Bộ Công Thương nói gì về cơ chế hỗ trợ điện mặt trời mái nhà, biểu giá điện theo giờ?

Tại họp báo thường kỳ quý II-2026 của Bộ Công Thương, ông Bùi Quốc Hùng, Phó Cục trưởng Cục Điện lực, đã thông tin về tiến độ xây dựng cơ chế khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu.

Theo ông Hùng, Bộ Công Thương đã hoàn thiện dự thảo Quyết định về chính sách khuyến khích điện mặt trời mái nhà và trình Chính phủ xem xét. Tuy nhiên, trong quá trình lấy ý kiến các bộ, ngành liên quan, vẫn còn một số vấn đề chưa thống nhất, chủ yếu liên quan đến nguồn lực hỗ trợ.

Theo dự thảo, một phần ngân sách nhà nước được sử dụng để hỗ trợ chi phí đầu tư ban đầu cho người dân, đồng thời được vay vốn ưu đãi đầu tư điện mặt trời tự sản tự tiêu. Tuy nhiên, Bộ Tài chính cho rằng hiện chưa có nguồn ngân sách phù hợp để bố trí cho chương trình này.

Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước cũng đang tiếp tục nghiên cứu phương án triển khai các gói tín dụng ưu đãi, trong đó còn ý kiến khác nhau về việc lựa chọn đơn vị thực hiện giải ngân là hệ thống ngân hàng thương mại hay Ngân hàng Chính sách xã hội.

Liên quan đến đề xuất của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) về việc đầu tư bổ sung 1.700 MW hệ thống lưu trữ năng lượng bằng pin (BESS), đại diện Cục Điện lực cho biết mục tiêu này phù hợp với định hướng phát triển dài hạn của ngành điện.

Theo Quy hoạch điện VIII, đến năm 2030, tổng quy mô hệ thống lưu trữ năng lượng của cả nước cần đạt từ 10.000 MW đến 16.000 MW nhằm bảo đảm vận hành an toàn hệ thống điện trong bối cảnh tỷ trọng năng lượng tái tạo ngày càng tăng.

Hiện Bộ Công Thương đã phân bổ chỉ tiêu công suất lưu trữ cho các địa phương và EVN. Hiện Tổng công ty Điện lực Miền Bắc và Tổng công ty Điện lực Hà Nội đang xây dựng hệ thống lưu trữ này.

Miền Bắc liên tục ghi nhận mức phụ tải tăng mạnh trong các đợt nắng nóng cao điểm. Công suất cực đại gần đây đã vượt mốc 30.000 MW, trong khi nguồn điện tại chỗ vẫn còn hạn chế. Vì vậy, hệ thống BESS sẽ được ưu tiên đầu tư tại khu vực phía Bắc nhằm hỗ trợ vận hành hệ thống điện an toàn và ổn định hơn.

Theo ông Hùng, trong tương lai, hệ thống lưu trữ năng lượng sẽ được xem xét như một loại hình dịch vụ phụ trợ của hệ thống điện. Đồng thời, đối với các dự án điện mặt trời tập trung, việc trang bị hệ thống lưu trữ cũng sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc, với quy mô tối thiểu bằng 10% công suất dự án và thời gian lưu trữ tối thiểu 2 giờ.

Một nội dung được nhiều cơ quan báo chí quan tâm là khả năng áp dụng biểu giá điện theo giờ đối với khách hàng sinh hoạt.

Bộ Công Thương đang nghiên cứu phương án áp dụng biểu giá điện theo thời gian sử dụng (cao điểm - thấp điểm) đối với nhóm khách hàng sinh hoạt có đột biến, như sử dụng công suất lớn, có thiết bị sử dụng điện cao, để khuyến khích chuyển đổi sang giờ thấp điểm.

Cơ quan quản lý sẽ đánh giá kỹ tác động xã hội trước khi quyết định thời điểm đưa vào áp dụng, bởi khách hàng sử dụng điện sinh hoạt hiện là nhóm khách hàng tiêu thụ điện lớn thứ hai toàn hệ thống.