Góp ý hoàn thiện Dự thảo Luật Trí tuệ nhân tạo

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển mạnh mẽ trên toàn cầu, mở ra bước đột phá trong năng suất lao động, năng lực cạnh tranh quốc gia, đồng thời góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và đổi mới trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội. Nhằm tạo hành lang pháp lý vững chắc cho việc phát triển và ứng dụng AI tại Việt Nam, Bộ Khoa học và Công nghệ đã chủ trì xây dựng Dự thảo Luật Trí tuệ nhân tạo, dự kiến trình Quốc hội cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 10 (tháng 10/2025).

Phát biểu tại hội thảo, ông Trần Văn Khải, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội, nhấn mạnh: Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo không chỉ mang lại cơ hội to lớn mà còn đặt ra nhiều thách thức về pháp lý, quản trị và đạo đức. Vì vậy, việc ban hành Luật Trí tuệ nhân tạo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là đạo luật đầu tiên của Việt Nam về lĩnh vực này, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững và có kiểm soát.

Theo ông Khải, một số nội dung trọng tâm cần được quan tâm gồm: Nguyên tắc phát triển trí tuệ nhân tạo, chính sách của Nhà nước về lĩnh vực này, phân loại cấp độ rủi ro, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox), quy định về an ninh dữ liệu, bảo vệ thông tin cá nhân và phát triển hạ tầng kỹ thuật phục vụ AI…

Ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký kiêm Trưởng Ban Pháp chế VCCI, cho rằng đây là đạo luật nền tảng, đặt viên gạch đầu tiên cho việc hình thành hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo tại Việt Nam. Để luật thực sự đi vào cuộc sống, cần bảo đảm tính linh hoạt trong khung khổ pháp lý, tránh những quy định quá cứng nhắc có thể kìm hãm đổi mới và sáng tạo.

Theo tìm hiểu, một trong những điểm đáng chú ý của dự thảo là cơ chế quản lý đối với hệ thống trí tuệ nhân tạo có rủi ro cao. Cụ thể, trước khi đưa ra thị trường hoặc khi có thay đổi đáng kể trong quá trình vận hành, hệ thống AI rủi ro cao phải được phân loại và đánh giá sự phù hợp ban đầu theo quy định, đồng thời chịu sự thanh tra, kiểm tra của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền.

Việc đánh giá sự phù hợp được thực hiện theo hai hình thức: Xác nhận trước khi đưa ra thị trường (Tổ chức được chỉ định hoặc thừa nhận sẽ đánh giá và cấp chứng nhận sự phù hợp) và giám sát trong quá trình sử dụng (Nhà cung cấp tự đánh giá, lập tuyên bố sự phù hợp và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính trung thực, chính xác của kết quả).

Hội thảo là diễn đàn quan trọng để các cơ quan quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp cùng trao đổi, đóng góp ý kiến, nhằm hoàn thiện dự thảo luật, hướng tới xây dựng một môi trường pháp lý thúc đẩy sáng tạo, bảo đảm an toàn và phát triển bền vững cho trí tuệ nhân tạo tại Việt Nam.