Thành phố Hồ Chí Minh: Giải ngân vốn đầu tư công ngay từ đầu năm

Nhận diện những tồn tại

Năm 2022, dù đã rất nỗ lực, thành phố Hồ Chí Minh chỉ giải ngân vốn đầu tư công đạt khoảng 86%, thấp hơn mức Thủ tướng Chính phủ yêu cầu là không dưới 95%. Theo UBND thành phố Hồ Chí Minh, có 4 nguyên nhân chính dẫn đến kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công không đạt mục tiêu đề ra. Đó là: Nhiều dự án chuyển tiếp từ các năm trước (3.361 dự án) nên gặp khó khăn trong việc hoàn chỉnh hồ sơ; tắc nghẽn trong khâu giải phóng mặt bằng; phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước chưa chặt chẽ; trách nhiệm chưa cao của chủ đầu tư. Thực tế cho thấy, dù thực hiện cắt giảm, số vốn bố trí cho các dự án chuyển tiếp vẫn đạt hơn 103.000 tỷ đồng, chiếm 72% tổng số vốn ngân sách địa phương trong kế hoạch trung hạn.

Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư thành phố Hồ Chí Minh Lê Thị Huỳnh Mai cho biết, các dự án chuyển tiếp hầu hết gặp khó khăn, vướng mắc trong công tác giải ngân, thậm chí có dự án đã kéo dài qua nhiều giai đoạn. Vì vậy, việc hấp thụ vốn của các dự án này trong trung hạn và gần đây nhất là kế hoạch vốn năm 2022 hết sức khó khăn. Nếu tiếp tục bố trí vốn cho các dự án này, có rủi ro là thực hiện không đúng theo nghị quyết về kế hoạch đầu tư công trung hạn do Quốc hội ban hành. Đây chính là nguyên nhân dẫn tới nghịch lý “có tiền nhưng không tiêu được”.

Ngay từ đầu năm 2023, thành phố Hồ Chí Minh sẽ “chạy nước rút” để hoàn thành nhiều dự án hạ tầng, đồng thời khởi công xây dựng nhiều dự án hạ tầng mới. Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông thành phố Hồ Chí Minh Lương Minh Phúc cho biết, trong quý I-2023, thành phố sẽ khởi công hàng loạt dự án hạ tầng giao thông. UBND thành phố cũng chuẩn bị trình Chính phủ chủ trương đầu tư dự án cao tốc thành phố Hồ Chí Minh - Mộc Bài (Tây Ninh); nghiên cứu tiền khả thi dự án đường Vành đai 4…

Đẩy nhanh tiến độ giải ngân

Theo Sở Kế hoạch và Đầu tư thành phố Hồ Chí Minh, đầu năm 2023, thành phố sẽ đẩy nhanh tiến độ thực hiện các thủ tục đầu tư, tránh tình trạng “vốn chờ thủ tục”. Để được "hấp thụ" vốn sớm, các chủ đầu tư phải xây dựng bảng tiến độ thực hiện dự án và cập nhật tiến độ giải ngân vốn chi tiết của từng dự án, bám sát quy trình thủ tục từng giai đoạn; phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan trong quá trình thực hiện thủ tục đầu tư.

Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư thành phố Hồ Chí Minh Lê Thị Huỳnh Mai cho biết, các cơ quan chủ quản có trách nhiệm theo dõi, giám sát quá trình thực hiện. Đối với các dự án có vốn đầu tư lớn, chủ đầu tư phải đăng ký bảng tiến độ thực hiện dự án chi tiết, báo cáo các sở, ngành có liên quan. Trên cơ sở đó, các sở, ngành có trách nhiệm theo dõi, hướng dẫn giải quyết các vướng mắc liên quan đến thủ tục thực hiện dự án trong từng giai đoạn. Các sở, ngành, quận, huyện và thành phố Thủ Đức có liên quan đến công tác giải quyết thủ tục đầu tư công cho các dự án phải rút ngắn thời gian giải quyết ít nhất 30% so với quy định.

Để thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, thành phố Hồ Chí Minh cũng đề xuất một số cơ chế như cho phép HĐND thành phố Hồ Chí Minh được chủ động bố trí ngân sách địa phương từ nguồn chi đầu tư phát triển để phân bổ cho các dự án đầu tư công trong kế hoạch đầu tư công trung hạn và hằng năm, trên cơ sở khả năng thu ngân sách thực tế; các quận thực hiện theo mô hình chính quyền đô thị được chủ động trong việc bố trí vốn và phê duyệt các dự án trên cơ sở nguồn chi đầu tư phát triển được thành phố Hồ Chí Minh phân bổ.

Theo Chủ tịch UBND thành phố Hồ Chí Minh Phan Văn Mãi, khắc phục những hạn chế trong giải ngân vốn đầu tư công của năm 2022, ngay trong quý I-2023, các cơ quan có thẩm quyền phải hoàn thành hồ sơ các dự án đầu tư dự kiến khởi công trong năm. Nếu phát hiện khả năng chưa thể hoàn thành hồ sơ thì chuyển nguồn vốn sang các dự án đã hoặc có khả năng hoàn thành hồ sơ. Đối với các dự án có vốn đầu tư lớn, có ý nghĩa quyết định tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công, cần bám sát chặt chẽ tiến độ, kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc. “Ngay từ đầu năm 2023, các cơ quan chủ quản phải giám sát chặt chẽ tiến độ các dự án đầu tư công, xác định trách nhiệm của chủ đầu tư và các cơ quan liên quan để có những điều chỉnh phù hợp, kịp thời”, Chủ tịch UBND thành phố Hồ Chí Minh Phan Văn Mãi yêu cầu.