hanoimoi.vn

Nông nghiệp

Hà Nội phát huy giá trị kinh tế từ cây dược liệu

Bình Minh

Hà Nội là địa phương có nguồn cây dược liệu lớn, phong phú, đa dạng. Để nâng cao hiệu quả canh tác nhóm cây trồng này, những năm qua, thành phố hỗ trợ các địa phương mở rộng diện tích gắn liên kết trong sản xuất và tiêu thụ, qua đó mang lại giá trị kinh tế cao cho người nông dân.

anh-1-5-.jpg
Mô hình trồng cây dược liệu (hoa cúc chi) tại phường Tùng Thiện, Hà Nội. Ảnh: Lưu Phượng

Hiệu quả kinh tế cao

Mô hình trồng sâm Bố Chính, quy mô 5ha của Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Phúc Lâm (phường Tùng Thiện) được canh tác theo quy trình hữu cơ đang mang lại hiệu quả kinh tế cao cho hơn 100 hộ nông dân nơi đây. Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Phúc Lâm Uông Tuyết Nhung chia sẻ, thời vụ trồng sâm bắt đầu vào mùa Xuân, đến tháng thứ 9 sẽ được thu hoa, đến mùa Xuân năm sau sẽ được thu củ. Cả lá, hoa và củ sâm Bố Chính đều có thể chế biến thành thực phẩm chức năng, bồi bổ cho sức khỏe của con người.

Khi vào vụ, trung bình mỗi ngày hợp tác xã thu hái khoảng 300-400kg hoa sâm, đem sấy lạnh hoặc để chế biến thành trà sâm, được bán với giá 70.000 đồng/hộp 65gram. Ngoài ra, hợp tác xã còn chế biến ra 15 loại sản phẩm khác nhau từ hoa, lá, thân và củ sâm, như: Mỹ phẩm dưỡng da, tinh bột hoa sâm nano, tinh bột nhân sâm nano, sâm tươi… Ước tính khi thu hoạch trọn 1 vụ mỗi héc ta sâm Bố Chính cho thu nhập hơn 1 tỷ đồng/năm.

anh-2-5-.jpg
Mô hình trồng sâm Bố Chính của Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Phúc Lâm, phường Tùng Thiện, Hà Nội. Ảnh: Minh Phú

Tại xã Đại Xuyên, với vùng nguyên liệu 25ha, Hợp tác xã Dược liệu Phú Xuyên đã xây dựng thành công mô hình nông nghiệp hữu cơ, được chứng nhận đạt tiêu chuẩn chất lượng. Hợp tác xã cũng tiên phong đầu tư nghiên cứu, chiết xuất tinh dầu từ cây mùi già và húng quế, tạo ra sản phẩm có giá trị kinh tế cao, phục vụ nhu cầu trong nước và hướng tới xuất khẩu.

Giám đốc Hợp tác xã Dược liệu Phú Xuyên Nguyễn Văn Minh cho hay, cây mùi già và húng quế khi đến độ thu hoạch sẽ được thu hái toàn bộ, từ gốc đến lá, sau đó chưng cất theo công nghệ hiện đại, tạo ra tinh dầu có chất lượng cao. Nhờ quy trình khép kín và bảo đảm tiêu chuẩn hữu cơ, sản phẩm tinh dầu của hợp tác xã đã chinh phục được nhiều người tiêu dùng với công dụng tốt cho sức khoẻ và sự tiện lợi.

Không dừng lại ở sản xuất, hợp tác xã còn chủ động chuyển đổi số, tham gia các lớp tập huấn do địa phương tổ chức, đẩy mạnh bán hàng qua livestream trên các nền tảng mạng xã hội, giúp sản phẩm tiếp cận khách hàng hiệu quả hơn, người nông dân có thu nhập cao, ổn định.

anh-3-6-.jpg
Hợp tác xã Dược liệu Phú Xuyên, xã Đại Xuyên, Hà Nội livestream bán hàng trực tuyến ngay tại vùng nguyên liệu. Ảnh: Sơn Tùng

Là một trong những địa phương có nguồn cây dược liệu lớn, phong phú, đa dạng, Hà Nội xác định thế mạnh là phát triển các vùng chuyên canh; hình thành các chuỗi liên kết sản xuất, bảo quản, chế biến, từng bước đưa dược liệu trở thành một trong những cây trồng chủ lực.

Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, toàn thành phố hiện có 43 vùng trồng cây dược liệu, với diện tích hơn 200ha. Thời gian qua, việc áp dụng tổng thể biện pháp kỹ thuật về giống, kỹ thuật thâm canh, cơ giới hóa các khâu sản xuất, chế biến đã bảo đảm năng suất cây dược liệu ổn định, lợi nhuận đạt 200-400 triệu đồng/ha, hiệu quả kinh tế cao hơn nhiều so với trồng lúa. Nếu thâm canh cao, theo hướng GACP (thực hành tốt nuôi trồng, thu hái), sản phẩm tiêu thụ ổn định và xuất khẩu, lợi nhuận có thể đạt 300-600 triệu đồng/ha/năm.

Một số sản phẩm từ cây dược liệu của Hà Nội, như: Trà hoa vàng Hakoda, trà thảo mộc chất lượng cao, bột rau má, bột diếp cá, cà gai leo... đã xuất khẩu tới nhiều quốc gia như Hà Lan, Ấn Độ, Hàn Quốc, Nhật Bản, Mỹ... và được đánh giá cao về chất lượng.

Đầu tư công nghệ từ sản xuất đến chế biến

Mặc dù giàu tiềm năng song việc sản xuất cây dược liệu tại Hà Nội chủ yếu vẫn nhỏ lẻ, phân tán, xen canh; chưa có doanh nghiệp hoặc hợp tác xã chuyên phát triển, chọn tạo giống có năng suất cao, chất lượng, quý hiếm.

Giám đốc Liên hiệp Hợp tác xã Nông nghiệp hữu cơ và dược liệu Việt Nam Phạm Thị Lý đề nghị các cơ quan Trung ương và thành phố Hà Nội tăng cường hỗ trợ các đơn vị tham gia trồng cây dược liệu đầu tư, phát triển cơ sở sơ chế, chế biến gắn với vùng nguyên liệu tập trung theo hướng hiện đại. Trong đó, hướng ưu tiên là đầu tư nhà máy sản xuất thuốc, thực phẩm bảo vệ sức khỏe, hóa mỹ phẩm, sản phẩm thực dưỡng...; hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia hội nghị xúc tiến thương mại, hội chợ, triển lãm, trưng bày giới thiệu sản phẩm.

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Mạnh Phương, công nghệ chế biến dược liệu ở Hà Nội còn hạn chế. Rất ít doanh nghiệp, công ty tham gia chế biến dược liệu do chi phí đầu tư công nghệ tốn kém. Sản phẩm dược liệu của Hà Nội chủ yếu tiêu thụ tại nội địa (chiếm khoảng 90% tổng sản lượng), tập trung tại các thị trường lớn phía Bắc.

Nhằm phát huy giá trị kinh tế từ cây dược liệu, Hà Nội đang tăng cường phối hợp với các đơn vị của Bộ Nông nghiệp và Môi trường đẩy mạnh nghiên cứu chọn tạo, đầu tư công nghệ sản xuất giống; xây dựng quy trình trồng cho năng suất, chất lượng cao, chống chịu sâu bệnh từ nguồn gene quý, lợi thế của từng địa phương; nhập nguồn gene tiên tiến; thực hiện nuôi trồng, thu hái dược liệu theo tiêu chuẩn GMP-WHO nhằm tạo ra sản phẩm chất lượng tốt, có khả năng cạnh tranh; ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành, từ khâu nuôi trồng đến khai thác, chế biến sâu.

Để phát triển cây dược liệu cần có sự liên kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp và người sản xuất. Bởi, việc sản xuất cây dược liệu đòi hỏi các tiêu chuẩn và quy định khắt khe, nếu người dân trồng cây dược liệu tự phát thì khó đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật. Do đó, trong tái cơ cấu ngành nông nghiệp, Hà Nội xác định phát triển các vùng chuyên canh trồng cây dược liệu và hình thành các chuỗi liên kết sản xuất, bảo quản, chế biến, từng bước đưa cây dược liệu trở thành một trong những cây trồng thế mạnh của Thủ đô.

“Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội sẽ tham mưu thành phố quy hoạch vùng bảo tồn những loài cây dược liệu quý hiếm trong tự nhiên, ưu tiên tại các khu rừng đặc dụng, bởi đây là nơi bảo tồn nguồn gen và cung cấp giống cho sản xuất. Từ đó, xây dựng các dự án vùng nguyên liệu gắn với sơ chế, chế biến sâu; xây dựng mã số các vùng trồng để quản lý nguồn gốc, xuất xứ sản phẩm dược liệu trên thị trường”, ông Nguyễn Mạnh Phương cho hay.

“

Bài viết có sự phối hợp của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội.

Bình Minh