hanoimoi.vn

Chính trị

Chủ động nhận diện, khơi thông các điểm nghẽn pháp lý

Hiền Chi

Sáng 19-11, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu - Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật (Ban Chỉ đạo) chủ trì hội nghị Tham vấn hoàn thiện dự thảo báo cáo của Chính phủ về kết quả tổng rà soát và giải pháp xử lý tổng thể hệ thống văn bản quy phạm pháp luật.

base64-17950641080511962060046.png
Hội nghị Tham vấn hoàn thiện dự thảo Báo cáo của Chính phủ về kết quả tổng rà soát và giải pháp xử lý tổng thể hệ thống văn bản quy phạm pháp luật. Ảnh: chinhphu.vn

Hội nghị được tổ chức trực tuyến đến điểm cầu các địa phương.

Đồng chủ trì hội nghị có Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng.

Tham dự tại điểm cầu thành phố Hà Nội có Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố Đỗ Anh Tuấn cùng lãnh đạo một số sở, ngành.

Tổng rà soát hơn 43.700 văn bản quy phạm pháp luật

Báo cáo tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, trên cơ sở quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025, Ban Chỉ đạo đã xác định cụ thể trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức bảo đảm không chồng chéo hoặc bỏ sót văn bản thuộc diện tổng rà soát.

Các cơ quan tham gia gồm các bộ, cơ quan ngang bộ, Tòa án nhân dân Tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao, Kiểm toán Nhà nước, các cơ quan của Quốc hội, Văn phòng Quốc hội, Văn phòng Chủ tịch nước, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên, UBND các cấp.

Tính đến ngày 31-10-2026, các cơ quan Trung ương và địa phương đã xác định, tổng hợp 43.702 văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) còn hiệu lực hoặc chưa có hiệu lực thuộc phạm vi tổng rà soát. Trong đó, có 6.072 văn bản chỉ quy định việc bãi bỏ VBQPPL khác; 1.719 văn bản của chính quyền cấp tỉnh, cấp xã trước sắp xếp không được quyết định áp dụng và 7.566 văn bản của chính quyền cấp huyện trước khi sắp xếp đơn vị hành chính còn hiệu lực.

Qua tổng hợp, các văn bản này đã được sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ một phần bởi 3.652 văn bản. Từ kết quả rà soát, các cơ quan Trung ương và địa phương đã đề xuất phương án xử lý đối với 9.794 VBQPPL.

Hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực

Tại hội nghị, đại diện các bộ, ngành, địa phương đã trao đổi về kết quả tổng rà soát, chỉ ra những khó khăn, bất cập trong quá trình thực hiện và kiến nghị giải pháp hoàn thiện hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, khả thi, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

1795054232079_1248963878092461291_g3437834356351339019_8afb6425369f07597b2e2468b8488e67.jpg
Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Đỗ Anh Tuấn tham luận tại điểm cầu UBND thành phố Hà Nội. Ảnh: Huy Kiên

Phát biểu tham luận, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Đỗ Anh Tuấn cho biết, xác định đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng, UBND thành phố đã ban hành Kế hoạch số 169/KH-UBND ngày 24-4-2026, thành lập Tổ công tác và giao người đứng đầu các sở, ngành, UBND xã, phường chịu trách nhiệm trực tiếp về kết quả rà soát.

Đến nay, 25 sở, ngành và 126/126 xã, phường đã có báo cáo chính thức. Thành phố cũng tổ chức lấy ý kiến các cơ quan liên quan, đồng thời công khai dự thảo kết quả để người dân, doanh nghiệp tham gia góp ý. Ngày 2-11-2026, UBND thành phố hoàn thành Báo cáo số 499/BC-UBND, bảo đảm tiến độ yêu cầu.

Ở cấp thành phố, có 649 VBQPPL thuộc phạm vi rà soát, gồm 260 nghị quyết của HĐND thành phố, 384 quyết định của UBND thành phố và 5 quyết định của Chủ tịch UBND thành phố. Hà Nội đề xuất sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc bãi bỏ một phần 122 văn bản; bãi bỏ toàn bộ 58 văn bản và ban hành mới 42 văn bản. Ở cấp xã có 52 VBQPPL còn hiệu lực thuộc diện rà soát.

Về lộ trình, thành phố dự kiến xử lý 77 trong tổng số 122 văn bản cần sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc bãi bỏ một phần trong năm 2026; 45 văn bản còn lại trong năm 2027. Với 58 văn bản đề xuất bãi bỏ toàn bộ, 36 văn bản sẽ được xử lý trong năm 2026; 22 văn bản còn lại dự kiến bãi bỏ trong năm 2027 do cần căn cứ các quy định pháp luật chuyên ngành đang được sửa đổi, bổ sung, thay thế.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Đỗ Anh Tuấn, tại thời điểm rà soát, các văn bản của thành phố cơ bản bảo đảm phù hợp với đường lối, chủ trương của Đảng, góp phần thể chế hóa và đưa các chủ trương vào thực tiễn. Tuy nhiên, trước yêu cầu đổi mới mô hình quản trị và phát triển Thủ đô, việc tiếp tục hoàn thiện thể chế, xử lý kịp thời các quy định bất cập, chồng chéo là cần thiết.

Thời gian tới, Hà Nội tập trung ba nhóm giải pháp, gồm: Xử lý dứt điểm văn bản không còn phù hợp, chồng chéo hoặc không đáp ứng mô hình chính quyền địa phương hai cấp; hoàn thiện thể chế đặc thù của Thủ đô, nhất là cơ chế tài chính - ngân sách, thu hút nhân tài, phát triển đô thị theo mô hình TOD và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát; phân định rõ thẩm quyền giữa cấp thành phố và xã, phường, đẩy mạnh ủy quyền gắn với kiểm tra, giám sát và kiểm soát rủi ro pháp lý.

1795054244082_1248963878092461291_1248963878092461291_f8b2dde9413f7b66418272982bb9bfa6.jpg
Các đại biểu dự tại điểm cầu UBND thành phố Hà Nội. Ảnh: Huy Kiên

Thành phố cũng kiến nghị các bộ, ngành sớm hoàn thiện phương án xử lý văn bản có bất cập, đồng thời đề nghị Bộ Tư pháp hoàn thiện phần mềm trên Cổng Pháp luật quốc gia phục vụ kiểm tra, rà soát, hợp nhất và hệ thống hóa văn bản.

“Thành phố Hà Nội cam kết tiếp tục chỉ đạo và thực hiện nghiêm túc, hiệu quả nhiệm vụ tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, góp phần xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, khơi thông nguồn lực, đưa thể chế trở thành lợi thế cạnh tranh của Thủ đô”, Phó Chủ tịch UBND thành phố Đỗ Anh Tuấn nhấn mạnh.

Chủ động nhận diện, xử lý điểm nghẽn pháp lý

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu ghi nhận, biểu dương nỗ lực của Bộ Tư pháp, các bộ, ngành, địa phương và sự tham gia tích cực của hiệp hội, doanh nghiệp. Với hơn 43.700 văn bản được xác định thuộc phạm vi rà soát, đề xuất xử lý gần 9.800 văn bản, kết quả bước đầu đã giúp nhận diện những bất cập có tính hệ thống, liên ngành mà việc rà soát riêng lẻ từng lĩnh vực khó phát hiện.

base64-17950638685601362158063.png
Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Tư pháp và các bộ, ngành, địa phương khẩn trương tiếp thu ý kiến các đại biểu, phối hợp chặt chẽ với các bộ, cơ quan, địa phương hoàn thiện Báo cáo. Ảnh: chinhphu.vn

Bên cạnh kết quả đạt được, Phó Thủ tướng chỉ rõ một số hạn chế như số liệu thống kê chưa chính xác, thống nhất; việc lấy ý kiến các đối tượng chịu tác động còn chậm; một số cơ quan chưa chú trọng đề xuất hợp nhất văn bản, phối hợp xử lý bất cập liên ngành còn hạn chế.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Tư pháp phối hợp các bộ, ngành, địa phương tiếp thu ý kiến tại hội nghị, hoàn thiện báo cáo theo hướng lượng hóa cụ thể kết quả, những điểm nghẽn pháp lý và các vướng mắc đã được tháo gỡ. Việc xử lý văn bản phải có kế hoạch, lộ trình, thời hạn cụ thể, gắn với trách nhiệm người đứng đầu và tăng cường kiểm tra, giám sát.

Đặc biệt, cần chuyển từ tư duy thụ động tiếp nhận, xử lý phản ánh sang chủ động rà soát, phát hiện sớm những bất cập, chồng chéo. Việc rà soát phải xuất phát từ thực tiễn hoạt động của người dân, doanh nghiệp, xem xét toàn bộ quy trình thực hiện dự án, hoạt động kinh doanh để nhận diện thủ tục trùng lặp, điều kiện bất hợp lý. Đồng thời, đẩy mạnh số hóa, hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật, nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo hỗ trợ phát hiện các quy định mâu thuẫn, chồng chéo, phấn đấu chuẩn hóa dữ liệu trong quý I-2027.

Phó Thủ tướng cũng đề nghị các cơ quan của Quốc hội, MTTQ Việt Nam, các tổ chức thành viên và hiệp hội doanh nghiệp tăng cường phối hợp, giám sát, phản biện, chủ động phát hiện, kiến nghị xử lý những quy định bất hợp lý.

Nhấn mạnh tổng rà soát không phải là nhiệm vụ làm một lần rồi kết thúc, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu yêu cầu các bộ, ngành, địa phương xác định đây là công việc thường xuyên, liên tục; chuyển từ xử lý những bất cập đã phát sinh sang chủ động nhận diện, phòng ngừa điểm nghẽn pháp lý ngay từ quá trình xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật. Qua đó, góp phần hoàn thiện hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, tinh gọn, khơi thông nguồn lực, tạo động lực mới cho phát triển đất nước.

Hiền Chi