Ấn Độ cân nhắc nới vùng đệm an toàn để mở rộng điện hạt nhân

Hiện tất cả lò phản ứng hạt nhân tại Ấn Độ đều có vùng đệm tối thiểu khoảng 1 km xung quanh nhà máy. Đây là khu vực cấm hoạt động dân cư và kinh tế nhằm giảm thiểu rủi ro phóng xạ.

Theo các nguồn tin chính phủ, Hội đồng Điều hành Năng lượng Nguyên tử và Bộ Năng lượng Nguyên tử Ấn Độ đã chấp thuận về nguyên tắc kế hoạch thu hẹp vùng đệm. Động thái này có thể mở đường cho việc tăng công suất các tổ hợp điện hạt nhân thêm 2 đến 3 lần tại cùng một địa điểm.

Những thay đổi dự kiến sẽ được đưa vào bộ quy định mới trong thời gian tới, sau khi New Delhi mở cửa lĩnh vực điện hạt nhân cho nhà đầu tư tư nhân và nước ngoài từ năm 2025.

Ấn Độ hiện đặt mục tiêu nâng công suất điện hạt nhân lên 100 gigawatt vào năm 2047, từ khoảng 8 gigawatt hiện nay, như một phần trong chiến lược chuyển đổi năng lượng sạch và giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.

Việc thu hẹp vùng cấm sẽ cho phép xây dựng các tổ hợp điện hạt nhân lớn hơn trên cùng diện tích đất. Theo tính toán của giới chức Ấn Độ, một tổ hợp gồm 10 lò phản ứng, mỗi lò công suất 700 megawatt, có thể được triển khai trên diện tích khoảng 700 hecta.

Ngoài ra, các lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR) cũng có thể được đặt trong các khu công nghiệp để phục vụ nhu cầu điện nội bộ. Những thay đổi này đồng thời cho phép các nhà máy hiện hữu bổ sung thêm lò phản ứng mới bằng cách tận dụng cơ sở hạ tầng sẵn có.

Theo ba quan chức Ấn Độ đề nghị giấu tên, việc thu hẹp vùng đệm được xem là khả thi nhờ công nghệ lò phản ứng hiện đại ngày càng an toàn hơn, phù hợp với tiêu chuẩn đang áp dụng tại các cường quốc hạt nhân như Mỹ và Pháp.

Tuy nhiên, kế hoạch này có nguy cơ vấp phải phản ứng mạnh từ công chúng và phe đối lập.

Dù chưa từng xảy ra sự cố hạt nhân nghiêm trọng, điện hạt nhân tại Ấn Độ từ lâu vẫn gắn liền với lo ngại về phóng xạ trong tâm lý nhiều người dân. Với họ, các vùng cấm quanh nhà máy được xem là lớp bảo vệ quan trọng nhằm giữ rủi ro ở mức thấp nhất.

Lãnh đạo các đảng đối lập cảnh báo việc thu hẹp vùng đệm có thể làm suy yếu các tiêu chuẩn an toàn hạt nhân, đặc biệt trong bối cảnh khu vực tư nhân bắt đầu tham gia sâu hơn vào lĩnh vực này.

Những lo ngại tập trung vào trách nhiệm pháp lý, vị trí xây dựng lò phản ứng và mức độ giám sát độc lập đối với các dự án điện hạt nhân trong tương lai.

Tham vọng mở rộng điện hạt nhân của Ấn Độ giờ không chỉ là bài toán năng lượng, mà còn là phép thử đối với niềm tin của công chúng vào mức độ an toàn của ngành công nghiệp hạt nhân nước này.

(Theo Reuters)