Góc tư vấn đặc biệt: Điểm tựa giúp người bệnh kiểm soát bệnh mạn tính
Từ những băn khoăn về thuốc men, chế độ ăn uống đến cách kiểm soát huyết áp, đường huyết tại nhà, người bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường có thêm địa chỉ để được hướng dẫn, giải đáp ngay tại bệnh viện. Không chỉ cung cấp kiến thức, “Góc tư vấn Ngày đầu tiên” tại Bệnh viện Đa khoa Đức Giang còn hướng tới trang bị kỹ năng tự chăm sóc, nâng cao tuân thủ điều trị, giúp người bệnh từng bước chủ động kiểm soát sức khỏe.

Hiểu bệnh để tránh sai lầm điều trị
Khi chúng tôi có mặt tại Phòng tư vấn 220, tầng 2, nhà B, Khoa Nội tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, điều dưỡng Nguyễn Thị Kiều Chinh, khoa Nội Tim mạch, đang tận tình tư vấn cho bệnh nhân Nguyễn Ngọc Dụ (81 tuổi, ở phường Việt Hưng, Hà Nội).
Phát hiện mắc đái tháo đường kèm tăng huyết áp khoảng 10 năm trước, ông Dụ được điều dưỡng Chinh hướng dẫn cách chăm sóc sức khỏe, sử dụng thuốc đúng chỉ định và chủ động theo dõi các chỉ số huyết áp, đường huyết tại nhà. Rời phòng tư vấn, ông cảm thấy ấm lòng khi đến bệnh viện không chỉ được thăm khám, mà còn nhận được sự quan tâm, hướng dẫn tận tình của các y, bác sĩ.
“Những điều tôi còn chưa hiểu đều được giải thích cặn kẽ, dễ nhớ, dễ thực hiện. Nhờ vậy, tôi hiểu rõ hơn về bệnh, biết cách chăm sóc, kiểm soát sức khỏe và yên tâm hơn trong quá trình điều trị”, ông Dụ chia sẻ.
Cũng tại phòng tư vấn, chúng tôi gặp anh Phạm Anh Tiến (56 tuổi, ở phường Việt Hưng, Hà Nội), người có tiền sử huyết áp thấp khoảng một năm nay. Sau khi được thăm khám và tư vấn, anh Tiến cảm thấy an tâm hơn khi được các y, bác sĩ giải đáp những băn khoăn về tình trạng sức khỏe.
Anh đánh giá cao sự nhiệt tình, chu đáo của nhân viên y tế, đồng thời cho rằng, việc có một không gian tư vấn riêng ngay tại bệnh viện giúp người bệnh có thêm cơ hội trao đổi, tìm hiểu kỹ hơn về bệnh lý của mình.

Những câu chuyện trên cho thấy, bên cạnh hoạt động khám, kê đơn thuốc, việc hướng dẫn người bệnh hiểu và biết cách tự chăm sóc sức khỏe có ý nghĩa quan trọng trong điều trị bệnh mạn tính.
Trao đổi với phóng viên Báo Hànộimới, bác sĩ Mai Thái Hà, khoa Nội tổng hợp (Bệnh viện Đa khoa Đức Giang) cho biết, tăng huyết áp và đái tháo đường là những bệnh mạn tính phổ biến. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện này là tỷ lệ người bệnh kiểm soát bệnh đạt mục tiêu điều trị hiện chỉ khoảng 30%. Một trong những nguyên nhân là người bệnh chưa thực sự hiểu và tuân thủ đầy đủ các yêu cầu trong quá trình điều trị, chăm sóc sức khỏe hằng ngày.
Bác sĩ Mai Thái Hà dẫn chứng, nhiều người tự ý giảm liều, ngừng thuốc khi thấy triệu chứng ổn định, thường xuyên quên uống thuốc hoặc bỏ điều trị vì lo ngại dùng thuốc lâu dài gây hại gan, thận. Một số trường hợp còn tự thay thế thuốc điều trị bằng thuốc nam, thuốc lá hoặc thực phẩm chức năng. Bên cạnh đó, việc tiêm insulin sai kỹ thuật hoặc bảo quản insulin không đúng cách cũng ảnh hưởng đến hiệu quả kiểm soát bệnh.
Không chỉ dùng thuốc, có người còn lựa chọn thực phẩm chưa phù hợp, kiêng khem quá mức, bỏ bữa hoặc ăn uống thất thường, làm tăng nguy cơ hạ đường huyết và suy dinh dưỡng. Trong khi đó, thói quen ít vận động, không duy trì tập luyện thường xuyên cũng khiến việc kiểm soát bệnh trở nên khó khăn hơn.
Đáng lo ngại, nhiều người chưa hình thành thói quen theo dõi sức khỏe và tái khám đúng lịch. Họ chỉ đo huyết áp, đường huyết khi cơ thể mệt mỏi hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường; thậm chí đo không đúng kỹ thuật, không ghi chép kết quả để theo dõi diễn biến bệnh…
“Bệnh viện chúng tôi quản lý 5.000 bệnh nhân tăng huyết áp và 5.000 bệnh nhân đái tháo đường. Với số lượng lớn như vậy, bác sĩ khó có đủ thời gian giải thích cặn kẽ cho người bệnh về cách dùng thuốc, chế độ ăn và tự theo dõi tại nhà. Vì vậy, khi triển khai mô hình “Góc tư vấn ngày đầu tiên”, chúng tôi rất hào hứng khi có thêm những hỗ trợ về kiến thức cũng như công cụ đã được chuẩn hoá để có thể phục vụ người bệnh được tốt hơn”, bác sĩ Mai Thái Hà nhấn mạnh.
Nâng cao kỹ năng tự chăm sóc sức khỏe
Từ đầu tháng 11-2026, mô hình “Góc tư vấn Ngày đầu tiên” chính thức đi vào hoạt động tại Phòng tư vấn 220, tầng 2, nhà B, Khoa Nội tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, hưởng ứng Chương trình tăng cường nhận thức và năng lực về quản lý bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường tại Việt Nam giai đoạn 2026-2030.
Sau khi được khám và chỉ định xét nghiệm máu, người bệnh thường có khoảng hai giờ chờ kết quả. Trong thời gian này, họ có thể sang khu vực tư vấn ở hành lang bên cạnh. Sau khi hoàn tất tư vấn, người bệnh quay lại phòng khám nhận kết quả, nghe bác sĩ giải thích và kê đơn trước khi ra về.
“Hoạt động tư vấn được lồng ghép vào quy trình khám hiện có, vừa thuận tiện cho người bệnh, vừa giảm áp lực giải đáp để bác sĩ chuyên tâm tập trung thăm khám, điều trị”, bác sĩ Mai Thái Hà nói.

Quy trình tư vấn gồm ba bước, bảo đảm nội dung phù hợp với từng người. Cụ thể, sau khi thăm khám, bác sĩ lựa chọn chủ đề cần hướng dẫn, ghi trên phiếu tư vấn và giới thiệu người bệnh đến khu vực tư vấn.
Tiếp đó, điều dưỡng sử dụng bảng câu hỏi để tìm hiểu mức độ hiểu biết, nhu cầu và khó khăn của từng người; từ đó hướng dẫn về bệnh, mục tiêu điều trị, cách dùng thuốc, dinh dưỡng, vận động và kỹ năng tự đo huyết áp, đường huyết. Với người sử dụng insulin, nội dung còn có kỹ thuật tiêm và bảo quản thuốc.
Sau buổi tư vấn, người bệnh nhận tài liệu chuyên môn và được hướng dẫn theo dõi các kênh mạng xã hội của bệnh viện để tiếp tục tìm hiểu, củng cố kiến thức.
Bên cạnh tư vấn trực tiếp và tài liệu giấy, người bệnh còn được hướng dẫn cài đặt ứng dụng nhắc uống thuốc, ghi chép huyết áp, đường huyết và thông tin tiêm thuốc. Hệ thống còn cung cấp video, clip hướng dẫn và nội dung giáo dục sức khỏe đã được kiểm duyệt chuyên môn…
Với thông điệp “Hiểu bệnh - Tuân thủ - Kiểm soát”, mô hình kỳ vọng nâng cao hiệu quả kiểm soát bệnh, hạn chế biến chứng tim mạch, thận, mắt, bàn chân và giảm số lần nhập viện của người bệnh.
Thu Trang