Đảm bảo an toàn điện trước nguy cơ cháy nổBài cuối: Từ siết chặt quản lý đến chuyển đổi số phòng ngừa rủi ro

Với việc phát triển các tiện ích trên ứng dụng iHanoi và định hướng nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong dự báo nguy cơ mất an toàn điện, thành phố kỳ vọng xây dựng hệ thống phòng ngừa chủ động, giảm thiểu các vụ cháy nổ ngay từ khi chưa phát sinh sự cố.

Chuyển đổi số để phòng ngừa từ sớm

Trước đây, công tác quản lý an toàn điện chủ yếu dựa vào kiểm tra trực tiếp và báo cáo định kỳ, dẫn đến độ trễ trong phát hiện vi phạm. Việc triển khai ứng dụng iHanoi đã mở ra hướng tiếp cận mới khi người dân có thể phản ánh, tra cứu và nhận hướng dẫn an toàn điện ngay trên nền tảng số.

Sở Công Thương Hà Nội được giao nhiệm vụ phối hợp với các đơn vị liên quan xây dựng nội dung chuyên ngành về sử dụng điện an toàn, cảnh báo nguy cơ cháy nổ và tiêu chuẩn kỹ thuật điện để tích hợp lên hệ thống.

Ông Nguyễn Việt Đức, Trưởng phòng Quản lý năng lượng, Sở Công Thương Hà Nội cho biết, dữ liệu ngành điện là một trong những nguồn dữ liệu quan trọng nhất trong hệ sinh thái đô thị thông minh. Việc chuẩn hóa và số hóa dữ liệu này sẽ giúp thành phố theo dõi được tình trạng tiêu thụ điện, phát hiện bất thường và khoanh vùng nguy cơ mất an toàn.

Trong bối cảnh hơn 73% số vụ cháy trên địa bàn Hà Nội xuất phát từ sự cố hệ thống, thiết bị điện, yêu cầu đổi mới phương thức quản lý đang trở nên cấp thiết.

Một trong những giải pháp nổi bật được thành phố triển khai là xây dựng mini app tư vấn, hướng dẫn an toàn điện và phòng cháy chữa cháy trên nền tảng ứng dụng iHanoi. Chương trình được thực hiện theo kế hoạch phối hợp giữa Công an thành phố Hà Nội, Sở Công Thương và Tổng công ty Điện lực thành phố Hà Nội.

Người dân có thể tiếp cận các nội dung hướng dẫn về sử dụng điện an toàn, nhận cảnh báo nguy cơ cháy nổ, đăng ký tư vấn trực tuyến hoặc tra cứu các quy định pháp luật liên quan đến phòng cháy chữa cháy thông qua điện thoại thông minh.

Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, Phó Giám đốc Công an thành phố Hà Nội cho biết, việc đưa các tiện ích an toàn điện lên iHanoi là bước đi quan trọng trong chuyển đổi số công tác phòng cháy chữa cháy, giúp đưa kiến thức và cảnh báo đến từng hộ dân một cách nhanh chóng, thuận tiện và hiệu quả hơn.

Khác với các hình thức tuyên truyền truyền thống, nền tảng số cho phép cập nhật thông tin liên tục, tương tác hai chiều và cá thể hóa nội dung theo từng nhóm đối tượng. Đây được xem là giải pháp phù hợp trong bối cảnh Hà Nội có quy mô dân số lớn, mật độ dân cư cao và nhu cầu tiếp cận thông tin ngày càng đa dạng.

Ông Nguyễn Anh Tuấn, Tổng Giám đốc EVNHANOI đánh giá, việc tích hợp các dịch vụ an toàn điện trên môi trường số sẽ giúp ngành điện tăng khả năng kết nối với khách hàng, đồng thời nâng cao hiệu quả tuyên truyền, hướng dẫn sử dụng điện an toàn trong cộng đồng.

Siết quản lý song hành chuyển đổi số

Không dừng ở việc số hóa công tác tuyên truyền, Hà Nội còn định hướng nghiên cứu ứng dụng AI vào giám sát và dự báo nguy cơ mất an toàn điện.

Theo các chuyên gia công nghệ, AI có khả năng phân tích dữ liệu lớn từ hệ thống vận hành điện, thông tin tiêu thụ điện năng, dữ liệu cảm biến nhiệt, camera giám sát và các phản ánh của người dân để nhận diện sớm những dấu hiệu bất thường. Từ đó, hệ thống có thể đưa ra cảnh báo nguy cơ quá tải, chập cháy hoặc hư hỏng thiết bị trước khi xảy ra sự cố.

Ông Nguyễn Việt Đức, Trưởng phòng Quản lý năng lượng, Sở Công Thương Hà Nội cho hay, việc ứng dụng AI không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước mà còn góp phần giảm chi phí kiểm tra thủ công, tăng khả năng phát hiện nguy cơ từ sớm và nâng cao năng lực ứng phó của các cơ quan chức năng.

Song song với chuyển đổi số, thành phố tiếp tục yêu cầu các sở, ngành và đơn vị điện lực thực hiện rà soát toàn bộ hợp đồng mua bán điện; tăng cường kiểm tra các công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh có nguy cơ cháy nổ cao; kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm quy định về an toàn điện và phòng cháy chữa cháy.

Các công trình không bảo đảm điều kiện an toàn, hệ thống điện không đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật hoặc chậm khắc phục vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định. Đây được xem là giải pháp nhằm loại bỏ các nguy cơ cháy nổ từ gốc, thay vì chỉ tập trung xử lý hậu quả sau khi sự cố xảy ra.

Theo các chuyên gia về chuyển đổi số đô thị, giá trị lớn nhất của AI không nằm ở khả năng thay thế con người mà ở việc hỗ trợ cơ quan quản lý ra quyết định nhanh hơn, chính xác hơn. Khi được kết hợp với dữ liệu từ ngành điện, lực lượng công an, chính quyền cơ sở và phản ánh của người dân trên iHanoi, hệ thống có thể hình thành mạng lưới giám sát an toàn điện theo thời gian thực trên phạm vi toàn thành phố.

Trong lộ trình xây dựng đô thị thông minh, việc ứng dụng iHanoi và AI vào giám sát an toàn điện cho thấy quyết tâm của Hà Nội trong đổi mới phương thức quản lý.

Quan trọng hơn, đây là bước chuyển từ tư duy “chữa cháy” sang “phòng cháy”, từ xử lý sự cố sang dự báo và ngăn ngừa rủi ro. Khi công nghệ được khai thác hiệu quả, mỗi người dân sẽ trở thành một mắt xích trong hệ sinh thái an toàn, góp phần xây dựng Thủ đô văn minh, hiện đại và an toàn hơn trước các nguy cơ cháy nổ do điện.

Dù đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, Hà Nội vẫn xác định kiểm tra và xử lý vi phạm thực địa là trụ cột không thể thay thế. Sở Công Thương tiếp tục phối hợp với Công an thành phố và chính quyền cơ sở rà soát toàn bộ hợp đồng mua bán điện, kiểm tra các cơ sở có nguy cơ cao và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định an toàn điện. Các công trình không bảo đảm điều kiện kỹ thuật, hệ thống điện lắp đặt sai quy chuẩn hoặc không khắc phục vi phạm sẽ bị đình chỉ hoạt động theo quy định.

Có thể thấy, sự kết hợp giữa quản lý nhà nước truyền thống và nền tảng số đang tạo ra một bước tiến mới trong công tác bảo đảm an toàn điện tại Hà Nội, góp phần hình thành hệ sinh thái quản lý an toàn điện thông minh, chủ động và hiệu quả hơn.