Nghị quyết và Cuộc sống

Đưa chính sách khoa học, công nghệ vào thực tiễn, tạo động lực phát triển

Vân Hà • 19/11/2026 - 10:30

Các nghị quyết của HĐND thành phố Hà Nội về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang từng bước được cụ thể hóa bằng những chương trình, nhiệm vụ và mô hình ứng dụng thực tiễn.

Tuy nhiên, để chính sách thực sự phát huy hiệu quả, thành phố cần tháo gỡ điểm nghẽn trong tổ chức thực hiện; tăng cường kết nối nhà khoa học với doanh nghiệp, đưa kết quả nghiên cứu vào sản xuất và đời sống.

Tạo nền tảng hình thành hệ sinh thái khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo

Thời gian qua, để thực hiện các nhiệm vụ về khoa học công nghệ, chuyển đổi số cũng như những cơ chế đặc thù theo Luật Thủ đô năm 2026, Hà Nội đã ban hành 19 nghị quyết của HĐND thành phố và khoảng 12 quyết định của UBND thành phố.

Theo Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội Nguyễn Tố Quyên, thời gian qua thành phố tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Các cơ chế ban hành năm 2025 về thử nghiệm có kiểm soát, Quỹ Đầu tư mạo hiểm, Sàn Giao dịch công nghệ, Trung tâm Đổi mới sáng tạo và hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp tiếp tục được triển khai, rà soát, cụ thể hóa theo Luật Thủ đô năm 2026.

toa-nha-cong-nghe.jpg
Phối cảnh tòa nhà Công nghệ số 01 - nơi được định hướng trở thành không gian nghiên cứu, thử nghiệm và phát triển công nghệ. Ảnh: FPT

Các chính sách ban hành năm 2026 tập trung vào nghiên cứu, chuyển giao công nghệ; phát triển hạ tầng và tổ chức khoa học, công nghệ; nhân lực chất lượng cao; khởi nghiệp sáng tạo; chuyển đổi số; Quỹ Phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; hỗ trợ nhân lực và Tổ Chuyển đổi số cộng đồng.

Về kết quả thực hiện một số cơ chế chính sách, đến nay, thành phố đã công bố 30 bài toán lớn làm cơ sở đặt hàng nhiệm vụ khoa học, công nghệ; ban hành danh mục công nghệ chiến lược ưu tiên giai đoạn 2026 - 2035, gồm 9 nhóm công nghệ và 25 sản phẩm. Việc lựa chọn nhiệm vụ từng bước chuyển từ cách tiếp cận nghiên cứu đơn thuần sang gắn với nhu cầu thực tiễn, sản phẩm đầu ra, đơn vị tiếp nhận và khả năng ứng dụng, thương mại hóa...

Cùng với đó, thành phố chú trọng phát triển nguồn nhân lực và lực lượng hỗ trợ chuyển đổi số ở cơ sở. Về thu hút người có tài năng, Thành phố triển khai Nghị quyết số 92/2026/NQ- HĐND ngày 27-1-2026. Đến nay, có 24 nhà khoa học, chuyên gia quan tâm, 15 ứng viên nộp hồ sơ; trong đó, 9 ứng viên phù hợp đang được xem xét.

Thực hiện Nghị quyết số 07/2026/NQ-HĐND quy định nội dung chi, mức chi hỗ trợ và chi thưởng cho nhân lực thực hiện nhiệm vụ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong hệ thống chính trị thành phố Hà Nội, Sở Khoa học và Công nghệ đã ban hành văn bản hướng dẫn áp dụng chính sách. Các xã, phường rà soát chức danh, vị trí việc làm, nhiệm vụ thực tế và hồ sơ phân công để xác định đối tượng, mức hưởng. Đến ngày 9-11-2026, có 29 xã, phường đã phê duyệt hỗ trợ cho 195 trường hợp.

Đến tháng 11-2026, toàn thành phố đã kiện toàn 2.794 tổ Chuyển đổi số cộng đồng với gần 27.900 thành viên. Các tổ đã tổ chức hơn 8.240 buổi hướng dẫn trực tiếp, hỗ trợ gần 397.000 lượt người thực hiện dịch vụ công trực tuyến và phổ cập kỹ năng số cơ bản cho hơn 834.000 lượt người.

Chính sách hỗ trợ hoạt động của Tổ Chuyển đổi số cộng đồng được triển khai với mức khoán 2 triệu đồng/tổ/tháng, tạo cơ sở bảo đảm kinh phí hoạt động thường xuyên cho lực lượng trực tiếp hướng dẫn, hỗ trợ người dân tại thôn, tổ dân phố.

Những kết quả trên cho thấy các nghị quyết đã tạo nền tảng quan trọng để thành phố hình thành hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, từng bước đưa hoạt động nghiên cứu gắn với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội.

Tháo gỡ điểm nghẽn trong tổ chức thực hiện

Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được, quá trình triển khai các nghị quyết vẫn còn những hạn chế. Tỷ lệ đề xuất nhiệm vụ khoa học, công nghệ chưa đáp ứng điều kiện hỗ trợ còn cao; nhiều hồ sơ chưa làm rõ sản phẩm đầu ra, vốn đối ứng, đơn vị tiếp nhận và phương án ứng dụng; Sàn Giao dịch công vẫn chưa ghi nhận hợp đồng giao dịch công nghệ thành công (đến tháng 9-2026).

dsc09437(1).jpg
Chuyển đổi số đã đi sâu đến tận từng khu dân cư, các tổ chuyển đổi số cộng đồng đã tích cực phổ cập kỹ năng số cơ bản cho người dân. Ảnh: Vân Hà

Thực tế cho thấy, khoảng cách giữa kết quả nghiên cứu, nguồn cung công nghệ với nhu cầu và khả năng tiếp nhận, ứng dụng của doanh nghiệp, địa phương vẫn chưa được thu hẹp. Một số chính sách đã ban hành nhưng việc hướng dẫn, tiếp cận và triển khai còn khó khăn; cơ chế phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị chưa thực sự đồng bộ.

Đồng thời, điểm nghẽn lớn hiện nay vẫn nằm ở khâu tổ chức thực hiện. Thành phố còn gặp khó khăn trong kết nối cung - cầu công nghệ, xác định nhu cầu ứng dụng, bảo đảm nguồn lực tài chính và xây dựng cơ chế kết nối hiệu quả giữa các bên.

Giáo sư, Tiến sĩ Trần Thị Thanh Tú, Trưởng ban Khoa học và Đổi mới sáng tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội cho biết, thành phố đã rất chủ động trong đặt hàng các bài toán thực tiễn và hỗ trợ đầu tư hạ tầng nghiên cứu. Tuy nhiên, thành phố cần làm rõ đầu mối, tiến độ xử lý và hướng dẫn đối với các đề xuất của nhà khoa học, tránh để những ý tưởng, nhiệm vụ có tiềm năng bị chậm triển khai do thiếu thông tin hoặc chưa rõ cơ chế phối hợp.

Còn ông Đào Mạnh Hùng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Tập đoàn Ô tô Hiệp Hòa cho rằng, thành phố cần trở thành khách hàng đầu tiên đối với những sản phẩm khoa học, công nghệ do doanh nghiệp trong nước nghiên cứu, sản xuất, nếu đáp ứng yêu cầu. Đây là động lực giúp doanh nghiệp vượt qua giai đoạn đầu, hoàn thiện sản phẩm và từng bước thương mại hóa.

Ông Đào Mạnh Hùng cũng đề xuất tăng cường kết nối doanh nghiệp với trường đại học, viện nghiên cứu và cơ quan quản lý để hình thành các chương trình hợp tác thực chất, có đơn đặt hàng và nhiệm vụ cụ thể.

thanh-tu.jpg
Giáo sư, Tiến sĩ Trần Thị Thanh Tú, Trưởng ban Khoa học và Đổi mới sáng tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội. Ảnh: Văn Tuyến

Đơn giản hóa chính sách, tạo thị trường cho sản phẩm công nghệ

Để tháo gỡ những vướng mắc trên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng cho biết, thành phố cần xây dựng cơ chế điều phối tổng thể, có đầu mối chịu trách nhiệm kết nối nhu cầu của các sở, ngành, địa phương với năng lực nghiên cứu của viện, trường và doanh nghiệp. Đồng thời, tổ chức lại luồng chính sách theo hướng đơn giản, dễ hiểu, dễ thực hiện.

Về phát triển thị trường công nghệ, thành phố cần chủ động lựa chọn những ngành kinh tế mới có khả năng tạo chuỗi giá trị và động lực tăng trưởng, bên cạnh các ngành truyền thống. Các lĩnh vực như giao thông tự hành, đất hiếm, công nghiệp bán dẫn, kinh tế y sinh, logistics và công nghiệp game cần được nghiên cứu, đánh giá tiềm năng, xây dựng cơ chế phát triển phù hợp.

Đáng chú ý, Phó Chủ tịch UBND thành phố nhấn mạnh Nhà nước phải trở thành khách hàng đầu tiên đối với sản phẩm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đây là cách hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua giai đoạn sản phẩm mới hình thành, chưa có thị trường và chưa đủ sức cạnh tranh. Việc hỗ trợ cần có lộ trình, từ nghiên cứu, hoàn thiện sản phẩm đến thương mại hóa và mở rộng thị trường.

Đối với cấp cơ sở, cần phân định rõ trách nhiệm của thành phố và xã, phường. Các sở, ngành có trách nhiệm cung cấp thông tin, hướng dẫn và kết nối nguồn lực; địa phương phải chủ động nắm bắt nhu cầu, xác định vấn đề thực tiễn và đưa công nghệ vào giải quyết những bài toán cụ thể của sản xuất, kinh doanh và đời sống.

(0) Bình luận
Nổi bật
    Đừng bỏ lỡ
    Đưa chính sách khoa học, công nghệ vào thực tiễn, tạo động lực phát triển

    (*) Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội.