Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã thống nhất cao nhiều chủ trương, quyết sách lớn về xây dựng Đảng, hệ thống chính trị, phát triển và bảo vệ đất nước.
Các nghị quyết, kết luận, quy định, đề án được thông qua bám sát Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng, đáp ứng yêu cầu trước mắt và lâu dài, tạo cơ sở thực hiện 4 bước chuyển chiến lược phát triển đất nước trong giai đoạn mới trên cơ sở đặt lợi ích lâu dài của quốc gia - dân tộc, của nhân dân ở vị trí cao nhất.

1. Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã thống nhất cao nhiều chủ trương, chính sách lớn về xây dựng Đảng, hệ thống chính trị, phát triển và bảo vệ đất nước.
Theo đó, Trung ương đã thông qua 2 quy định quan trọng về xây dựng Đảng, đó là: Quy định về thi hành Điều lệ Đảng (Quy định sửa đổi, bổ sung Quy định số 20-QĐ/TW, ngày 8-4-2026 của Ban Chấp hành Trung ương về thi hành Điều lệ Đảng); Quy định của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV về những điều đảng viên không được làm (thay thế Quy định số 37-QĐ/TW, ngày 25-10-2021 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII).
Trung ương cũng đã thông qua các văn kiện đặc biệt quan trọng, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, đó là: Nghị quyết về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam; Nghị quyết về Chiến lược an ninh quốc gia; Nghị quyết về xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển; Nghị quyết về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan; Nghị quyết về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh.
Đặc biệt, nhằm tiếp tục thực hiện hiệu quả hơn các chủ trương lớn, Trung ương đã thống nhất qua 2 kết luận, đó là: Kết luận của Ban Chấp hành Trung ương về tiếp tục hoàn thiện, vận hành hiệu quả mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền địa phương hai cấp; Kết luận của Ban Chấp hành Trung ương về bảo vệ môi trường và chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới.
Bên cạnh đó, Trung ương đã thảo luận, cho ý kiến và thống nhất thông qua các báo cáo về công tác xây dựng Đảng, kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại; công tác cán bộ và một số nội dung quan trọng khác.
Khái quát kết quả của hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh 3 kết quả chủ yếu.
Thứ nhất, Trung ương đánh giá khách quan, toàn diện việc triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV và các nghị quyết chiến lược của Đảng trong 6 tháng đầu năm 2026.
Thứ hai, Trung ương thống nhất cao đối với 13 nội dung trình tại Hội nghị nhằm đáp ứng yêu cầu trước mắt và lâu dài, tạo cơ sở thực hiện 4 bước chuyển chiến lược. Cụ thể là: Nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và chất lượng vận hành của Đảng và bộ máy Nhà nước; quản trị thống nhất không gian phát triển, phát huy hiệu quả nguồn lực quốc gia; xác lập mô hình phát triển dựa vào năng suất, tri thức, công nghệ và con người; chủ động phòng ngừa, nâng cao sức chống chịu, khả năng thích ứng và bảo vệ vững chắc đất nước.
Thứ ba, Trung ương thống nhất cơ chế bảo đảm để các quyết sách được tổ chức thực hiện đồng bộ, có thể kiểm soát, đo lường và quy trách nhiệm. Năng lực thực thi phải được thiết kế ngay trong mỗi quyết sách. Mỗi nhiệm vụ phải rõ cơ quan chủ trì, đầu mối chịu trách nhiệm, thẩm quyền, điều kiện thực hiện, thời hạn và sản phẩm; kiểm tra, giám sát thường xuyên để cảnh báo, điều chỉnh kịp thời.
Trong bối cảnh mới của đất nước, mỗi chủ trương, quyết sách được Trung ương thống nhất thông qua đều hướng đến việc phát huy tốt hơn nữa các kết quả đạt được, các thế mạnh vốn có; đồng thời, tháo gỡ ngay những điểm nghẽn và tạo ra năng lực mới trong phát triển đất nước. Quan trọng hơn, Trung ương đã phân tích, đánh giá và làm rõ các điều kiện để toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta nhanh chóng đưa các chủ trương, quyết sách đi vào cuộc sống một cách hiệu quả trên cơ sở đặt lợi ích lâu dài của đất nước, của nhân dân ở vị trí cao nhất.
2. Định hướng và xác lập chủ trương, quyết sách là bước đi đầu tiên đặc biệt quan trọng. Nhưng trên hết, mỗi nghị quyết, kết luận phải được cụ thể hóa ngay thành chương trình, kế hoạch hành động, bảo đảm rõ mục tiêu, rõ nhiệm vụ, rõ thẩm quyền, rõ nguồn lực, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ sản phẩm, rõ kết quả.
Tinh thần nhất quán đó được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu toàn Đảng, toàn hệ thống chính trị tập trung làm tốt 5 nhóm việc quan trọng.
Một là, xác định đúng trọng tâm, thứ tự ưu tiên và những khâu đột phá cần tập trung thực hiện.
Hai là, tổ chức thực hiện dưới sự lãnh đạo thống nhất, xuyên suốt của Đảng; phát huy đầy đủ chức năng, thẩm quyền, trách nhiệm của từng cơ quan.
Ba là, phân định rõ trách nhiệm giữa Trung ương, cấp tỉnh và cấp xã; bảo đảm 3 cấp vận hành thông suốt, phối hợp chặt chẽ, tương tác hiệu quả.
Bốn là, cụ thể hóa từng quyết sách thành chương trình, kế hoạch hành động; xác định rõ nguồn lực, lộ trình, sản phẩm và trách nhiệm thực hiện.
Năm là, tăng cường kiểm tra, giám sát; đánh giá bằng dữ liệu, sản phẩm và kết quả thực tế.
Các nhóm việc quan trọng được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ nhằm mục tiêu tối thượng là Đảng lãnh đạo hiệu quả hơn, Nhà nước quản trị tốt hơn, bộ máy vận hành nhanh hơn, nhân dân được phục vụ tốt hơn. Theo đó, các chủ trương, quyết sách được thực thi trên quan điểm phân định rõ trách nhiệm giữa Trung ương, cấp tỉnh và cấp xã.
Trung ương tập trung định hướng chiến lược, hoàn thiện thể chế, xây dựng các nền tảng dùng chung, phân bổ nguồn lực lớn và kiểm tra việc thực hiện.
Cấp tỉnh tập trung cải cách, đổi mới mạnh mẽ hơn nữa phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành; cụ thể hóa chủ trương, tổ chức không gian phát triển, điều phối nguồn lực, bảo đảm điều kiện cho cấp xã và chịu trách nhiệm về kết quả công tác.
Cấp xã là tuyến đầu của quản trị công, trực tiếp thực thi, phục vụ nhân dân, xử lý, giải quyết mọi vấn đề phát sinh từ thực tiễn cuộc sống, nhu cầu của người dân và doanh nghiệp.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ yêu cầu: “Trung ương không làm thay địa phương; cấp tỉnh không ôm giữ việc cấp xã có thể làm tốt; khi công việc của cấp xã còn khó thực thi, khi chưa bảo đảm thẩm quyền, nhân lực, tài chính, dữ liệu, công cụ và hướng dẫn thì cấp tỉnh có trách nhiệm tháo gỡ và giải quyết, không để tồn đọng. Năng lực thực thi của cấp xã, sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp là thước đo hiệu quả hoạt động của cả hệ thống”.
Tựu trung, việc phân định rõ trách nhiệm đi cùng thẩm quyền, nguồn lực để thực hiện và hiệu quả công tác chính là thước đo hiệu lực lãnh đạo, quản lý và chất lượng phục vụ nhân dân.
3. Trong bối cảnh mới, yêu cầu rất cao đặt ra là sự thống nhất cao về chủ trương phải nhanh chóng cụ thể hóa bằng hành động để đưa các quyết sách của Trung ương thành kết quả, sản phẩm cụ thể.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: “Yêu cầu hiện nay là biến tốc độ ban hành thành tốc độ thực hiện, biến quyết tâm chính trị thành chuyển biến thực chất, kết quả cụ thể. Chương trình hành động của từng ban, bộ, ngành, địa phương, cơ sở phải rõ nguồn lực, tiến độ, sản phẩm, người chịu trách nhiệm; bám sát mục tiêu chung, xuất phát từ thực tiễn, không rập khuôn, máy móc. Người lãnh đạo phải sâu sát, nắm được hơi thở, nhịp sống của địa bàn, lĩnh vực mình phụ trách; biết lắng nghe cơ sở, doanh nghiệp và nhân dân; chủ động, sáng tạo trong tổ chức thực hiện, đúng định hướng, đúng thẩm quyền, vì lợi ích chung”.
Như vậy, xuyên suốt trong cụ thể hóa từng quyết sách thành chương trình, kế hoạch hành động là phải xác định rõ nguồn lực, lộ trình, sản phẩm và trách nhiệm thực hiện. Toàn hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương quyết tâm hành động đồng bộ, thông suốt, hướng về cơ sở và nhân dân. Bởi tựu trung, mọi chủ trương, quyết sách của Đảng đều đặt lợi ích lâu dài của quốc gia - dân tộc và quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân lên trên hết, trước hết. Đúng như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: “Giá trị và sức sống của các quyết sách phải được đo bằng kết quả thực tế: Điểm nghẽn được tháo gỡ, năng lực mới được tạo lập, bộ máy vận hành thông suốt, nguồn lực được khơi thông, năng suất và sức cạnh tranh được nâng cao, đất nước an toàn hơn, nhân dân được thụ hưởng thiết thực hơn”.
(*) Không sao chép dưới mọi hình thức khi chưa có sự đồng ý bằng văn bản của Cơ quan Báo và Phát thanh, truyền hình Hà Nội.