Để có mùa Trung thu vui và an toàn

Trong những ngày Tết Trung thu, khi nhu cầu sử dụng bánh, kẹo, nước giải khát tăng cao, yêu cầu ấy càng trở nên cấp thiết. Một chiếc bánh trung thu không bảo đảm chất lượng có thể gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, nhất là với trẻ em và người cao tuổi. Vì thế, bảo đảm an toàn cho mỗi sản phẩm không chỉ là yêu cầu của pháp luật, mà còn là cách gìn giữ sự an tâm và niềm vui đoàn viên trong mỗi gia đình.

Những vụ việc được lực lượng chức năng Hà Nội phát hiện liên tiếp thời gian qua cho thấy thị trường bánh trung thu vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Ngày 4-9, Đội Quản lý thị trường số 22 kiểm tra một hộ kinh doanh tại phường Phú Diễn, phát hiện 1.400 sản phẩm bánh ngọt “không có căn cứ xác định nguồn gốc nơi sản xuất hoặc xuất xứ”. Cũng trong ngày, tại một hộ kinh doanh ở phường Tây Tựu, lực lượng chức năng phát hiện 520 chiếc bánh nướng mang nhãn hiệu “MOON CAKE” do nước ngoài sản xuất nhưng không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hợp pháp.

Chưa đầy một tuần sau, ngày 10-9, tại phường Hai Bà Trưng, Đội Quản lý thị trường số 5 phối hợp với Công an phường tiếp tục phát hiện 200 chiếc bánh trung thu có bao bì ghi chữ nước ngoài. Người bán không xuất trình được hóa đơn, chứng từ hoặc giấy tờ liên quan để chứng minh nguồn gốc, xuất xứ hợp pháp. Trước đó, riêng Đội Quản lý thị trường số 2 đã kiểm tra 8 vụ trong đợt cao điểm, tổng số tiền xử lý hơn 100 triệu đồng…

Nguyên nhân của tình trạng này trước hết nằm ở sự vụ lợi, coi nhẹ sức khỏe người tiêu dùng của một bộ phận người sản xuất, kinh doanh. Song cũng cần nhìn nhận rằng bánh trung thu là mặt hàng mang tính thời vụ, thời gian sản xuất, lưu thông ngắn, thị trường tiêu thụ tập trung, khiến nguy cơ vi phạm có thể gia tăng trong một khoảng thời gian nhất định. Bởi vậy, kiểm soát an toàn thực phẩm không thể chỉ dừng ở việc “bắt” được bao nhiêu vụ, thu giữ bao nhiêu sản phẩm, mà quan trọng hơn là phải chủ động ngăn hàng hóa vi phạm từ trước khi đến tay người tiêu dùng.

Đây cũng chính là yêu cầu đặt ra trong Kế hoạch số 307/KH-UBND ngày 7-8-2026 của UBND thành phố Hà Nội về bảo đảm an toàn thực phẩm Tết Trung thu năm 2026. Thành phố yêu cầu kiểm tra, hậu kiểm có trọng tâm, trọng điểm, ưu tiên kiểm tra đột xuất; tập trung vào các cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh, nhập khẩu thực phẩm phục vụ trung thu, đặc biệt là các cơ sở bánh trung thu và những cơ sở có nguy cơ cao. Nhiệm vụ này cần được thực hiện thực chất tại cả 126 xã, phường, nhất là ở các cơ sở kinh doanh thời vụ, chợ, tuyến phố, khu vực đông dân cư và trên môi trường mạng.

Muốn ngăn chặn hiệu quả, phải kiểm soát từ gốc. Trong đó, cần kiểm soát chặt từ nguyên liệu đầu vào, sản xuất đến lưu thông, phân phối, đồng thời phối hợp truy xuất nguồn gốc và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.

Cùng với đó, tuyên truyền phải đi trước một bước. Người sản xuất phải hiểu rằng tuân thủ quy định an toàn thực phẩm không phải là chi phí phải tìm cách né tránh, mà là trách nhiệm tối thiểu đối với cộng đồng. Người tiêu dùng cũng cần trở thành một “mắt xích” trong chuỗi bảo vệ an toàn thực phẩm, không mua bánh trôi nổi, không rõ xuất xứ, nhất là những sản phẩm được quảng cáo với mức giá rẻ bất thường trên mạng xã hội.

Một mùa trung thu an toàn không được quyết định bởi số lượng vụ vi phạm bị phát hiện sau khi hàng hóa đã lưu thông, mà phải được đo bằng việc có bao nhiêu sản phẩm không an toàn được ngăn chặn từ trước cửa mỗi gia đình. Đó là thước đo của hiệu lực quản lý, của trách nhiệm người kinh doanh và cả sự trưởng thành trong lựa chọn của người tiêu dùng. Khi mỗi chiếc bánh đến tay người dân đều được bảo đảm về nguồn gốc và chất lượng, khi lợi nhuận không đứng trên sức khỏe cộng đồng, thì Trung thu mới thực sự trở về với giá trị đẹp nhất của mình: Một mùa đoàn viên bình yên, nơi mỗi món quà trao đi đều chứa đựng sự tin cậy và yêu thương.