Quỹ bình ổn giá xăng của Nhật Bản chỉ còn cầm cự được 2 tháng

Ước tính của chính phủ Nhật Bản cho thấy, các khoản trợ giá nhằm kìm giá xăng và nhiên liệu khác có thể tiêu tốn khoảng 500 tỷ yen (khoảng 3,13 tỷ USD)/tháng – tăng mạnh so với mức khoảng 300 tỷ yên (khoảng 1,88 tỷ USD) trước đó – do giá dầu thô tăng cao bởi căng thẳng tại Trung Đông.

Như vậy, dù quỹ bình ổn giá hiện còn hơn 1.000 tỷ yên (khoảng 6,26 tỷ USD), nhưng nếu chi tiêu duy trì ở mức trên, quỹ có thể cạn trong khoảng hai tháng.

Trước đó, khi giá xăng dầu tăng, chính phủ Nhật Bản từ ngày 19-3 đã bắt đầu trợ giá để giữ giá xăng bán lẻ trung bình toàn quốc ở mức khoảng 170 yên (khoảng 1 USD) mỗi lít.

Để đáp ứng chi phí tăng dần, chính phủ Nhật Bản đã tăng quy mô quỹ bình ổn từ khoảng 280 tỷ yên (khoảng 1,75 tỷ USD) lên hơn 1.000 tỷ yên vào cuối tháng 3, bằng cách bổ sung thêm 800 tỷ yên (khoảng 5 tỷ USD) từ nguồn dự phòng ngân sách năm tài khóa 2025.

Ban đầu, Tokyo ước tính chi khoảng 300 tỷ yên mỗi tháng cho chương trình này, nhưng mức chi đã tăng lên do tình hình bất ổn kéo dài tại Trung Đông và giá dầu thô tiếp tục leo thang.

Mức trợ giá xăng ban đầu là 30,2 yên mỗi lít trong tuần từ ngày 19 đến 25-3 và được điều chỉnh hàng tuần.

Trong tuần từ 26-3 đến 1-4, mức trợ giá là 48,1 yên, và từ ngày 2-4 trở đi là 49,8 yên mỗi lít.

Nếu mức trợ giá duy trì quanh 50 yên, quỹ sẽ cần khoảng 500 tỷ yen mỗi tháng.

Chính phủ Nhật Bản hiện dành 1.000 tỷ yen trong dự thảo ngân sách năm tài khóa 2026 làm nguồn dự phòng. Tuy nhiên, do khoản dự phòng này còn phục vụ cho các tình huống khẩn cấp như thiên tai, nên khó có thể sử dụng toàn bộ cho việc trợ giá xăng.

Nhật Bản là một trong những quốc gia phụ thuộc lớn nhất vào nguồn cung năng lượng nhập khẩu, đặc biệt là xăng dầu, do hầu như không có trữ lượng dầu mỏ trong nước. Phần lớn dầu thô của Nhật Bản đến từ khu vực Trung Đông, chiếm khoảng 90% tổng lượng nhập khẩu.

Sự phụ thuộc cao vào khu vực này khiến Nhật Bản đặc biệt nhạy cảm với các biến động địa chính trị, nhất là tại Eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển huyết mạch của dầu mỏ toàn cầu. Bất kỳ gián đoạn nào tại khu vực này đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung và giá năng lượng trong nước.

(theo Kyodo, Japan Times, Mainichi)