo vệ môi trường; giữa tăng trưởng kinh tế với nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Một Thủ đô hiện đại không thể chỉ được đo bằng số lượng những tòa nhà cao tầng hay tốc độ mở rộng của không gian đô thị, còn được đánh giá bằng khả năng mang lại cuộc sống tốt hơn, thuận tiện hơn và an toàn hơn cho người dân.

Từ tầm nhìn 100 năm, Hà Nội đang từng bước tạo dựng những cơ chế để biến quy hoạch thành nguồn lực và hiện thực hóa những không gian phát triển mới. Những cơ chế đặc thù về đầu tư, quy hoạch, đô thị, xây dựng, đất đai, tài chính, đang tạo điều kiện để huy động mạnh mẽ hơn các nguồn lực xã hội cho những dự án lớn, quan trọng của Thủ đô.

Ông Chu Văn Tiến là một trong những hộ dân thôn Cự Thần, xã Thanh Oai được nhận tiền bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng phục vụ dự án Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội. Dự án được triển khai theo cơ chế đặc thù Nghị quyết 258/2025/QH15 "về thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Thủ đô", nên mức đền bù được gấp đôi (khoảng gần 400 triệu/sào), điều này làm cho người dân phấn khởi, tin tưởng và sẵn sàng hợp tác với chính quyền trong công tác giải phóng mặt bằng. Ông Chu Văn Tiến chia sẻ: “Với hơn 3.600m² đất nông nghiệp bị thu hồi, tôi nhận khoảng 4 tỷ đồng tiền bồi thường. Tôi rất vui với mức hỗ trợ này của thành phố”.

Dự án Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội là dự án không chỉ có quy mô đầu tư lớn mà còn có khả năng định hình diện mạo Hà Nội trong nhiều thập kỷ tới. Từ Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội, các khu đô thị đa mục tiêu đến Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng…, những dự án đang mở ra những cực tăng trưởng, không gian đô thị và hệ thống hạ tầng mới.

Ông Phạm Thiếu Hoa, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Vinhomes cho rằng Nghị quyết số 258 của Quốc hội đã tạo bước đột phá quan trọng về cơ chế, chính sách, tháo gỡ nhiều vướng mắc kéo dài, đặc biệt trong công tác giải phóng mặt bằng.

Theo ông Phạm Thiếu Hoa, cơ chế đặc thù được áp dụng đã tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng. Đáng chú ý, chính sách hỗ trợ, bồi thường với mức cao hơn đã nhận được sự đồng thuận, ủng hộ của người dân. Nhiều hộ dân và chính quyền địa phương bày tỏ sự phấn khởi, mong muốn sớm hoàn tất các thủ tục để bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư triển khai dự án.

Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội và Khu đô thị đa mục tiêu Thư Lâm là 2 trong số 8 dự án trọng điểm được áp dụng cơ chế đặc thù theo Nghị quyết số 258 của Quốc hội. Đây được xem là bước đột phá về thể chế, tạo hành lang pháp lý để Hà Nội tháo gỡ những điểm nghẽn kéo dài trong đầu tư và giải phóng mặt bằng.

Trong công tác giải phóng mặt bằng, việc áp dụng các cơ chế hỗ trợ đặc thù đã góp phần bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và nhà đầu tư, qua đó tạo sự đồng thuận xã hội, rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục và tạo điều kiện để các dự án trọng điểm sớm được triển khai, đưa nguồn lực đất đai vào phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô.

Hành động quyết liệt để quy hoạch đi vào cuộc sống

Ngày 24-8, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng ký ban hành Kế hoạch số 331/KH-UBND về thực hiện Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm. Nếu Quy hoạch tổng thể Thủ đô xác lập bức tranh phát triển dài hạn và định hình không gian phát triển mới cho Hà Nội, thì kế hoạch chính là bước cụ thể hóa quan trọng để đưa những định hướng lớn ấy vào cuộc sống.

Bởi giá trị của một quy hoạch không chỉ nằm ở tầm nhìn xa hay những mục tiêu đầy khát vọng, mà trước hết phải được đo bằng khả năng tổ chức thực hiện. Một quy hoạch 100 năm càng không thể là câu chuyện của những bản đồ, những đồ án hay những dự báo. Đó phải là kim chỉ nam cho từng quyết định đầu tư, từng chương trình phát triển và từng bước đi của Thủ đô trong hiện tại cũng như tương lai.

Kế hoạch đã xác định rõ yêu cầu xây dựng lộ trình cụ thể để triển khai các chương trình, đề án, dự án và quy hoạch ở các cấp độ, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và khả thi. Thành phố cũng xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và địa phương.

Tinh thần xuyên suốt là không để xảy ra tình trạng quy hoạch đúng nhưng triển khai chậm; định hướng lớn nhưng thiếu chương trình hành động; phân công nhiệm vụ nhưng không rõ trách nhiệm. Nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ đầu mối, rõ tiến độ và rõ trách nhiệm” vì thế có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Thành phố đã xác định tổ chức lập 81 quy hoạch để cụ thể hóa mô hình phát triển mới, gồm quy hoạch không gian ngầm, quy hoạch chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật, quy hoạch phân khu đô thị và quy hoạch phân khu khu chức năng. Việc phấn đấu hoàn thành toàn bộ các quy hoạch theo kế hoạch trong năm 2026 cho thấy quyết tâm đẩy nhanh quá trình hoàn thiện nền tảng pháp lý và không gian phát triển.

Cùng với đó, 10 nhóm nhiệm vụ trọng tâm được cụ thể hóa trong Kế hoạch thực hiện Quy hoạch tổng thể Thủ đô cho thấy một yêu cầu xuyên suốt: Phát triển không chỉ để mở rộng quy mô kinh tế mà phải giải quyết những vấn đề thiết thực nhất của người dân.

Từ xử lý ô nhiễm môi trường, úng ngập, ùn tắc giao thông đến bảo đảm an toàn thực phẩm; từ chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học - công nghệ đến phát triển công nghiệp văn hóa, du lịch và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo... Tất cả đều hướng tới mục tiêu cuối cùng là xây dựng một Thủ đô phát triển bền vững và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Hiện thực hóa Quy hoạch 100 năm vì thế là công việc của cả một hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và người dân Thủ đô. Trong đó, thành phố phải giữ vai trò kiến tạo, dẫn dắt và tổ chức thực hiện. Các sở, ngành phải chủ động tháo gỡ những điểm nghẽn trong lĩnh vực được giao.

Chính quyền cơ sở phải trở thành mắt xích quan trọng trong quá trình đưa quy hoạch vào thực tiễn. Doanh nghiệp cần được tạo điều kiện để tham gia đầu tư, phát triển. Người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà còn cần tham gia giám sát, tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai.

Chủ tịch UBND thành phố Vũ Đại Thắng nhấn mạnh: “Tầm nhìn 100 năm không chỉ dành cho Hà Nội của hôm nay mà là lời cam kết với những thế hệ mai sau. Những cơ chế mới không chỉ để tháo gỡ điểm nghẽn trước mắt, mà để mở rộng không gian phát triển, thu hút nguồn lực và tạo dựng những công trình mang dấu ấn của một Thủ đô trong kỷ nguyên mới”.

Khi những định hướng trên bản quy hoạch được chuyển hóa thành những tuyến đường, những cực tăng trưởng, những không gian đô thị hiện đại, những dòng sông xanh hơn, môi trường sống tốt hơn và những cơ hội phát triển mới cho người dân, khi đó khát vọng về một Thủ đô trong kỷ nguyên mới mới thực sự được hiện thực hóa.

Đưa Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm vào cuộc sống không chỉ là nhiệm vụ của riêng hôm nay. Đó là trách nhiệm của thế hệ hiện tại đối với tương lai của Hà Nội - một Thủ đô nghìn năm văn hiến đang đứng trước cơ hội kiến tạo diện mạo mới cho một thế kỷ phát triển.