Hà Nội thu hút dòng vốn chất lượng cao để kiến tạo tương lai số

Sự dịch chuyển chiến lược thu hút FDI của Thủ đô

Trong suốt quá trình đổi mới và phát triển, dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) luôn khẳng định vai trò là một trong những động lực quan trọng đóng góp vào tăng trưởng kinh tế, chuyển dịch cơ cấu lao động, gia tăng kim ngạch xuất khẩu và thúc đẩy quá trình công nghiệp hóa tại Hà Nội. Hàng ngàn dự án lớn nhỏ đã đổ về Thủ đô, tạo ra diện mạo đô thị ngày càng hiện đại, giải quyết việc làm cho hàng triệu lao động và từng bước đưa kinh tế Thủ đô hội nhập sâu rộng vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Tuy nhiên, khi nền kinh tế bước vào giai đoạn phát triển mới với những yêu cầu khắt khe hơn về chất lượng tăng trưởng, mô hình thu hút FDI truyền thống vốn nặng về số lượng dự án, quy mô vốn đăng ký và tận dụng lợi thế nhân công giá rẻ bắt đầu bộc lộ những điểm nghẽn rõ rệt. Nhận thức rõ thách thức đó, Hà Nội đã có những bước chuyển dịch tư duy mang tính chiến lược, coi trọng chất lượng, hiệu quả và tính lan tỏa thay vì chỉ đếm số lượng vốn đăng ký.

Trọng tâm thu hút đầu tư đã được khoanh vùng rõ nét vào các lĩnh vực mũi nhọn gồm công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, hạ tầng số và công nghiệp xanh. Đây không chỉ là xu thế tất yếu của dòng vốn toàn cầu mà còn là đòn bẩy để Hà Nội xây dựng một hệ sinh thái kinh tế tri thức, nâng cao năng lực cạnh tranh cốt lõi và khẳng định vị thế trung tâm đầu não của cả nước.

Số liệu mới nhất cho thấy, Hà Nội đang đứng trước chặng nước rút để hoàn thành mục tiêu thu hút 4,5 tỷ USD vốn FDI trong năm 2026, đồng thời chuẩn bị một chiến lược dài hạn nhằm nâng chất lượng dòng vốn ngoại. Theo báo cáo của Sở Tài chính Hà Nội, đến ngày 25-9, tổng vốn FDI thu hút trên địa bàn đạt khoảng 4.067,28 triệu USD, tương đương 90,38% mục tiêu 4,5 tỷ USD của cả năm và bằng 105,88% so với cùng kỳ năm 2025.

Với các dự án trong nước, Hà Nội phối hợp với Tập đoàn FPT khởi công dự án Khu Công viên công nghệ số và hỗn hợp tại hai phường Tây Tựu và Phú Diễn vào tháng 1-2026. Khu Công viên công nghệ số được thành phố Hà Nội định hướng trở thành một hạt nhân quan trọng trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của Thủ đô, gắn với mục tiêu xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm lớn về khoa học, công nghệ và kinh tế số của cả nước. Dự án có tổng vốn đầu tư 50.000 tỷ đồng, dự kiến khi đi vào hoạt động, sẽ đáp ứng nhu cầu làm việc cho khoảng 60.000 chuyên gia, kỹ sư công nghệ số, đổi mới sáng tạo và lao động phụ trợ.

Cũng trong tháng 1-2026, Tập đoàn Viettel đã khởi công nhà máy sản xuất chip bán dẫn tại Khu công nghệ cao Hoà Lạc. Trước đó, Viettel đã đầu tư các trung tâm dữ liệu siêu quy mô tại Hoà Lạc và An Khánh...

Ngoài ra, Hà Nội cũng đã trao chứng nhận cho Tập đoàn công nghệ G-Group chứng nhận đầu tư Tổ hợp Trung tâm công nghệ cao và Trung tâm Dữ liệu đạt chuẩn Tier III chuyên phục vụ AI và tính toán hiệu năng cao (dự án G-Campus Hòa Lạc). Dự án có tổng vốn đầu tư gần 7.600 tỷ đồng.

Các trụ cột trọng tâm và bộ tiêu chí lựa chọn dự án thế hệ mới

Quán triệt việc triển khai Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 8-6-2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, thành phố coi phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị và là động lực quan trọng để xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm đổi mới, sáng tạo, tài chính, thương mại, khoa học, công nghệ.

Điểm nhấn đáng chú ý là thành phố chuyển từ mục tiêu thu hút thêm vốn đầu tư sang ưu tiên thu hút công nghệ tiên tiến, tri thức, nguồn nhân lực chất lượng cao, năng lực quản trị hiện đại và các mạng lưới đổi mới sáng tạo toàn cầu. Việc lựa chọn nhà đầu tư sẽ lấy chất lượng, hiệu quả, hàm lượng khoa học, công nghệ, năng lực nghiên cứu phát triển, khả năng chuyển giao công nghệ và mức độ liên kết với doanh nghiệp trong nước làm tiêu chí chủ đạo.

Thành phố ưu tiên tuyệt đối các dự án thuộc nhóm công nghệ cao và bán dẫn. Nhờ lợi thế vượt trội về nguồn nhân lực trí thức với hệ thống các trường đại học, viện nghiên cứu đầu ngành, Hà Nội đang tạo mọi điều kiện thuận lợi để thu hút các tập đoàn công nghệ lớn đặt trung tâm nghiên cứu và phát triển, thiết kế vi mạch, trí tuệ nhân tạo và tự động hóa.

Điểm cốt lõi trong chính sách mới của Hà Nội là xây dựng và áp dụng triệt để bộ tiêu chí lựa chọn dự án đầu tư thực chất. Thay vì đánh giá một dự án chỉ dựa vào câu hỏi có bao nhiêu vốn, các cơ quan quản lý nay đặt ra câu hỏi trọng tâm về giá trị gia tăng mà dự án mang lại cho nền kinh tế. Trước hết là hàm lượng công nghệ và đổi mới sáng tạo, trong đó thành phố ưu tiên tuyệt đối các dự án sử dụng công nghệ tiên tiến, thân thiện với môi trường, có tỷ lệ nội địa hóa cao và đi kèm cam kết chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực tại chỗ cho phía Việt Nam.

Đồng thời, hiệu quả kinh tế xã hội và năng lực lan tỏa được đo lường qua giá trị gia tăng tạo ra trên mỗi đơn vị diện tích đất sử dụng, mức độ đóng góp vào ngân sách nhà nước, năng suất lao động và khả năng kéo theo các doanh nghiệp nội địa tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Cuối cùng, các tiêu chuẩn về môi trường và trách nhiệm xã hội đòi hỏi dự án phải đáp ứng nghiêm ngặt các tiêu chuẩn khắt khe về đánh giá tác động môi trường, sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, tuyệt đối không tiếp nhận các công nghệ cũ gây ô nhiễm, đồng thời đảm bảo tốt các chính sách phúc lợi và an sinh xã hội cho người lao động.

Khi bộ lọc này được vận hành đồng bộ cùng với các giải pháp cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh, cải cách thủ tục hành chính và chuẩn bị sẵn quỹ đất sạch tại các khu công nghệ cao, Hà Nội sẽ tạo ra sức hút thực chất đối với các nhà đầu tư chiến lược hàng đầu thế giới. Đây chính là con đường ngắn nhất và vững chắc nhất để Thủ đô kiến tạo một nền kinh tế năng động, hiện đại, tăng trưởng xanh và phát triển bền vững trong kỷ nguyên số.

Theo Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng, một trong những giải pháp quan trọng của thành phố là phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trở thành lợi thế cạnh tranh cốt lõi trong thu hút FDI thế hệ mới. Theo đó, chính sách phát triển nhân lực chất lượng cao không chỉ dừng ở đãi ngộ, mà phải tạo dựng môi trường để người tài nghiên cứu, sáng tạo, hợp tác quốc tế và phát triển lâu dài.

Thành phố sẽ tăng cường cơ chế đặt hàng nhiệm vụ khoa học, công nghệ, giao nhiệm vụ cho các nhóm nghiên cứu mạnh, hỗ trợ chuyên gia tham gia giải quyết các vấn đề lớn của Thủ đô. Đồng thời, thành phố khuyến khích doanh nghiệp FDI, doanh nghiệp công nghệ và các tập đoàn lớn tham gia xây dựng chương trình đào tạo, đặt hàng đào tạo, tổ chức thực tập, đào tạo lại, bồi dưỡng kỹ năng và tiếp nhận nhân lực sau đào tạo.