Thể thao Thủ đô: Hiện thực hóa khát vọng vươn tầm

Trong dòng chảy phát triển của đô thị hiện đại, thể thao không đơn thuần là lĩnh vực thi đấu tranh huy chương mà đã trở thành thành tố quan trọng cấu thành sức mạnh mềm và hình ảnh đô thị. Hà Nội với vị thế đầu tàu có đủ tiềm lực và trách nhiệm để khẳng định tầm vóc trên bản đồ thể thao châu lục. Tuy nhiên, khát vọng ấy chỉ có thể trở thành hiện thực khi được đặt trên một nền tảng cơ sở vật chất tương xứng, bắt đầu từ bước chuyển hạ tầng mang tính lịch sử tại Mỹ Đình.

​Nhìn lại lịch sử và bức tranh tổng thể của thể thao Việt Nam, Hà Nội luôn đóng vai trò là "máy cái", là cái nôi đào tạo và đóng góp nguồn nhân lực nòng cốt cho các đội tuyển quốc gia. Vai trò ấy không chỉ được đúc kết từ truyền thống mà được chứng minh bằng những con số hết sức thuyết phục tại các kỳ đại hội thể thao lớn.

Tại các sân chơi khu vực và châu lục như SEA Games hay ASIAD, thể thao Hà Nội liên tục đóng góp tối thiểu 20% số lượng vận động viên và khoảng 30% tổng số huy chương của Đoàn Thể thao Việt Nam.

Gần đây nhất, tại SEA Games 33 năm 2025, các vận động viên Thủ đô đã thi đấu xuất sắc, mang về 29 trong tổng số 87 Huy chương vàng cho thể thao Việt Nam.

Tiếp nối đà phát triển, tại Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 20 (ASIAD 20) năm 2026, thể thao Hà Nội đóng góp vào 15 huy chương, bao gồm 3 Huy chương vàng, 1 Huy chương bạc và 11 Huy chương đồng trong tổng số 25 huy chương của cả đoàn.

​Ở đấu trường quốc nội, Hà Nội đã xác lập kỷ lục vô tiền khoáng hậu khi liên tiếp dẫn đầu bảng tổng số huy chương tại 6 kỳ Đại hội Thể thao toàn quốc gần nhất.

Những gương mặt vàng như Dương Thúy Vi với tấm Huy chương vàng wushu tại ASIAD 2014 hay Bùi Thị Thu Thảo với ngôi vô địch điền kinh tại ASIAD 2018 đã trở thành biểu tượng cho bản lĩnh, tài năng và tinh thần vươn lên của con người Hà Nội.

Thành công đó phản ánh sự quan tâm sâu sắc, bài bản của Thành ủy, HĐND và UBND thành phố Hà Nội thông qua hệ thống văn bản chỉ đạo xuyên suốt, tiêu biểu như Chỉ thị số 43-CT/TU ngày 10-2-2025 của Ban Thường vụ Thành ủy về phát triển thể dục, thể thao Thủ đô trong giai đoạn mới; hay Nghị quyết số 13/2023/NQ-HĐND và Nghị quyết số 82/2026/NQ-HĐND của HĐND thành phố quy định các chế độ đặc thù, đãi ngộ huấn luyện viên, vận động viên thành tích cao.

​Tuy nhiên, vị thế của một Thủ đô đang trong quá trình phát triển hiện đại và hội nhập quốc tế sâu rộng đòi hỏi một tầm nhìn xa hơn. Thể thao Hà Nội phải phát triển song hành hai trụ cột: Thể thao thành tích cao giữ vai trò khẳng định vị thế quốc gia, và thể thao quần chúng tạo nền tảng sức khỏe, phát hiện tài năng từ cơ sở.

Một đô thị văn minh không thể chỉ tự hào về những tấm huy chương mà thiếu đi hệ thống thiết chế thể thao đạt chuẩn quốc tế, đủ sức đáp ứng nhu cầu rèn luyện chuyên nghiệp cũng như năng lực đăng cai các sự kiện tầm cỡ thế giới.

Dù đạt được những thành tích rất đáng tự hào, nhưng nhìn thẳng vào thực tế, thể thao Hà Nội vẫn đang gánh trên vai những mục tiêu lớn chưa trọn vẹn, đặc biệt là giấc mơ Olympic.

Hàng chục vận động viên Thủ đô đã giành vé chính thức tham dự các kỳ Thế vận hội, nhưng tấm huy chương Olympic vẫn là dấu mốc còn thiếu trong bảng vàng thành tích.

Khoảng cách từ việc giành suất tham dự đến khả năng cạnh tranh sòng phẳng huy chương tại Olympic không chỉ dừng lại ở tài năng hay ý chí thi đấu của vận động viên. Nó phụ thuộc trực tiếp và quyết định bởi điều kiện tập luyện, trang thiết bị công nghệ cao, y học thể thao, dinh dưỡng và môi trường phục hồi thể lực.

Trong khi đó, hệ thống cơ sở vật chất hiện hữu của Hà Nội đã đi sau đòi hỏi của thực tiễn huấn luyện hiện đại.

​Hiện nay, Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu thể thao Hà Nội đang quản lý và đào tạo 37 môn và phân môn với tổng số 3.382 người, bao gồm 459 huấn luyện viên và 2.923 vận động viên.

Tuy nhiên, năng lực đáp ứng của hạ tầng thể thao thành phố đang ở mức báo động về sự quá tải. Bốn đơn nguyên nhà ở tại cơ sở Mỹ Đình thuộc Ban quản lý cơ sở tập luyện và thi đấu thể thao số 1 chỉ phục vụ được khoảng 1.500 người. Số lượng 1.756 huấn luyện viên, vận động viên còn lại phải bố trí sinh hoạt tạm thời tại các phòng chức năng cải tạo lại hoặc phải đi thuê, mượn địa điểm rải rác khắp các địa bàn.

Thực tế này tạo ra những bất cập rất lớn cho công tác huấn luyện. Nhiều bộ môn như bóng rổ, quần vợt, võ cổ truyền, muay, kickboxing phải tập luyện trong điều kiện thiếu không gian chuyên biệt, diện tích sàn chật hẹp, trần nhà thi đấu không đủ chiều cao tiêu chuẩn, thậm chí phải chia ca tập luyện hoặc di chuyển liên tục giữa nơi ở và nơi tập.

Trường hợp vận động viên trẻ thuộc môn võ cổ truyền sinh hoạt tại Hà Đông nhưng hằng ngày phải di chuyển sang Từ Liêm để học văn hóa tại Trường Phổ thông Năng khiếu Thể thao đã làm triệt tiêu thời gian nghỉ ngơi và phục hồi thể lực.

Một tài năng dù xuất sắc đến đâu nhưng nếu phải tập luyện trong môi trường thiếu đồng bộ, hạ tầng chắp vá thì quá trình phát triển sẽ bị nghẽn lại, rất khó bứt phá để đạt tới đỉnh cao phong độ ở đấu trường thế giới.

​Nhận diện rõ khoảng trống hạ tầng đang là điểm nghẽn kìm hãm khát vọng vươn tầm, HĐND thành phố Hà Nội đã có quyết sách mang tính bước ngoặt.

Sáng 28-10-2026, tại kỳ họp thứ bảy, HĐND thành phố đã chính thức biểu quyết thông qua Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư dự án Đầu tư xây dựng Tổ hợp nhà tập luyện và thi đấu thể thao đa năng tại khu đất 4A2.4 - Khu vận động viên cao cấp Mỹ Đình, thuộc địa bàn phường Từ Liêm.

Dự án có sơ bộ tổng mức đầu tư hơn 2.523 tỷ đồng từ 100% nguồn vốn ngân sách thành phố, thuộc dự án nhóm A, do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình dân dụng thành phố Hà Nội làm chủ đầu tư, dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026-2030 trên diện tích khoảng 4,88ha.

Tổ hợp được thiết kế theo tư duy tích hợp hoàn chỉnh, giải quyết đồng thời ba nhu cầu cốt lõi của thể thao đỉnh cao. Trụ cột thứ nhất là Nhà thi đấu đa năng được thiết kế 4 tầng nổi và 2 tầng hầm, khán đài 4 mặt với sức chứa từ 5.000 đến 6.000 chỗ ngồi, đáp ứng tiêu chuẩn thi đấu quốc tế cho các môn bóng chuyền, bóng rổ, cầu lông, bóng bàn, võ thuật, pickleball.

Trụ cột thứ hai là Nhà tập luyện chuyên biệt quy mô 8 tầng, diện tích sàn hơn 24.000m², với tầng 1 bố trí bể bơi 8 làn tiêu chuẩn, các tầng từ 2 đến 7 dành riêng cho các môn võ thuật, cờ vua, wushu, và tầng 8 dành cho các môn bóng đòi hỏi trần cao.

Trụ cột thứ ba là Ký túc xá vận động viên hiện đại cao 17 tầng nổi, đáp ứng chỗ ăn ở, sinh hoạt tập trung cho tối thiểu 1.500 huấn luyện viên, vận động viên, tích hợp đầy đủ y tế, nhà ăn và khu phục hồi chức năng.

​Chủ trương đầu tư Tổ hợp nhà tập luyện và thi đấu thể thao đa năng tại Mỹ Đình không chỉ là câu chuyện xây dựng một công trình hạ tầng đơn thuần, mà là lời khẳng định về cam kết mạnh mẽ của thành phố Hà Nội: Chuyển từ việc khắc phục thiếu hụt nhỏ lẻ sang đầu tư hệ thống, tạo tiền đề đưa khát vọng vươn tầm của thể thao Thủ đô trở thành hiện thực.

Thực hiện: Tuyết Minh - Vũ Quỳnh
Thiết kế: Thanh Tuấn l Ảnh: Phan Anh - Ngân Hà