Đảng cực hữu Đức cân nhắc chuyển hướng chính sách với EU

Sau chiến thắng tại cuộc bầu cử bang Saxony-Anhalt hồi tháng 9, AfD hiện dẫn đầu các cuộc thăm dò dư luận trên toàn quốc và đứng trước triển vọng tham gia chính phủ liên bang. Điều này làm dấy lên tranh luận trong nội bộ về cách duy trì lập trường chống giới cầm quyền, đồng thời xây dựng hình ảnh một đối tác chính trị đáng tin cậy.

Tháng trước, đồng lãnh đạo AfD Alice Weidel cùng các đồng minh thuộc nhóm Europe of Sovereign Nations (ESN) tại Nghị viện châu Âu công bố tài liệu “Thỏa thuận mới cho châu Âu”, đề xuất thay đổi cách thức hợp tác giữa các nước thành viên EU.

Theo Reuters, tài liệu không còn đặt trọng tâm vào việc Đức rời EU hoặc khu vực đồng euro. Thay vào đó, AfD đề xuất đàm phán lại các hiệp ước để hình thành một liên minh linh hoạt hơn, cho phép các quốc gia không tham gia một số chính sách chung về quốc phòng hoặc nhập cư, đồng thời siết chặt kỷ luật ngân sách.

Đề xuất cũng để ngỏ khả năng Đức tiếp tục sử dụng đồng euro. Nếu nỗ lực cải cách thất bại, AfD muốn tổ chức trưng cầu dân ý về định hướng quan hệ của Đức với châu Âu. Bà Weidel tuyên bố hướng tới một “châu Âu của các quốc gia”, nhưng không xác nhận liệu đảng còn ủng hộ việc rời EU hoặc khu vực đồng euro hay không.

AfD được thành lập năm 2013, ban đầu phản đối chính sách cứu trợ các nước mắc nợ và đồng tiền chung châu Âu, trước khi mở rộng chương trình nghị sự sang vấn đề nhập cư.

Hiện một bộ phận trong đảng cho rằng thúc đẩy thay đổi từ bên trong EU phù hợp hơn với tình hình mới. Jean-Pascal Hohm, lãnh đạo tổ chức thanh niên Generation Deutschland, nhận định lập trường cứng rắn về châu Âu có thể cản trở khả năng hợp tác với đảng Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) của Thủ tướng Friedrich Merz, vốn đang bác bỏ liên minh với AfD.

Ông Hohm cũng cảnh báo việc từ bỏ đồng euro để quay lại sử dụng các đồng tiền riêng có thể gây thiệt hại lớn cho kinh tế Đức, vốn phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu và thị trường chung châu Âu.

Sự điều chỉnh tương tự từng diễn ra tại các đảng cánh hữu ở Pháp, Italy và Áo. Đảng Tập hợp Quốc gia của Pháp đã từ bỏ mục tiêu rời đồng euro, trong khi đảng Anh em Italy của Thủ tướng Giorgia Meloni và đảng Tự do Áo lựa chọn theo đuổi mục tiêu chính trị trong khuôn khổ EU.

Tuy nhiên, quan điểm về đồng euro vẫn gây chia rẽ trong AfD. Hồi tháng 8, một đề xuất của tổ chức thanh niên đảng nhấn mạnh sự gắn kết với châu Âu đã phải rút lại do không nhận đủ sự ủng hộ tại đại hội.

Tổng hợp