Quy định mới nhất về tổ chức hệ thống khuyến nông các cấp

Theo quy định, khuyến nông là hoạt động chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, truyền bá kiến thức, cung cấp thông tin và đào tạo nghề cho nông dân trong các lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp. Mục tiêu của công tác này là nâng cao năng lực sản xuất, kinh doanh nông nghiệp, bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu và góp phần thúc đẩy phát triển nông thôn.

Hệ thống khuyến nông công lập được tổ chức theo hai cấp gồm: Trung tâm Khuyến nông cấp tỉnh và đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện công tác khuyến nông cấp xã. Trung tâm Khuyến nông cấp tỉnh là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường, có chức năng tổ chức thực hiện các hoạt động khuyến nông trên địa bàn, đồng thời hướng dẫn, điều phối, đôn đốc và kiểm tra công tác khuyến nông tại cơ sở. Trung tâm có tư cách pháp nhân, con dấu riêng và được mở tài khoản theo quy định, đảm bảo điều kiện hoạt động độc lập và chủ động về tài chính trong khuôn khổ pháp luật.

Thông tư nêu rõ, Trung tâm Khuyến nông cấp tỉnh có nhiệm vụ đề xuất xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, cơ chế chính sách, định mức kinh tế - kỹ thuật về khuyến nông; xây dựng và triển khai các chương trình, đề án, dự án, kế hoạch khuyến nông địa phương sau khi được phê duyệt. Ngoài ra, Trung tâm còn tổ chức đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng, thông tin tuyên truyền, hội nghị, hội thảo, hội thi, hội chợ nhằm nâng cao năng lực cho đội ngũ khuyến nông viên, cộng tác viên và người nông dân. Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là xây dựng mô hình trình diễn, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, hỗ trợ phát triển vùng nguyên liệu đạt chuẩn, góp phần nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm nông nghiệp địa phương.

Trung tâm cũng có trách nhiệm phối hợp quản lý, kiểm tra, đánh giá hiệu quả hoạt động khuyến nông trên toàn tỉnh; tham gia nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và thực hiện các chương trình, đề án phát triển nông nghiệp, nông thôn, phòng chống thiên tai, dịch bệnh. Việc cung cấp dịch vụ sự nghiệp công, tư vấn, hợp tác quốc tế và công tư trong lĩnh vực khuyến nông được thực hiện theo quy định pháp luật, đảm bảo tính linh hoạt và hiệu quả.

Cơ cấu tổ chức của Trung tâm Khuyến nông cấp tỉnh gồm các phòng chuyên môn, nghiệp vụ và tổ chức kỹ thuật chuyên ngành. Căn cứ yêu cầu thực tế, Sở Nông nghiệp và Môi trường trình Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định cụ thể chức năng, nhiệm vụ và tổ chức của Trung tâm cho phù hợp với điều kiện từng địa phương.

Đối với cấp xã, đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện công tác khuyến nông được giao nhiệm vụ cung ứng dịch vụ công cơ bản, thiết yếu, hỗ trợ trực tiếp cho nông dân. Các đơn vị này có vai trò xây dựng và triển khai kế hoạch hỗ trợ nông dân phát triển sản xuất, xây dựng nông thôn mới, phát triển cộng đồng, du lịch nông thôn và chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP), góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của người dân và bảo vệ môi trường tại địa phương.

Khuyến nông cấp xã còn đảm nhận việc thông tin, tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước; tổ chức bồi dưỡng, tập huấn, đào tạo nghề cho nông dân; khuyến khích hình thành các nhóm nông dân khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo trong sản xuất. Hoạt động này cũng bao gồm việc xây dựng mô hình trình diễn, chuyển giao công nghệ, xúc tiến thị trường, tư vấn tiêu thụ sản phẩm, góp phần hình thành các vùng sản xuất tập trung đạt chuẩn.

Đồng thời, đơn vị khuyến nông cấp xã có nhiệm vụ theo dõi tình hình thiên tai, dịch bệnh, tham gia phòng chống và khắc phục hậu quả, bảo vệ môi trường tại địa phương. Hội đồng nhân dân cấp xã sẽ quyết định số lượng viên chức khuyến nông phù hợp với quy mô sản xuất, điều kiện cụ thể của địa phương và chỉ tiêu biên chế được giao. Việc tuyển dụng, sử dụng và quản lý viên chức được thực hiện theo vị trí việc làm và quy định pháp luật hiện hành.

Việc ban hành Thông tư 60/2025/TT-BNNMT được đánh giá là bước kiện toàn quan trọng trong hệ thống khuyến nông Việt Nam. Văn bản này không chỉ làm rõ trách nhiệm giữa các cấp quản lý mà còn tạo hành lang pháp lý thống nhất để các địa phương chủ động sắp xếp tổ chức, nâng cao năng lực phục vụ nông dân, thúc đẩy chuyển đổi số và phát triển nông nghiệp bền vững.

P.T