Bao giờ người dân vùng thoát lũ sông Đáy được an cư?

Nhà cửa xuống cấp, chật chội, nhiều căn đã hư hỏng nghiêm trọng nhưng không được phép xây mới hay sửa chữa đúng nghĩa. Điều khiến người dân băn khoăn là dù đất có giấy chứng nhận quyền sử dụng, họ vẫn không được xây dựng, vì khu vực này thuộc hành lang thoát lũ theo Quyết định số 1821/QĐ-TTg ngày 7-10-2014 của Thủ tướng Chính phủ.

Theo phản ánh, phần lớn các căn nhà trong khu vực đã được xây dựng từ hàng chục năm trước, nay xuống cấp nghiêm trọng. Mỗi khi mưa lớn là nhiều hộ phải sống trong cảnh dột nát, ẩm thấp. Không ít gia đình ba, bốn thế hệ cùng sinh hoạt trong căn nhà chỉ rộng vài chục mét vuông, con cháu trưởng thành không có điều kiện ra ở riêng. Một số hộ buộc phải đi thuê trọ, để đất trống hoang hóa vì không được cấp phép xây dựng. Người dân mong muốn có chính sách linh hoạt hơn, vừa bảo đảm quy hoạch đê điều, vừa cho phép họ được cải tạo, xây dựng nhà ở an toàn.

Trước thực tế đó, UBND phường Chương Mỹ đã nhiều lần tổng hợp kiến nghị của người dân, báo cáo cấp trên xem xét, đề xuất cho phép cấp phép xây dựng có thời hạn đối với khu dân cư tập trung nằm ngoài phạm vi 500m bãi sông Đáy, nơi người dân đã sinh sống ổn định nhiều năm qua.

Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Chương Mỹ Lê Duy Khang cho biết, chính quyền địa phương rất chia sẻ với khó khăn của bà con, song việc cấp phép vượt thẩm quyền, nên phường đã báo cáo các sở, ngành để có hướng xử lý phù hợp, vừa bảo đảm quy định về đê điều, vừa ổn định đời sống nhân dân.

Qua tìm hiểu, phóng viên Báo Hànộimới được biết, ngày 23-9-2025, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội ban hành Văn bản số 7108/SNNMT-TLPCTT, gửi UBND phường Chương Mỹ. Trong đó nêu rõ: Theo quy định tại Quyết định 1821/QĐ-TTg, phần bãi sông trong phạm vi 500m tính từ mép sông Đáy không được phép xây mới nhà cửa, công trình; khu vực ngoài phạm vi này được phép sử dụng nhưng phải phù hợp với quy hoạch chung Thủ đô, quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng và không vượt quá tỷ lệ 15% diện tích để bảo đảm không gian thoát lũ, chứa lũ. Đồng thời, Sở đề nghị UBND phường tiếp tục tuyên truyền, hướng dẫn người dân thực hiện đúng quy định và báo cáo những khó khăn, vướng mắc để thành phố xem xét.

Trước đó, ngày 15-9-2025, Sở Xây dựng Hà Nội đã ban hành Văn bản số 12183/SXD-CP, phúc đáp kiến nghị của UBND phường Chương Mỹ về việc cấp phép xây dựng có thời hạn cho 15 thôn, tổ dân phố thuộc khu vực bãi sông Đáy. Theo nội dung văn bản, việc xây dựng mới, cải tạo, sửa chữa trong phạm vi bảo vệ đê điều và bãi sông đã được quy định cụ thể tại Luật Đê điều và Quyết định 1821/QĐ-TTg. Do đó, đề xuất cấp phép xây dựng có thời hạn là “không có cơ sở để hướng dẫn”. Tuy nhiên, Sở cũng lưu ý, địa phương hỗ trợ, hướng dẫn người dân sửa chữa, cải tạo nhỏ nhằm bảo đảm an toàn nơi ở.

Thiết nghĩ, nguyện vọng của người dân vùng thoát lũ sông Đáy là chính đáng. Nhưng do ràng buộc bởi quy hoạch đê điều, việc cấp phép xây dựng vẫn còn nhiều vướng mắc. Trong khi đó, thực tế nhiều năm qua, khu vực này hầu như chưa xảy ra ngập lụt lớn, đời sống dân cư ổn định, hạ tầng thiết yếu đã hình thành. Vấn đề đặt ra là, cần sớm rà soát, đánh giá lại quy hoạch để có giải pháp phù hợp với thực tiễn, vừa bảo đảm yêu cầu thoát lũ, vừa đáp ứng nhu cầu an cư của người dân. Đây không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà còn là trách nhiệm của chính quyền trong việc chăm lo đời sống nhân dân, để người dân vùng thoát lũ sông Đáy sớm có mái nhà yên ổn, an toàn.