Chuyển đổi số giáo dục Thủ đô:Từ đổi mới phương pháp giảng dạy đến kiến tạo công dân toàn cầu

Thực tiễn cho thấy, việc kết hợp giữa công nghệ hiện đại và phương pháp giáo dục tích cực không chỉ mang đến những tiết học hấp dẫn, mà còn tạo nền tảng vững chắc cho sự hình thành thế hệ công dân số Thủ đô có tri thức, bản lĩnh, năng lực hội nhập và trách nhiệm với cộng đồng.

Một tiết học, nhiều trải nghiệm

Tại lớp 1A1, Trường Tiểu học Ngô Gia Tự (phường Việt Hưng), trong tiết tiếng Việt “Câu hỏi của Sói”, cô giáo Đinh Thị Ngọc Linh đã thiết kế tiết học theo hình gameshow “The Masked Animals”. Với sự xuất hiện của một nhân vật được tạo hình từ việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI), tiết học không chỉ mang đến cho học sinh lớp 1 không khí sôi nổi, hấp dẫn và cuốn hút, mà còn tạo sự hào hứng, chủ động khám phá bài học. “Các con không chỉ tiếp thu kiến thức, mà còn phát triển kỹ năng công dân số qua việc sử dụng các thiết bị điện tử một cách an toàn như iPad, tương tác trên Classkick một cách linh hoạt. Một tiết học nhỏ nhưng với hướng tiếp cận mới đã giúp các em học sinh học tập tích cực, sáng tạo và phù hợp với học sinh trong thời đại số”, cô giáo Đinh Thị Ngọc Linh chia sẻ.

Từ thực tiễn triển khai, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Ngô Gia Tự Nguyễn Thị Hải Yến đánh giá, chuyển đổi số khi được triển khai đồng bộ, đúng hướng không chỉ giúp nâng cao chất lượng dạy học, mà còn là giải pháp lâu dài để xây dựng môi trường giáo dục hiện đại, hạnh phúc. “Trong công tác dạy học năm học vừa qua, nhà trường đã triển khai sử dụng bài giảng điện tử, kho học liệu số, video minh họa, phần mềm hỗ trợ dạy học và các nền tảng trực tuyến nhằm đổi mới phương pháp giảng dạy, tăng tính trực quan và tương tác cho học sinh. 100% giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy; nhiều giáo viên đã chủ động khai thác AI để thiết kế bài giảng, tạo video học tập, xây dựng học liệu số phục vụ dạy học”, nhà giáo Nguyễn Thị Hải Yến làm rõ thêm.

Còn tại Trường Trung học cơ sở Giảng Võ (phường Giảng Võ), từ năm học 2025-2026 đã triển khai mô hình “Lớp học số Google” với 156 học sinh và 21 giáo viên tham gia giảng dạy. Nhà trường đề xuất tiếp tục duy trì và mở rộng mô hình “Lớp học số Google” trong năm học 2026-2027.

Khâu then chốt chuyển đổi số trong giáo dục

Thực tế cho thấy, nhiều giáo viên đã tích cực đổi mới, chủ động ứng dụng công nghệ trong giảng dạy. Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận giáo viên gặp khó khăn trong việc tiếp cận các phần mềm, nền tảng số hoặc còn tâm lý e ngại thay đổi, chưa mạnh dạn áp dụng công nghệ mới vào dạy học. Do đó, theo Hiệu trưởng Trường Tiểu học Ngô Gia Tự Nguyễn Thị Hải Yến, cơ sở vật chất có thể từng bước đầu tư, hoàn thiện, còn yếu tố quyết định thành công của chuyển đổi số trong giáo dục là tư duy đổi mới và quyết tâm của đội ngũ. “Khi giáo viên nhận thức rõ chuyển đổi số là yêu cầu tất yếu, chủ động học hỏi và sẵn sàng thay đổi thì việc ứng dụng công nghệ sẽ trở nên hiệu quả hơn rất nhiều. Vì vậy, nhà trường xác định giải pháp quan trọng hàng đầu là nâng cao nhận thức, bồi dưỡng năng lực số cho cán bộ, giáo viên; phát huy vai trò nêu gương của người đứng đầu và đội ngũ đảng viên trong ứng dụng công nghệ”, nhà giáo Nguyễn Thị Hải Yến nhấn mạnh.

Cũng theo nhà giáo Nguyễn Thị Hải Yến, để công nghệ thực sự đồng hành cùng sự phát triển của học sinh Thủ đô, cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó quan trọng nhất là đặt học sinh ở vị trí trung tâm của quá trình chuyển đổi số; đồng thời giáo dục kỹ năng công dân số cho học sinh ngay từ bậc tiểu học là yêu cầu cấp thiết và quan trọng.

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền cho biết, chuẩn bị cho năm học mới 2026-2027, ngành Giáo dục Thủ đô sẽ chú trọng công tác chuyển đổi số toàn diện, lấy dữ liệu và AI làm đòn bẩy. Giáo dục Hà Nội sẽ không dừng lại ở việc ứng dụng công nghệ đơn thuần, mà tiến tới xây dựng một hệ sinh thái giáo dục số đồng bộ. Cùng với việc nâng tầm giáo dục mũi nhọn và thúc đẩy chuẩn mực giáo dục toàn diện, ngành quyết tâm thu hẹp khoảng cách chất lượng giữa các khu vực, đồng thời đẩy mạnh giáo dục STEM/STEAM, Robotics, nâng cao vị thế của tiếng Anh...