Cơ quan thuế hướng dẫn cách xử lý khi cá nhân có nhiều mã số thuế

Tuệ Lâm 25/06/2025 22:26

Theo quy định của pháp luật thuế hiện hành, mỗi cá nhân chỉ được cấp một mã số thuế duy nhất để sử dụng suốt đời, kể cả khi thay đổi nơi làm việc, địa chỉ cư trú hay ngành nghề kinh doanh. Tuy nhiên, trong thực tế vẫn xảy ra trường hợp một người có nhiều mã số thuế cá nhân, do lỗi khi kê khai hoặc hệ thống dữ liệu chưa đồng bộ.

Trong hai ngày 25 và 26/6, Cục Thuế (Bộ Tài chính) tổ chức hội nghị trực tuyến tập huấn, hướng dẫn nghiệp vụ và hệ thống công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu sử dụng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế và triển khai công tác quản lý thuế theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Tại hội nghị, các Chi cục Thuế khu vực đã nêu các vướng mắc trong quá trình thực hiện việc chuyển đổi số định danh cá nhân thay cho mã số thuế cá nhân.

Cách xử lý khi một người có nhiều mã số thuế đã được chuẩn hóa

Tại hội nghị, bà Nguyễn Thị Thu - Trưởng ban Nghiệp vụ, Cục Thuế đã giải đáp các thắc mắc, phản hồi nhiều tình huống do cán bộ thuế các chi cục khu vực nêu lên, liên quan đến công tác chuẩn hóa mã số thuế cá nhân.

Một trong những tình huống phổ biến là: Một người có nhiều mã số thuế nhưng tất cả đã được chuẩn hóa và gắn với số định danh cá nhân.

Theo bà Thu, trong trường hợp này, hệ thống thuế vẫn tiếp tục theo dõi nghĩa vụ thuế tương ứng với từng mã số như trước đây. Tuy nhiên, về bản chất, toàn bộ dữ liệu đã được xác định là của một người duy nhất, thông qua số định danh cá nhân.

Cơ quan thuế hướng dẫn cách xử lý khi cá nhân có nhiều mã số thuế
Quang cảnh hội nghị.

Đối với các nghĩa vụ thuế mới phát sinh sau thời điểm chuẩn hóa, bà Thu cho biết: “Cơ quan thuế sẽ hướng dẫn người nộp thuế thực hiện khai và nộp theo một mã duy nhất. Việc này nhằm đảm bảo tính thống nhất, tránh phát sinh dữ liệu phân tán hoặc bất cập trong tra cứu, xác minh thông tin”.

Hiện nay, hệ thống quản lý thuế đã được nâng cấp để nhận diện số định danh cá nhân là căn cứ pháp lý duy nhất xác định danh tính người nộp thuế.

Bà Thu khẳng định, trong quá trình chuyển đổi, người nộp thuế sẽ không bị ảnh hưởng đến quyền lợi. Nghĩa vụ thuế vẫn được cơ quan thuế theo dõi đầy đủ. Việc hợp nhất dữ liệu không làm mất đi lịch sử kê khai hay các khoản nộp trước đây, mà ngược lại, giúp cả người nộp thuế và cơ quan thuế dễ dàng truy xuất, đối chiếu và xử lý các thủ tục phát sinh một cách thuận lợi, chính xác hơn.

Cách xử lý khi một người có hai mã số thuế, chỉ một mã đã chuẩn hóa

Giải đáp cụ thể về trường hợp một người nộp thuế có hai mã số, trong đó chỉ một mã đã được chuẩn hóa theo cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, bà Thu cho biết, trong trường hợp này, hệ thống vẫn đang ghi nhận và xử lý hai mã số thuế như hai người nộp thuế riêng biệt, do chưa đủ căn cứ pháp lý để xác nhận hai mã là của cùng một cá nhân. Mã số thuế đã được chuẩn hóa sẽ gắn với số định danh cá nhân, còn mã chưa chuẩn hóa vẫn được theo dõi nghĩa vụ thuế bình thường, nhưng ở trạng thái tạm gọi là “số 10” - tức chưa đồng bộ.

“Chúng ta phải xác định rõ, trạng thái số 10 không có nghĩa là bị vô hiệu hóa, mà là trạng thái tạm thời chờ chuẩn hóa. Nghĩa vụ thuế vẫn được theo dõi, vẫn phát sinh, nhưng sẽ tiếp tục được xử lý trong tiến trình hợp nhất dữ liệu”, bà Thu nhấn mạnh.

Cơ quan thuế hướng dẫn cách xử lý khi cá nhân có nhiều mã số thuế
Các Chi cục thuế khu vực tại các điểm cầu phát biểu tại Hội nghị.

Hiện Cục Thuế đang triển khai kế hoạch rà soát sâu, phối hợp với các đơn vị công nghệ thông tin để đối chiếu, xác thực thông tin giữa hệ thống thuế và cơ sở dữ liệu quốc gia. Sau khi xác nhận đầy đủ, hai mã số sẽ được hợp nhất về một, và toàn bộ lịch sử nghĩa vụ thuế sẽ được gắn với số định danh cá nhân duy nhất.

Bà Thu cũng lưu ý, việc quản lý hai mã số trong giai đoạn tạm thời không ảnh hưởng đến quyền lợi hay nghĩa vụ của người nộp thuế. Tuy nhiên, các đơn vị thuế địa phương cần nắm chắc tình huống này để hướng dẫn người dân kê khai chính xác và tránh nhầm lẫn khi thực hiện các thủ tục thuế.

Cách xử lý khi một người có nhiều mã số thuế chưa xác định được trùng khớp

Trong quá trình chuẩn hóa mã số thuế cá nhân, thực tế phát sinh không ít trường hợp có từ hai mã trở lên nhưng chưa có căn cứ xác minh đầy đủ để kết luận là của cùng một người. “Đây là nhóm đặc biệt, khi dữ liệu thuế và dữ liệu quốc gia về dân cư chưa khớp. Có thể người nộp thuế kê khai sai ngày sinh, số giấy tờ, hoặc thiếu thông tin pháp lý gốc. Với những mã như vậy, hệ thống sẽ đưa về trạng thái "số 10" - trạng thái tạm thời chờ chuẩn hóa”, bà Thu giải thích.

Cơ quan thuế hướng dẫn cách xử lý khi cá nhân có nhiều mã số thuế
Từ 1/7 sẽ dùng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế.

Dù ở trạng thái “số 10”, nghĩa vụ thuế vẫn được theo dõi bình thường như với các mã số thuế đang hoạt động. Cơ quan thuế không vô hiệu hóa mã, cũng không chấm dứt việc ghi nhận nghĩa vụ phát sinh. Tuy nhiên, các mã này chưa được xác nhận là trùng nhau nên không thể hợp nhất dữ liệu.

“Khi hoàn tất xác thực, các mã được xác định là của cùng một người sẽ được hợp nhất về một mã duy nhất gắn với số định danh cá nhân. Tuy nhiên, chúng tôi chưa thể đưa ra thời hạn kết thúc xử lý trạng thái số 10, vì việc này phụ thuộc vào quá trình chuẩn hóa thông tin gốc”, bà Thu nhấn mạnh.

Cán bộ thuế các cấp được yêu cầu theo dõi sát các trường hợp đang ở trạng thái số 10, thường xuyên cập nhật kết quả chuẩn hóa và hỗ trợ người nộp thuế bổ sung thông tin cần thiết để đẩy nhanh quá trình xác nhận trùng khớp.

Phát biểu tại hội nghị, ông Mai Sơn - Phó Cục trưởng Cục Thuế cho biết, từ ngày 1/7 sử dụng số định danh cá nhân làm mã số thuế.

Cụ thể ông Mai Sơn nói, theo quy định, từ ngày 1/7 tất cả hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, người làm công ăn lương, người phụ thuộc... sẽ dùng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế. Một người chỉ có một mã số thuế duy nhất, chính là số định danh cá nhân.

“Việc sử dụng số định danh cá nhân làm mã số thuế sẽ tạo thuận lợi hơn cho người nộp thuế. Người nộp thuế chỉ cần khai số định danh mà không cần ghi nhớ mã số thuế riêng khi kê khai, tra cứu, nộp thuế… Như vậy, các giao dịch này sẽ nhanh chóng và thuận tiện hơn rất nhiều.

Còn đối với ngành thuế, đây là bước tiến quan trọng kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia dân cư để giúp cơ quan thuế có giải pháp căn cơ thúc đẩy Chính phủ điện tử và chuyển đổi số trong ngành thuế”, ông Mai Sơn cho hay.