Đồng bộ nguồn lực trong chăm sóc sức khỏe học đường

Hội thảo là diễn đàn truyền thông, kết nối chính sách nhằm triển khai Quyết định số 973/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình sức khỏe học đường giai đoạn 2026-2035 và Quyết định số 1991/QĐ-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình.

Nhiều rào cản trong chăm sóc sức khỏe học đường

Phát biểu đề dẫn, Vụ trưởng Vụ Học sinh, sinh viên (Bộ Giáo dục và Đào tạo) Hoàng Đức Minh cho biết, mục tiêu của Chương trình sức khỏe học đường giai đoạn 2026-2035 là nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác y tế trường học; đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục, bảo vệ, chăm sóc và quản lý sức khỏe trong các cơ sở giáo dục, qua đó tạo điều kiện để người học phát triển toàn diện về thể chất và tinh thần.

Theo ông Hoàng Đức Minh, giai đoạn 2019-2025, điều kiện về nhân lực, cơ sở vật chất và thiết bị phục vụ chăm sóc sức khỏe người học đã được cải thiện. Tại nhiều địa phương, nhất là miền núi, vùng sâu, vùng xa, các điều kiện bảo đảm cho công tác y tế trường học vẫn còn hạn chế.

Bên cạnh đó, chính sách về chăm sóc sức khỏe người học và dinh dưỡng học đường chưa hoàn thiện; việc tổ chức, quản lý sức khỏe, chăm sóc dinh dưỡng, giám sát bữa ăn học đường còn nhiều bất cập. Công tác phối hợp liên ngành ở một số nơi chưa đồng bộ; ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong lĩnh vực này cũng còn hạn chế.

Để khắc phục, Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định hoàn thiện chính sách là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, trong đó nghiên cứu sửa đổi các quy định về danh mục thiết bị, kỹ thuật thiết yếu trong y tế trường học; vị trí việc làm, định mức số lượng người làm việc; dinh dưỡng và tổ chức bữa ăn học đường. Cùng với đó, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, tăng cường phối hợp và huy động nguồn lực xã hội.

Nhấn mạnh vai trò của xã hội hóa trong chăm sóc sức khoẻ học đường, nhà báo Triệu Ngọc Lâm, Tổng Biên tập Báo Giáo dục và Thời đại, cho rằng chăm sóc sức khỏe học đường là nền tảng cho sự phát triển toàn diện của học sinh và chất lượng nguồn nhân lực tương lai.

Theo ông, 5 rào cản chính trong huy động nguồn lực xã hội cho sức khỏe học đường gồm: Nhận thức, cơ chế - pháp lý, năng lực, niềm tin và điều phối. Vì vậy, cần thay đổi cách tiếp cận xã hội hóa, lấy nhu cầu thực tế làm điểm xuất phát, lấy dữ liệu và minh bạch làm nền tảng, đồng thời xây dựng quan hệ đồng hành dài hạn giữa doanh nghiệp và nhà trường.

Phối hợp đa ngành, lấy trẻ em làm trung tâm

Tại hội thảo, bà Jenelle Babb, Cố vấn khu vực về Giáo dục sức khỏe và Phát triển toàn diện, Văn phòng khu vực UNESCO tại Bangkok nhấn mạnh, mô hình “Trường học nâng cao sức khỏe” là một sáng kiến quan trọng nhằm thúc đẩy các chương trình sức khỏe và dinh dưỡng học đường.

Theo bà Jenelle Babb, sức khỏe học đường cần được coi là một ưu tiên của giáo dục. Ngành giáo dục và y tế cần phối hợp theo hướng bổ trợ: Ngành giáo dục chủ trì lồng ghép nội dung sức khỏe vào trường học, còn ngành y tế hỗ trợ về tiêu chuẩn kỹ thuật, dịch vụ và chuyển tuyến chuyên môn.

Đối với Việt Nam, chuyên gia UNESCO cho rằng, cần củng cố cơ chế phối hợp liên ngành với vai trò, trách nhiệm rõ ràng; cụ thể hóa bộ tiêu chuẩn toàn cầu về “Trường học nâng cao sức khỏe” phù hợp với điều kiện trong nước; đồng thời xây dựng kế hoạch tài chính và cơ chế giám sát chương trình ngay từ đầu.

Một nội dung được các đại biểu đặc biệt quan tâm là dinh dưỡng học đường. Ông Phạm Thế Quyền, Giám đốc Nghiên cứu và Phát triển, Tập đoàn TH cho rằng, dinh dưỡng, vận động và môi trường học đường cần được nhìn nhận như những cấu phần gắn bó trong chiến lược nâng cao thể lực, trí lực, tầm vóc thế hệ trẻ.

Qua quá trình triển khai các chương trình dinh dưỡng học đường, ông Quyền đề xuất thiết lập định biên nhân sự dinh dưỡng tại trường học, nhất là ở bậc mầm non và tiểu học; bảo đảm cơ sở vật chất cho bữa ăn, hoạt động thể lực và vệ sinh trường học; có cơ chế tài chính phù hợp.

Tại tọa đàm “Truyền thông sức khỏe học đường và huy động nguồn lực xã hội: Từ nhận thức đến hành động” diễn ra trong khuôn khổ hội thảo, các đại biểu tiếp tục tập trung vào giải pháp chuyển hóa mục tiêu, chính sách thành hoạt động thiết thực tại từng nhà trường; tăng cường sử dụng dữ liệu trong theo dõi, đánh giá và hỗ trợ ra quyết định.

Các ý kiến thống nhất quan điểm lấy trẻ em làm trung tâm, đưa chính sách vào thực tiễn nhà trường, sử dụng dữ liệu để nâng cao chất lượng và huy động nguồn lực xã hội trên cơ sở chuyên môn, minh bạch, công bằng. Một số chuyên gia cũng đề cập sự cần thiết nghiên cứu, ban hành Luật Dinh dưỡng học đường.

Lắng nghe và tiếp thu tham luận, góp ý từ nhiều địa phương, đơn vị, kết quả của hội thảo là cơ sở để các bộ, ngành, địa phương tham mưu ban hành các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo để xây dựng các phương án truyền thông, triển khai Chương trình sức khỏe học đường hiệu quả nhất trong thời gian tới.