Đề xuất cơ chế tài chính mới cho đào tạo nhân lực điện hạt nhân

19/11/2025 06:36

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến cho dự thảo Thông tư quy định chế độ tài chính và mức chi đối với giảng viên, sinh viên, người học và cán bộ quản lý tham gia các chương trình đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực trong lĩnh vực điện hạt nhân, triển khai theo Nghị định mới thay thế Nghị định 124/2013/NĐ-CP. Dự thảo đưa ra hệ thống ưu đãi nhiều hơn, bao phủ từ đào tạo trong nước đến nước ngoài, nhằm hình thành đội ngũ chuyên môn chất lượng cao phục vụ cho kế hoạch phát triển điện hạt nhân trong tương lai.

Nhiều ưu đãi cho giảng viên và người học trong nước

Theo dự thảo, giảng viên trực tiếp giảng dạy các chuyên ngành điện hạt nhân được hưởng mức hỗ trợ đáng kể. Cụ thể, giảng viên là tác giả đứng đầu hoặc tác giả liên hệ của một bài báo khoa học thuộc lĩnh vực điện hạt nhân, đăng trên các tạp chí quốc tế uy tín theo quy định của Bộ Khoa học và Công nghệ, sẽ được hỗ trợ 50 triệu đồng.

Ngoài ra, giảng viên được ưu tiên cử tham gia các khóa thực tập, bồi dưỡng ngắn hạn trong và ngoài nước tối đa hai lần mỗi năm, với toàn bộ chi phí do ngân sách nhà nước bảo đảm. Các mức chi đối với hoạt động đào tạo, công tác phí trong nước hoặc nước ngoài đều áp dụng theo quy định tài chính hiện hành dành cho cán bộ, công chức.

Dự thảo cũng dành ưu đãi lớn cho sinh viên cao đẳng, đại học, học viên cao học và nghiên cứu sinh theo học các chuyên ngành điện hạt nhân trong nước, với điều kiện có cam kết làm việc tại nhà máy điện hạt nhân sau khi tốt nghiệp.

Sinh viên sẽ được miễn học phí và được ở ký túc xá miễn phí, được cấp giáo trình chuyên ngành và nhận học bổng 5,5 triệu đồng mỗi tháng trong tối đa 3-5 năm tùy bậc đào tạo. Những sinh viên đạt học lực giỏi vào năm cuối còn được ưu tiên cử đi thực tập ngắn hạn trong nước hoặc nước ngoài, với kinh phí thực tập do ngân sách chi trả.

Ảnh minh họa.

Đối với học viên cao học và nghiên cứu sinh, dự thảo quy định miễn học phí, miễn chi phí ký túc xá và cấp học bổng hằng tháng lần lượt 7,4 triệu đồng và 8,4 triệu đồng trong toàn bộ thời gian đào tạo theo chuẩn (tối đa 2 năm với thạc sĩ, 4 năm với tiến sĩ). Người học còn được hỗ trợ 30 triệu đồng nếu có bài báo khoa học quốc tế liên quan luận văn, luận án. Ngoài ra, họ được xem xét cử tham dự hội thảo trong và ngoài nước một lần trong khóa học, và có thể được cử đi thực tập ngắn hạn vào giai đoạn cuối chương trình đào tạo.

Dự thảo cũng đề cập nhóm sinh viên đại học trong nước theo học các ngành liên quan đến vận hành nhà máy điện hạt nhân. Nhóm này được miễn học phí, được ưu tiên bố trí chỗ ở ký túc xá và hưởng học bổng 3 triệu đồng mỗi tháng trong thời gian đào tạo.

Hỗ trợ nhiều hơn cho đào tạo ở nước ngoài và cán bộ quản lý

Các chương trình đào tạo nhân lực điện hạt nhân ở nước ngoài được thiết kế với mức ưu đãi cao hơn. Đối với sinh viên đại học có cam kết làm việc tại nhà máy điện hạt nhân, dự thảo đề xuất cho phép cấp hai vé máy bay khứ hồi hạng phổ thông trong toàn khóa học; hỗ trợ lệ phí hộ chiếu, visa, phí sân bay và chi phí di chuyển từ sân bay đến nơi đào tạo; đồng thời mua bảo hiểm y tế tối thiểu theo yêu cầu nước sở tại. Sinh hoạt phí mỗi tháng được cấp bằng 1,5 lần mức cao nhất hiện áp dụng cho sinh viên Việt Nam theo các đề án đào tạo của Chính phủ.

Với học viên cao học và nghiên cứu sinh đào tạo ở nước ngoài, Bộ Tài chính đề xuất cơ chế hỗ trợ tương tự nhưng mức sinh hoạt phí cao hơn, bằng 2 lần mức sinh hoạt phí cao nhất đang áp dụng. Các khoản phí hộ chiếu, visa, bảo hiểm và di chuyển đều do ngân sách nhà nước thanh toán. Người học được cấp hai vé máy bay khứ hồi trong toàn bộ thời gian đào tạo, đáp ứng nhu cầu về nước theo kế hoạch.

Dự thảo cũng bổ sung quy định về ưu đãi đối với cán bộ quản lý tham gia các khóa đào tạo hoặc bồi dưỡng ngắn hạn trong lĩnh vực điện hạt nhân. Mỗi cán bộ được cử tham gia không quá hai lần mỗi năm, mỗi lần không quá 15 ngày. Tất cả các chi phí liên quan đều do ngân sách bảo đảm, đồng thời thực hiện theo các quy định tài chính hiện hành về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ và chế độ công tác phí trong nước hoặc nước ngoài.

Dự thảo Thông tư của Bộ Tài chính được đánh giá là bước hoàn thiện cơ chế tài chính nhằm thu hút, xây dựng đội ngũ chuyên gia điện hạt nhân đủ năng lực, phù hợp với nhu cầu chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành năng lượng nguyên tử của Việt Nam trong giai đoạn tới. Bộ Tài chính đang tiếp tục lấy ý kiến góp ý trước khi hoàn thiện và ban hành chính thức.

P.T