Hà Nội thông qua nguyên tắc phân bổ vốn phát triển văn hóa

Nghị quyết áp dụng đối với các sở, cơ quan thuộc thành phố; các đơn vị sự nghiệp thuộc thành phố; UBND các xã, phường; các đơn vị sử dụng vốn ngân sách nhà nước để thực hiện Chương trình; cùng các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia hoặc có liên quan đến việc lập, thực hiện kế hoạch đầu tư trung hạn và hằng năm từ nguồn ngân sách nhà nước thuộc Chương trình.

Theo nghị quyết, việc phân bổ vốn phải tuân thủ quy định của Luật Đầu tư công, Luật Ngân sách nhà nước và Nghị quyết số 70/2025/UBTVQH15 ngày 7-2-2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2026-2030.

Việc phân bổ vốn cũng phải bám sát mục tiêu của Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2026-2030, bảo đảm không vượt quá tổng mức vốn đầu tư phát triển và vốn sự nghiệp đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Nghị quyết xác định ưu tiên đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, tập trung cho các nhiệm vụ cấp thiết về bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa; phát triển con người toàn diện; hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa; phát triển công nghiệp văn hóa; thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa; đồng thời hỗ trợ các xã, phường có điều kiện phát triển kinh tế - xã hội khó khăn.

Về cơ chế hỗ trợ, ngân sách thành phố sẽ hỗ trợ các xã, phường nhận bổ sung cân đối từ ngân sách thành phố. Đối với các xã, phường tự cân đối ngân sách, thành phố chỉ hỗ trợ vốn cho một số nhiệm vụ cụ thể theo quyết định của Chủ tịch UBND thành phố.

Nghị quyết quy định việc phân bổ vốn cho cấp xã được tính theo hệ thống tiêu chí và thang điểm, gồm mức độ hỗ trợ ngân sách, quy mô dân số, diện tích tự nhiên và số lượng di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh chưa được tu bổ, tôn tạo trong giai đoạn 2021-2025.

Theo đó, các xã, phường có tỷ lệ bổ sung cân đối từ ngân sách thành phố từ 50% trở lên được chấm 40 điểm; dưới 50% được chấm 30 điểm. Về quy mô dân số, địa phương có từ 90 nghìn người trở lên được chấm 60 điểm, trong khi địa phương dưới 50 nghìn người được chấm 30 điểm. Đối với diện tích tự nhiên, địa phương từ 40km² trở lên được chấm 60 điểm; dưới 7,5km² được chấm 20 điểm.

Ngoài ra, việc phân bổ còn căn cứ vào số lượng di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh chưa được tu bổ trong giai đoạn 2021-2025. Mỗi di tích quốc gia đặc biệt được tính 8 điểm, di tích cấp quốc gia 6 điểm và di tích cấp thành phố 4 điểm.

Nghị quyết cũng quy định các xã, phường có trách nhiệm bố trí đủ vốn đối ứng trong giai đoạn 2026-2030 để thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Đối với các xã, phường tự cân đối ngân sách, nguồn vốn thực hiện Chương trình được bố trí từ ngân sách cấp xã và các nguồn vốn huy động hợp pháp khác; ngân sách thành phố chỉ hỗ trợ một số nhiệm vụ cụ thể theo phân cấp.

Đối với các xã, phường nhận hỗ trợ từ ngân sách thành phố, tỷ lệ vốn đối ứng tối thiểu hằng năm được quy định theo mức độ hỗ trợ. Cụ thể, các địa phương có tỷ lệ bổ sung cân đối từ ngân sách thành phố từ 50% trở lên phải bố trí vốn đối ứng tối thiểu bằng 10% tổng mức hỗ trợ; các địa phương có tỷ lệ bổ sung cân đối dưới 50% phải bố trí tối thiểu 20%.

Theo báo cáo thẩm tra của Ban Kinh tế - Ngân sách HĐND thành phố Hà Nội, việc ban hành nghị quyết nhằm cụ thể hóa các quy định của Trung ương, tạo cơ sở pháp lý để phân bổ nguồn vốn ngân sách thành phố và xác định tỷ lệ vốn đối ứng của ngân sách cấp xã khi triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2026-2030, đồng thời bảo đảm việc phân bổ nguồn lực được thực hiện thống nhất, công khai, minh bạch, phù hợp với đặc điểm của Thủ đô và yêu cầu quản lý ngân sách trong giai đoạn mới.

Ban Kinh tế - Ngân sách HĐND thành phố Hà Nội đánh giá, việc UBND thành phố trình HĐND thành phố ban hành nghị quyết là đúng thẩm quyền, phù hợp quy định của pháp luật hiện hành và yêu cầu cụ thể hóa các quy định của Trung ương để triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia trên địa bàn thành phố.