Hà Nội quyết tâm xây dựng xã, phường không ma túy

Chương trình có sự tham gia của hai khách mời: Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, Phó trưởng Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an thành phố Hà Nội; Thượng tá Bùi Anh Vũ, Trưởng cơ sở cai nghiện ma tuý số 1, thành phố Hà Nội.

Các khách mời cùng nhận diện các loại ma túy tổng hợp, chất hướng thần mới, ma túy núp bóng thực phẩm, đồ uống và xu hướng trẻ hóa người sử dụng...; làm rõ những vướng mắc trong công tác quản lý nhà nước, đấu tranh với tội phạm công nghệ cao, khó khăn trong điều trị cai nghiện cho trẻ vị thành niên và thực trạng tái nghiện. Đồng thời, chương trình cũng đề xuất các giải pháp đồng bộ, đổi mới tư duy từ "quản lý" sang "hỗ trợ phục hồi toàn diện", nhấn mạnh vai trò của lực lượng chức năng, chính quyền cơ sở, gia đình và cộng đồng nhằm bảo đảm an ninh trật tự, hướng tới xây dựng Thủ đô an toàn, văn minh, đáng sống.

Nhiều thủ đoạn tinh vi hòng qua mặt lực lượng chức năng

Về tình hình tội phạm và tệ nạn ma túy trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay, Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, Phó Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an thành phố Hà Nội cho biết, trước hết phải nhìn từ vị trí địa lý của Việt Nam.

Việt Nam chỉ cách khu vực “Tam giác Vàng” hơn 400km đường chim bay. Đây là một trong những yếu tố khiến ma túy có điều kiện thuận lợi để thâm nhập vào nước ta. Các đối tượng có thể đưa ma túy vào Việt Nam qua các đường mòn, lối mở hoặc qua đường hàng không.

Theo Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, sau khi đưa được ma túy vào nội địa, tội phạm thường lựa chọn những địa bàn có hệ thống giao thông thuận lợi để trung chuyển đi các tỉnh, thành phố khác hoặc vận chuyển sang các quốc gia khác. Vì vậy, Hà Nội phải đối mặt với rất nhiều khó khăn, thách thức trong công tác đấu tranh với tội phạm ma túy.

Để đưa ma túy vào Việt Nam, các đối tượng sử dụng phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi nhằm qua mắt lực lượng chức năng. Ma túy thường được trà trộn trong hàng hóa, thực phẩm nhập khẩu để che giấu, tránh bị phát hiện.

“Khi ma túy đã được đưa vào nội địa, các đối tượng mua bán trái phép chất ma túy tiếp tục triệt để lợi dụng sự phát triển của khoa học, công nghệ. Nếu trước đây từng tồn tại các tụ điểm mua bán ma túy trực tiếp, tập trung đông người nghiện, thì hiện nay các đối tượng chủ yếu rao bán trên không gian mạng, đăng tải hình ảnh và quảng bá để tìm người mua”, ông Nguyễn Thế Nhật nêu.

Ngoài ra, Phó Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an thành phố Hà Nội cũng cho rằng, quá trình giao dịch của các đối tượng mua bán ma tuý ngày càng kín đáo hơn. Các đối tượng không trực tiếp giao ma túy mà lợi dụng dịch vụ xe ôm công nghệ, các đơn vị giao hàng để vận chuyển đến người mua. Việc thanh toán chủ yếu được thực hiện thông qua tiền ảo, tiền số hoặc các tài khoản ngân hàng mua bán trên không gian mạng.

Xu hướng trẻ hóa độ tuổi sử dụng ma túy

Từ thực tế tiếp nhận, điều trị và quản lý học viên, Thượng tá Bùi Anh Vũ, Trưởng cơ sở cai nghiện ma túy số 1 cho biết, người sử dụng ma túy hiện nay có những thay đổi so với trước đây, đặc biệt về độ tuổi, nhận thức và mức độ lệ thuộc vào các loại ma túy tổng hợp, chất hướng thần mới.

Trong đó nổi bật là xu hướng trẻ hóa độ tuổi sử dụng ma túy. Thực tế cho thấy đã xuất hiện những trường hợp chỉ từ 12 - 13 tuổi, vẫn đang ngồi trên ghế nhà trường nhưng đã tiếp xúc và sử dụng ma túy. Đối với thành phần người sử dụng, hiện nay rất đa dạng và phức tạp. Nếu như trước đây phần lớn là những người có hoàn cảnh khó khăn hoặc nhận thức pháp luật còn hạn chế, thì nay ma túy đã xâm nhập vào nhiều tầng lớp xã hội. Trong số đó có học sinh, sinh viên, người có điều kiện kinh tế khá giả, cán bộ, công chức, thậm chí có cả những người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội, tác động trực tiếp đến nhận thức và hành vi của giới trẻ.

Đáng chú ý, mức độ lệ thuộc đối với các loại ma túy tổng hợp hiện nay rất cao. Các chất này tác động mạnh đến hệ thần kinh, khiến người sử dụng nhanh chóng bị lệ thuộc. Tuy nhiên, biểu hiện của người sử dụng ma túy tổng hợp thường khó nhận biết hơn so với các loại ma túy truyền thống, gây nhiều khó khăn cho công tác phát hiện và quản lý.

Bên cạnh đó, các loại ma túy mới liên tục xuất hiện với sự biến đổi rất nhanh về thành phần và hình thức. Người sử dụng thường pha trộn hoặc kết hợp nhiều loại chất khác nhau nhằm tạo cảm giác hưng phấn, khoái cảm mạnh hơn. Mức độ ảo giác và tác động lên thần kinh ở mỗi loại cũng rất khác nhau khiến việc điều trị, cai nghiện và quản lý trở nên phức tạp hơn rất nhiều.

Có thể nói, tình trạng lệ thuộc vào ma túy tổng hợp và các chất hướng thần mới đang là một trong những thách thức lớn đối với công tác phòng, chống và điều trị nghiện ma túy hiện nay.

Hậu quả từ sự thiếu hiểu biết

Theo Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, những nguyên nhân dẫn đến thực trạng sử dụng trái phép chất ma túy ở một bộ phận thanh, thiếu niên hiện nay là nhận thức còn hạn chế. Hiện nay, tại một số quốc gia trên thế giới, cần sa đã được hợp pháp hóa, tuy nhiên, ở Việt Nam, cần sa vẫn được xác định là chất ma túy và hành vi sử dụng là vi phạm pháp luật. Chính sự thiếu hiểu biết, thiếu nhận diện đúng về ma túy đã khiến nhiều em học sinh, thanh thiếu niên cho rằng cần sa không phải là ma túy, từ đó vô tình vi phạm pháp luật.

Một nguyên nhân quan trọng khác là sự tác động của các thông tin xấu, độc trên không gian mạng. Nhiều nội dung cổ súy việc sử dụng trái phép chất ma túy, coi đó là một thú vui, một cách thể hiện sự sành điệu hay hiểu biết. “Việc tiếp xúc thường xuyên với những thông tin sai lệch này dần làm méo mó nhận thức của giới trẻ. Vì vậy, thiếu thông tin chính xác là một trong những nguyên nhân rất lớn dẫn đến thực trạng trên”, Thượng tá Nguyễn Thế Nhật phân tích.

Để phòng ngừa, cảnh báo đối với gia đình và nhà trường, Thượng tá Nhật cho rằng, mỗi người phải chủ động trang bị kiến thức về ma túy. Về phía lực lượng Công an, sẽ tiếp tục tăng cường đấu tranh, bắt giữ các đối tượng phạm tội về ma túy. Còn gia đình và nhà trường cần hiểu đúng về ma túy thì mới có thể tuyên truyền, giáo dục con em mình hiệu quả.

“Nếu như khoảng 20 năm trước, các hình thức tuyên truyền chủ yếu là pa nô, áp phích với hình ảnh đầu lâu, xương chéo hay người nghiện gầy gò ôm kim tiêm, thì cách tuyên truyền đó hiện nay không còn hiệu quả. Điều quan trọng là phải cung cấp đầy đủ thông tin để các em hiểu bản chất của ma túy là gì, từ đó biết cách nhận diện và chủ động tránh xa.

Bên cạnh đó, các gia đình cần thực sự quan tâm, theo sát con em mình. Hiện nay, ma túy không chỉ tồn tại dưới dạng ma túy tổng hợp thông thường mà còn được ngụy trang dưới nhiều hình thức khác nhau, trà trộn vào các loại thực phẩm, đồ uống như trà sữa, nước trái cây, bánh có chứa cần sa… Nếu không có kiến thức và sự quan tâm đúng mức, các em rất dễ bị lôi kéo hoặc vô tình sử dụng các sản phẩm có chứa chất ma túy”, Thượng tá Nguyễn Thế Nhật bày tỏ.

Ma túy tổng hợp gây ảo giác, kéo theo nhiều hệ lụy nghiêm trọng

Phân tích về những hệ lụy của ma túy nói chung và ma túy tổng hợp nói riêng, Thượng tá Nguyễn Thế Nhật cho biết, có trường hợp sau khi sử dụng ma túy tổng hợp đã rơi vào trạng thái ảo giác, tưởng người yêu của mình bị ma nhập nên nhét tỏi vào miệng, dẫn đến nạn nhân tử vong. Có những đối tượng sau khi sử dụng ma túy đã gây ảo giác, cầm hung khí chém nhiều người đi đường. Thậm chí, có trường hợp trong cơn ảo giác đã chém chính mẹ ruột của mình. Những vụ án như vậy cho thấy hệ lụy của ma túy đối với xã hội là vô cùng nghiêm trọng.

Bên cạnh đó, ma túy còn gây ra những hậu quả nặng nề đối với mỗi gia đình khi nhiều người con sa vào tệ nạn và tội phạm ma túy. Xã hội cũng mất đi một nguồn lao động vì người nghiện không còn khả năng học tập, lao động và cống hiến. Ngoài ra, việc sử dụng ma túy còn gây ra nhiều bệnh lý, làm suy giảm hệ miễn dịch, khiến cơ thể ngày càng suy kiệt. Nhiều trường hợp phải điều trị các rối loạn về thần kinh trong thời gian dài, kéo dài hàng tháng, thậm chí nhiều năm…

Không có loại ma túy nào là an toàn hay vô hại

Trước việc nhiều người trẻ cho rằng việc thử một lần các loại ma túy tổng hợp, thuốc lá điện tử pha trộn chất ma túy hay các chất kích thích mới sẽ không dẫn đến nghiện, Thượng tá Bùi Anh Vũ, Trưởng cơ sở cai nghiện ma túy số 1 khẳng định, tất cả các loại ma túy đều gây hại cho sức khỏe và hệ thần kinh.

Các chất ma túy, chất hướng thần hay chất gây ảo giác bị pháp luật cấm đều là những chất nguy hiểm và việc sử dụng, tàng trữ, mua bán hay vận chuyển trái phép đều là hành vi vi phạm pháp luật, sẽ bị xử lý theo quy định. Điều khác nhau giữa các loại ma túy chỉ là mức độ gây nghiện, mức độ lệ thuộc, tác hại đối với cơ thể và không có loại ma túy nào là an toàn hay vô hại.

"Trong công tác tuyên truyền phòng, chống ma túy, nhiều năm qua chúng tôi luôn đưa ra khuyến cáo rất rõ ràng: Không thử, không sử dụng ma túy dù chỉ một lần. Đây là thông điệp đặc biệt quan trọng đối với giới trẻ. Bởi lẽ, việc sử dụng ma túy không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tinh thần mà còn có thể làm thay đổi hoàn toàn tương lai của một con người. Khi đã thử ma túy, rào cản tâm lý để nói không với ma túy sẽ dần bị phá vỡ. Đó có thể là khởi đầu của những lần sử dụng tiếp theo, dẫn đến lệ thuộc, nghiện ngập và kéo theo nhiều hành vi vi phạm pháp luật khác", Thượng tá Bùi Anh Vũ nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, Thượng tá Bùi Anh Vũ cho biết thêm, ở lứa tuổi thanh thiếu niên, khi tâm sinh lý chưa phát triển hoàn thiện, nguy cơ bị tác động và lệ thuộc càng cao hơn. Thực tế cho thấy nhiều người trẻ đã lầm tưởng rằng ma túy tổng hợp, cần sa hoặc các chất kích thích thế hệ mới không gây nghiện, sử dụng một vài lần sẽ không ảnh hưởng gì. Chính suy nghĩ chủ quan đó lại là bước khởi đầu dẫn họ đến con đường nghiện ngập, bởi không ai có thể khẳng định trước hậu quả sẽ xảy ra sau lần thử đầu tiên. Vì vậy, cách tốt nhất để bảo vệ bản thân là tuyệt đối nói không với ma túy dưới mọi hình thức.

Ma túy mới đặt ra nhiều thách thức cho công tác đấu tranh

Theo Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, các loại ma túy mới đang đặt ra nhiều thách thức đối với lực lượng chức năng trong công tác phát hiện, giám định và xử lý tội phạm.

Từ thực tiễn điều tra các vụ án liên quan đến thuốc lá điện tử chứa tinh dầu có ma túy, Thượng tá Nguyễn Thế Nhật cho biết, các đối tượng phạm tội hiện nay nghiên cứu rất kỹ danh mục các chất ma túy đã được pháp luật Việt Nam quy định. Trên cơ sở đó, chúng lợi dụng thành tựu khoa học công nghệ để thay đổi rất nhỏ cấu trúc hóa học của các chất ma túy.

Tuy nhiên, dù chỉ thay đổi một số thành phần trong công thức hóa học, các chất này vẫn giữ nguyên hoặc tương tự về tác dụng gây nghiện, gây tác động lên cơ thể người sử dụng. Nhưng do chưa nằm trong danh mục chất ma túy bị kiểm soát nên việc phát hiện và xử lý gặp không ít khó khăn.

Thượng tá Nguyễn Thế Nhật cho biết, đây là cuộc chạy đua liên tục giữa cơ quan chức năng và tội phạm. Khi một chất mới được phát hiện, bổ sung vào danh mục quản lý, các đối tượng lại tiếp tục nghiên cứu, biến đổi cấu trúc hóa học để tạo ra những chất khác nhằm né tránh sự kiểm soát của pháp luật.

Bên cạnh đó, việc xác định người sử dụng các loại ma túy mới cũng phức tạp hơn nhiều so với các loại ma túy truyền thống. Nếu trước đây lực lượng chức năng có thể sử dụng các bộ test nhanh thông thường để phát hiện chất ma túy, thì với các loại ma túy thế hệ mới cần sử dụng các loại que thử chuyên biệt. Thậm chí trong nhiều trường hợp, ngay cả những bộ test hiện đại cũng chưa thể phát hiện được.

Theo Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, để xác định chính xác một người có sử dụng ma túy mới hay không, cơ quan chức năng nhiều khi phải thực hiện các biện pháp giám định chuyên sâu đối với mẫu máu, nước tiểu, nước bọt hoặc tóc. Điều này làm cho quá trình điều tra, xử lý vụ việc trở nên phức tạp và tốn nhiều thời gian hơn.

Từ thực tế trên, Thượng tá Nguyễn Thế Nhật nhận định, công tác đấu tranh với các loại ma túy mới đang đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt trong lĩnh vực giám định và nhận diện chất ma túy. Một trong những giải pháp quan trọng hiện nay là thường xuyên cập nhật, bổ sung các chất ma túy mới vào danh mục quản lý của Việt Nam, qua đó tạo cơ sở pháp lý để xử lý kịp thời, triệt để các hành vi phạm tội liên quan đến ma túy thế hệ mới.

Tiếp cận người nghiện vị thành niên bằng sự thấu hiểu

Theo Thượng tá Bùi Anh Vũ, Trưởng cơ sở cai nghiện ma túy số 1 thành phố Hà Nội, người nghiện ma túy hiện nay rất đa dạng về độ tuổi, giới tính, hoàn cảnh gia đình, trình độ học vấn cũng như tiền sử vi phạm pháp luật. Vì vậy, công tác quản lý, điều trị và hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng không thể áp dụng một cách tiếp cận chung cho tất cả các trường hợp.

Cơ sở cai nghiện ma túy số 1 là đơn vị duy nhất của thành phố đang quản lý nhiều nhóm đối tượng khác nhau, gồm nam giới, nữ giới và người chưa thành niên. Trên cơ sở đánh giá hoàn cảnh gia đình, đặc điểm cá nhân, trình độ học vấn và quá khứ của từng người, đơn vị xây dựng các nhóm quản lý, trị liệu và hỗ trợ tái hòa nhập phù hợp.

Theo Thượng tá Bùi Anh Vũ, với nhóm người nghiện là trẻ vị thành niên, cần có cách tiếp cận riêng, nhân văn, nhẹ nhàng và thấu hiểu hơn. Đây là lứa tuổi đang trong quá trình phát triển nhận thức, tâm sinh lý nên không thể chỉ áp dụng những biện pháp quản lý cứng nhắc như đối với người trưởng thành.

Thượng tá Bùi Anh Vũ cho biết, trong quá trình làm việc, cán bộ tại cơ sở thường sử dụng cách xưng hô gần gũi như “con”, “em” để giúp các em cảm nhận được sự quan tâm, yêu thương và bảo vệ từ người lớn. Cách tiếp cận này nhằm khơi dậy nhận thức rằng các em vẫn đang ở độ tuổi cần được gia đình và xã hội đồng hành, hỗ trợ.

Theo Thượng tá Bùi Anh Vũ, nhiều thanh thiếu niên sử dụng ma túy có tâm lý muốn khẳng định bản thân, muốn chứng tỏ mình đã trưởng thành và có thể làm những điều như người lớn. Chính vì vậy, việc tác động vào nhận thức, giúp các em hiểu đúng về bản thân và những nguy cơ từ ma túy có ý nghĩa rất quan trọng.

Thượng tá Bùi Anh Vũ nhấn mạnh, khi người sử dụng trái phép chất ma túy ở độ tuổi vị thành niên nhận ra mình vẫn cần được bảo vệ, yêu thương và định hướng, các em sẽ dễ tiếp nhận những thông điệp về tác hại của ma túy hơn. Đây cũng là cơ sở để thay đổi nhận thức, hành vi, từ đó nâng cao hiệu quả cai nghiện và hỗ trợ các em tái hòa nhập cộng đồng một cách bền vững.

Chung tay hỗ trợ người sau cai nghiện

Theo Thượng tá Bùi Anh Vũ, hiện nay công tác cai nghiện ma túy có nhiều thuận lợi nhờ hệ thống chính sách và hành lang pháp lý ngày càng được hoàn thiện. Đảng, Nhà nước và Chính phủ đã ban hành nhiều quy định tạo điều kiện cho người sử dụng trái phép chất ma túy tiếp cận các biện pháp cai nghiện, điều trị và có cơ hội từ bỏ con đường nghiện ngập.

Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi đó, thì quá trình quản lý người nghiện sau cai và hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức.

Thượng tá Bùi Anh Vũ cho rằng, yếu tố quyết định trước hết là ý chí và quyết tâm của chính người cai nghiện. Sau khi hoàn thành quá trình cai nghiện, việc họ có đủ nghị lực để từ bỏ ma túy, tránh tái nghiện và hòa nhập với cộng đồng hay không là thách thức rất lớn.

Bên cạnh đó,Thượng tá Bùi Anh Vũ nhấn mạnh vai trò của gia đình, cộng đồng và chính quyền địa phương trong việc đồng hành cùng người nghiện sau cai. Công tác cai nghiện không thể chỉ dựa vào các lực lượng chuyên trách mà cần sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội.

Thượng tá Bùi Anh Vũ cho rằng, các cấp ủy Đảng, chính quyền, các tổ chức đoàn thể, gia đình, người thân, bạn bè và cộng đồng dân cư đều có trách nhiệm hỗ trợ, động viên và tạo điều kiện để người sau cai nghiện ổn định cuộc sống. Nếu thiếu sự đồng hành này, nguy cơ tái nghiện sẽ rất cao.

Theo Thượng tá Bùi Anh Vũ, việc phòng, chống ma túy cần được xem là nhiệm vụ chung của toàn xã hội, không thể phó mặc cho lực lượng công an, quân đội hay các cơ sở cai nghiện. Chỉ khi có sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan chức năng, chính quyền cơ sở và người dân mới có thể nâng cao hiệu quả công tác cai nghiện, quản lý sau cai và từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng các xã, phường không có ma túy.

Quan tâm tạo việc làm cho người sau cai nghiện

Theo Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, Phó Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an thành phố Hà Nội, dù tội phạm ma túy ngày càng sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi, trong đó có việc biến đổi cấu trúc hóa học của các chất ma túy để né tránh sự kiểm soát của pháp luật, nhưng đây chưa phải là “điểm nghẽn” lớn nhất trong công tác phòng, chống ma túy hiện nay.

Thượng tá Nguyễn Thế Nhật cho biết, lực lượng phòng, chống ma túy luôn nỗ lực, quyết tâm đấu tranh với tội phạm. Không chỉ ở Việt Nam mà trên thế giới, các lực lượng chức năng đều tăng cường phối hợp, đoàn kết trong cuộc chiến chống ma túy. Vì vậy, khó khăn lớn nhất hiện nay không nằm ở công tác đấu tranh với tội phạm mà ở việc phòng, chống tái nghiện.

Thượng tá Nguyễn Thế Nhật cho rằng, việc đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện và giúp họ cắt cơn, từ bỏ sự lệ thuộc vào ma túy mới chỉ là bước đầu. Điều quan trọng hơn là làm thế nào để họ không tái nghiện sau khi trở về cộng đồng. Nếu giải quyết được vấn đề này, tức là giảm được nhu cầu sử dụng ma túy, thì nguồn cung ma túy cũng sẽ từng bước bị thu hẹp.

Một trong những nguyên nhân dẫn đến nguy cơ tái nghiện là khó khăn về việc làm của người sau cai nghiện. Qua quá trình tiếp xúc, tìm hiểu tâm tư, nguyện vọng của người sau cai, nhiều người bày tỏ mong muốn làm lại cuộc đời nhưng gặp trở ngại khi tìm kiếm việc làm. Không ít trường hợp bị từ chối tuyển dụng hoặc vẫn phải đối mặt với sự kỳ thị từ gia đình và xã hội.

Vì vậy, việc tạo sinh kế và cơ hội việc làm cho người sau cai nghiện là vấn đề cần được quan tâm đặc biệt. Đây cũng là lý do Chính phủ và thành phố Hà Nội thời gian qua đã ban hành nhiều chính sách hỗ trợ. Trong đó, Quyết định số 08/2026/QĐ-TTg của Chính phủ cho phép người sau cai nghiện được vay vốn ưu đãi để phát triển sản xuất, kinh doanh; các doanh nghiệp tiếp nhận lao động là người sau cai nghiện cũng được hưởng các chính sách tín dụng hỗ trợ.

Bên cạnh đó, Nghị quyết 23/2026/NQ-HĐND của HĐND thành phố Hà Nội đã bổ sung nhiều cơ chế khuyến khích doanh nghiệp tuyển dụng người sau cai nghiện, trong đó có các chính sách vay vốn với lãi suất ưu đãi.

Theo Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, ngoài nhiệm vụ đấu tranh với tội phạm ma túy, lực lượng công an cũng luôn đồng hành với người sau cai nghiện và các doanh nghiệp có nhu cầu tiếp nhận lao động. Các đơn vị sẵn sàng hỗ trợ kết nối, hướng dẫn thủ tục để người sau cai nghiện tiếp cận nguồn vốn, việc làm và có cơ hội ổn định cuộc sống, hạn chế nguy cơ tái nghiện.

Mở cơ hội tái hòa nhập cho người sau cai nghiện

Thượng tá Bùi Anh Vũ, Trưởng cơ sở cai nghiện ma túy số 1, thành phố Hà Nội, cho biết: Luật Phòng, chống ma túy mới dự kiến chính thức có hiệu lực từ ngày 1-7-2026, đi kèm với Nghị định 163/2026/NĐ-CP của Chính phủ và Thông tư 79/2026/TT-BCA của Bộ Công an quy định về công tác quản lý người nghiện. Đây là những khung pháp lý quan trọng mang đến nhiều điểm mới đột phá, không chỉ tạo điều kiện thuận lợi cho công tác quản lý mà còn mở ra cơ hội tái hòa nhập tốt hơn cho người sử dụng trái phép chất ma túy và người nghiện ma túy.

Thượng tá Bùi Anh Vũ cho rằng, một trong những thay đổi căn bản tại Luật Phòng, chống ma túy mới là thời gian cai nghiện tự nguyện tại các cơ sở cai nghiện ma túy công lập. Kể từ ngày 1-7-2026, thời gian này sẽ được nâng lên 24 tháng thay vì 6 tháng như quy định hiện hành. Việc kéo dài thời gian giúp các liệu trình, liệu pháp và các bước cai nghiện được thực hiện một cách hoàn thiện và đầy đủ hơn, từ đó chuẩn bị hành trang vững chắc cho người cai nghiện trước khi trở lại cộng đồng.

Cũng theo Thượng tá Bùi Anh Vũ, điều đáng chú ý là Luật Phòng chống ma tuý mới đặc biệt chú trọng vào việc đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý người nghiện. Các thủ tục hành chính đơn thuần trên giấy tờ sẽ được thay thế bằng hoạt động trên môi trường số, tăng cường sự liên kết giữa các cơ quan chức năng. Cụ thể, các cơ sở cai nghiện công lập sẽ thực hiện liên kết dữ liệu trên hệ thống quốc gia, giúp Công an xã, phường và các đặc khu trên toàn quốc nắm bắt kịp thời thông tin ngay khi người nghiện hoàn thành liệu trình cai nghiện.

Bên cạnh đó, công tác quản lý sau cai cũng ghi nhận những bước tiến lớn về công nghệ. Thay vì quy trình trước đây là người nghiện phải tự trình diện tại địa phương cư trú, theo quy định mới, cơ sở cai nghiện sẽ trực tiếp trao quyết định và tiến hành quản lý sau cai ngay khi họ ra khỏi cơ sở. Đặc biệt, việc áp dụng thiết bị giám sát điện tử đối với người sau cai được xem là một bước tiến quan trọng trong việc ứng dụng công nghệ để theo sát và hỗ trợ người cai nghiện tái hòa nhập cộng đồng một cách hiệu quả nhất.

Đồng bộ các giải pháp xây dựng "Hà Nội không ma túy"

Theo Thượng tá Nguyễn Thế Nhật, thời gian tới, lực lượng Công an Thủ đô xác định triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm chủ động ngăn chặn từ sớm, từ xa nguồn cung ma túy; kiên quyết triệt phá các tụ điểm phức tạp, không để phát sinh “điểm nóng” trên địa bàn.

Theo đó, các giải pháp được thực hiện trên cơ sở chỉ đạo xuyên suốt của Chính phủ, Bộ Công an và UBND thành phố, trong đó trọng tâm là xây dựng các xã, phường không ma túy. Đây không chỉ là nhiệm vụ đấu tranh, trấn áp tội phạm mà đặt ra yêu cầu cao hơn trong quản lý địa bàn, phòng ngừa từ gốc, hướng tới mục tiêu bền vững.

Trước đây, mô hình này từng được triển khai tại vùng sâu, vùng xa; hiện nay được mở rộng với mục tiêu đến năm 2030, cả nước có 50% số xã, phường không có ma túy. Điều này đòi hỏi lực lượng chức năng phải quyết liệt hơn nữa trong kiểm soát địa bàn, xóa bỏ các tụ điểm, không để tái phát sinh.

Đối với lực lượng Công an, nhiệm vụ trọng tâm là nâng cao năng lực, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ trong phòng, chống ma túy; tăng cường quản lý, phát hiện sớm và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm. Đồng thời, phát huy vai trò của người dân trong tham gia tố giác tội phạm, xây dựng môi trường sống an toàn.

Với những giải pháp đồng bộ, lực lượng Công an Thủ đô hướng tới mục tiêu xây dựng “Hà Nội không ma túy”, góp phần bảo đảm an ninh trật tự và cuộc sống bình yên cho nhân dân.