Phát hiện sán dây dài gần 1m trong đại tràng người đàn ông hay ăn đồ tái

Trường hợp này một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về nguy cơ mắc bệnh ký sinh trùng từ thói quen ăn đồ sống, đồ tái còn khá phổ biến trong cộng đồng.

Bệnh nhân là anh H.V.C (35 tuổi, trú tại tỉnh Lào Cai), đến khám trong tình trạng bụng thường xuyên sôi, cảm giác khó chịu rõ rệt, nhất là khi đói. Đáng chú ý, trong khoảng hai tuần trước khi nhập viện, dù sinh hoạt và ăn uống không thay đổi, bệnh nhân vẫn bị sụt cân bất thường khoảng 2kg. Trong quá trình đi ngoài, anh C. nhiều lần phát hiện các đoạn màu trắng ngà giống sợi phở, có hiện tượng ngọ nguậy, một số đoạn dài tới 30cm và có khả năng tự di chuyển.

Qua khai thác tiền sử, các bác sĩ ghi nhận bệnh nhân có thói quen sử dụng thịt bò, thịt trâu, thịt lợn tái, rau sống, tiết canh và các món từ lòng lợn – những yếu tố làm gia tăng nguy cơ nhiễm ký sinh trùng đường ruột. Trên cơ sở thăm khám lâm sàng và các dấu hiệu nghi ngờ, bệnh nhân được chỉ định nội soi đại tràng.

Kết quả nội soi tại Trung tâm Nội soi tiêu hóa và Thăm dò chức năng cho thấy một đoạn sán màu trắng ngà, dài hơn 80cm, đang di chuyển trong lòng đại tràng. Với kích thước lớn như vậy, các bác sĩ nhận định bệnh nhân đã nhiễm sán từ khá lâu nhưng không có biểu hiện rõ ràng, sán ký sinh âm thầm trong đường tiêu hóa trước khi gây ra các triệu chứng.

PGS.TS Lê Trần Anh, chuyên gia Nấm và Ký sinh trùng, cho biết mẫu bệnh phẩm thu được là đoạn thân sán nên chưa thể xác định chính xác loài. Tuy nhiên, dựa trên tiền sử nhiều lần đi ngoài ra các đốt sán, các bác sĩ nghi ngờ bệnh nhân nhiễm sán dây lợn.

Theo PGS.TS Lê Trần Anh, sán dây lợn là một loại ký sinh trùng đường ruột thuộc nhóm sán dây. Tại Việt Nam, tỷ lệ nhiễm sán dây lợn thấp hơn sán dây bò, song mức độ nguy hiểm lại cao hơn. Nguyên nhân chủ yếu do người bệnh ăn phải ấu trùng sán có trong thịt lợn chưa được nấu chín kỹ. Thói quen ăn đồ sống, đồ tái chính là điều kiện thuận lợi để sán xâm nhập và phát triển trong cơ thể.

Người là vật chủ chính của sán dây lợn, trong khi lợn đóng vai trò vật chủ trung gian. Lợn bị nhiễm bệnh khi ăn phải trứng sán trong môi trường ô nhiễm. Sau khi xâm nhập, ấu trùng theo đường máu đến các cơ quan, cư trú tại mô liên kết hoặc cơ, tạo thành các nang ấu trùng (gạo lợn). Khi con người ăn phải thịt lợn chứa nang ấu trùng chưa được nấu chín, ấu trùng sẽ bám vào niêm mạc ruột non và phát triển thành sán trưởng thành, có thể dài tới 7 mét. Người bệnh có thể gặp các triệu chứng như đau bụng, rối loạn tiêu hóa, sụt cân, cảm giác bứt rứt khó chịu, hoặc phát hiện các đốt sán tự rụng theo phân.

Đáng lo ngại hơn, con người còn có thể mắc bệnh ấu trùng sán dây lợn khi nuốt phải trứng sán từ ngoại cảnh hoặc do tự nhiễm. Khi đó, ấu trùng có thể di chuyển đến não, mắt, cơ… tạo nang, gây ra các triệu chứng nguy hiểm như đau đầu kéo dài, co giật, liệt, rối loạn ý thức và có thể đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời.

Các chuyên gia khuyến cáo người dân tuyệt đối không sử dụng thịt lợn ốm, thịt chưa được kiểm soát thú y; thực hiện nghiêm nguyên tắc “ăn chín, uống sôi”, không ăn thịt lợn tái, nem chua sống, tiết canh hay rau sống không đảm bảo vệ sinh. Ấu trùng sán chỉ bị tiêu diệt khi được nấu ở nhiệt độ từ 75 độ C trong ít nhất 5 phút hoặc đun sôi trên 2 phút. Đối với người chăn nuôi, cần quản lý tốt việc chăn thả, xử lý phân hợp vệ sinh và tuân thủ các biện pháp phòng bệnh nhằm hạn chế nguy cơ lây nhiễm trong cộng đồng